Przeciwwskazania stosowania leku Accordeon

Lek Accordeon (oksykodonu chlorowodorek) dostępny w tabletkach o przedłużonym uwalnianiu w dawkach 5 mg, 10 mg, 20 mg, 40 mg i 80 mg posiada szereg przeciwwskazań, które należy dokładnie rozważyć przed podjęciem decyzji o włączeniu terapii. Prawidłowa ocena sytuacji klinicznej pacjenta ma kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa stosowania tego opioidowego leku przeciwbólowego.¹

Nadwrażliwość na składniki preparatu

Podstawowym przeciwwskazaniem do stosowania leku Accordeon jest nadwrażliwość na oksykodon lub którąkolwiek z substancji pomocniczych zawartych w preparacie. Należy zwrócić szczególną uwagę na zawartość sacharozy w poszczególnych dawkach leku (od 12 mg do 48 mg w zależności od mocy tabletki).²

Przeciwwskazania związane z układem oddechowym

Oksykodon, jako lek opioidowy, nie może być stosowany w następujących stanach dotyczących układu oddechowego:³

• Ciężka niewydolność oddechowa z towarzyszącym niedotlenieniem narządów i tkanek – oksykodon może dodatkowo pogłębiać depresję ośrodka oddechowego, prowadząc do niebezpiecznego niedotlenienia organizmu
• Podwyższone stężenie dwutlenku węgla we krwi (hiperkapnia) – oksykodon może nasilać retencję CO₂, co prowadzi do dalszego pogorszenia stanu pacjenta
• Ciężka przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP) – pacjenci z zaawansowaną POChP są szczególnie narażeni na depresyjne działanie oksykodonu na układ oddechowy
• Zespół serca płucnego – niewydolność prawokomorowa wtórna do chorób płuc, która może ulec zaostrzeniu pod wpływem oksykodonu
• Ciężka astma oskrzelowa – ze względu na ryzyko nasilenia skurczu oskrzeli i depresji ośrodka oddechowego

Przeciwwskazania dotyczące przewodu pokarmowego

Lek Accordeon jest przeciwwskazany w następujących stanach dotyczących przewodu pokarmowego:⁴

• Porażenna niedrożność jelit – opioidy, w tym oksykodon, hamują perystaltykę jelit i mogą pogłębiać lub wywoływać niedrożność porażenną
• Zespół ostrego brzucha – stosowanie oksykodonu może maskować objawy ostrego brzucha i utrudniać prawidłową diagnozę
• Opóźnione opróżnianie żołądka – oksykodon może dodatkowo spowalniać motorykę przewodu pokarmowego
• Przewlekłe zaparcia – oksykodon znacząco nasila zaparcia, co jest szczególnie niebezpieczne u pacjentów z już istniejącym problemem przewlekłych zaparć

Przeciwwskazania związane z funkcją wątroby

Umiarkowane do ciężkich zaburzenia czynności wątroby stanowią bezwzględne przeciwwskazanie do stosowania leku Accordeon. U pacjentów z upośledzoną funkcją wątroby dochodzi do spowolnienia metabolizmu oksykodonu, co prowadzi do znacznego zwiększenia stężenia substancji czynnej w osoczu i wydłużenia czasu działania leku. Może to skutkować nasileniem działań niepożądanych, w tym depresji oddechowej.⁵

Przeciwwskazania związane z nietolerancją cukrów

Pacjenci z rzadko występującą dziedziczną nietolerancją galaktozy, niedoborem laktazy typu Lapp lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy nie powinni przyjmować leku Accordeon. Związane jest to z zawartością substancji pomocniczych w preparacie.⁶

Inne przeciwwskazania

Oprócz wyżej wymienionych, oksykodon (Accordeon) nie powinien być stosowany w każdej sytuacji, w której leki opioidowe są przeciwwskazane. Dotyczy to m.in. przypadków:⁷

• Ostrego urazu głowy
• Zwiększonego ciśnienia śródczaszkowego
• Zaburzeń świadomości różnego pochodzenia
• Porodu (ze względu na ryzyko depresji oddechowej u noworodka)
• Współistniejącego stosowania inhibitorów MAO lub w ciągu 2 tygodni od ich odstawienia

Kiedy odradzić pacjentowi stosowanie leku Accordeon?

Nawet jeśli nie występują bezwzględne przeciwwskazania, istnieją sytuacje kliniczne, w których należy odradzić pacjentowi stosowanie leku Accordeon ze względu na zwiększone ryzyko działań niepożądanych lub interakcji. Do takich sytuacji należą:

Pacjenci z wysokim ryzykiem depresji oddechowej

U pacjentów z łagodnymi zaburzeniami czynności układu oddechowego lub z czynnikami ryzyka depresji oddechowej (np. podeszły wiek, wyniszczenie, równoczesne stosowanie innych leków o działaniu depresyjnym na ośrodkowy układ nerwowy) należy rozważyć alternatywne metody leczenia bólu.⁸

Pacjenci z ryzykiem uzależnienia

Pacjentom z wywiadem uzależnienia od substancji psychoaktywnych (alkohol, leki, narkotyki) lub z zaburzeniami psychicznymi predysponującymi do rozwoju uzależnienia należy odradzić stosowanie oksykodonu lub zalecić ścisły nadzór medyczny podczas terapii.

Pacjenci z łagodnymi zaburzeniami czynności wątroby

Choć łagodne zaburzenia czynności wątroby nie stanowią bezwzględnego przeciwwskazania, u takich pacjentów należy zachować szczególną ostrożność i rozważyć redukcję dawki ze względu na ryzyko akumulacji oksykodonu.⁹

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek

U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek należy rozważyć alternatywne leczenie przeciwbólowe lub ścisłe monitorowanie terapii oksykodonem ze względu na możliwość akumulacji metabolitów leku.

Pacjenci z ryzykiem zaparć

U pacjentów z tendencją do zaparć, ale bez ich przewlekłego charakteru, należy rozważyć alternatywne leczenie przeciwbólowe lub wdrożyć profilaktykę zaparć od początku terapii oksykodonem.¹⁰

Osoby w podeszłym wieku

U pacjentów w podeszłym wieku (>65 lat) należy zachować szczególną ostrożność ze względu na zwiększone ryzyko działań niepożądanych, zwłaszcza depresji oddechowej, sedacji i zaparć. W tej grupie pacjentów często konieczna jest redukcja dawki początkowej leku.

Pacjenci z bólem nieodpowiadającym na opioidy

Należy odradzić stosowanie leku Accordeon u pacjentów z bólem neuropatycznym, który nie odpowiada dobrze na leczenie opioidami. W takich przypadkach preferowane są inne grupy leków przeciwbólowych.

Należy zawsze dokładnie przeanalizować stosunek korzyści do ryzyka przed włączeniem leku Accordeon, szczególnie u pacjentów z wymienionymi powyżej czynnikami ryzyka.