Leki w grupie
„leki przeciwpasożytnicze”
Leki przeciwpasożytnicze to grupa farmaceutyków stosowanych do leczenia zakażeń wywoływanych przez pasożyty, zarówno wewnętrzne (endopasożyty) jak i zewnętrzne (ektopasożyty). Działają poprzez różne mechanizmy: zaburzają procesy metaboliczne pasożytów, uszkadzają ich struktury komórkowe, blokują neuroprzekaźniki lub paraliżują układ nerwowy i mięśniowy pasożytów, prowadząc do ich śmierci lub unieruchomienia i usunięcia z organizmu.
Leki przeciwpasożytnicze dzielą się na kilka głównych podgrup: leki przeciwrobacze (przeciwglistnicze, przeciwtasiemcowe), leki przeciwpierwotniakowe (stosowane w leczeniu malarii, leiszmaniozy, toksoplazmozy, lambliozy), leki przeciwświerzbowe oraz leki przeciwwszowickie.
Do najważniejszych leków przeciwpasożytniczych należą: metronidazol (Metronidazol, Metronidazole Polpharma), albendazol (Zentel), mebendazol (Vermox), pyrantel (Pyrantelum), prazykwantel (Cesol, Cezol), iwermektyna (Stromectol, Ivermectin), chlorochina (Arechin), hydroksychlorochina (Plaquenil), atowakwon z proguanilem (Malarone), prymachiną oraz piperazyną.
Największą zaletą stosowania leków przeciwpasożytniczych jest ich wysoka skuteczność w eliminacji pasożytów przy stosunkowo krótkim czasie terapii. Większość z nich działa selektywnie na organizmy pasożytnicze, co ogranicza wpływ na komórki gospodarza. Wiele z tych leków ma szerokie spektrum działania, co pozwala na zwalczanie różnych gatunków pasożytów przy użyciu jednego preparatu.
Do najważniejszych niebezpieczeństw związanych ze stosowaniem leków przeciwpasożytniczych należą: działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego (nudności, wymioty, biegunka), reakcje alergiczne, potencjalna hepatotoksyczność (szczególnie przy dłuższym stosowaniu niektórych leków), interakcje z innymi lekami oraz narastająca oporność pasożytów na leki. Niektóre z tych leków mają przeciwwskazania u kobiet w ciąży i karmiących piersią oraz u pacjentów z chorobami wątroby i nerek.
Leki przeciwpierwotniakowe, jako podgrupa, są stosowane w leczeniu chorób wywoływanych przez pierwotniaki, takich jak malaria (chlorochina, meflochina, artemizyna), toksoplazmoza (spiramycyna, pirymetamina), lamblioza (metronidazol, tinidazol) oraz leiszmanioza (amfoterycyna B, miltefozyna).
Leki przeciwrobacze dzielą się na przeciwglistnicze (albendazol, mebendazol, pyrantel), przeciwtasiemcowe (prazykwantel, niklosamid) oraz leki stosowane w leczeniu schistosomatozy (prazykwantel, oksamnichina). Ich mechanizm działania polega głównie na zaburzaniu metabolizmu glukozy, co prowadzi do paraliżu i śmierci pasożyta.
Lista leków w tej grupie
-
Soolantra – Krem – 10 mg/g
Produkt leczniczy w postaci kremu zawiera iwermektynę jako substancję czynną oraz składniki pomocnicze, takie jak alkohole cetylowy i stearylowy, metylu i propylu parahydroksybenzoesan oraz glikol propylenowy. Preparat jest stosowany miejscowo w leczeniu stanów zapalnych skóry związanych z trądzikiem różowatym grudkowo-krostkowym u dorosłych pacjentów. Krem ma biały do jasnożółtego kolor i hydrofilową konsystencję, co ułatwia jego aplikację. Terapia ma na celu redukcję zmian zapalnych i poprawę wyglądu skóry dotkniętej chorobą.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Vermox – Tabletki – 100 mg
Lek zawiera 100 mg mebendazolu oraz pomocniczo laktozę jednowodną i niewielką ilość sodu. Stosowany jest w leczeniu zakażeń przewodu pokarmowego pasożytami takimi jak owsik ludzki, glista ludzka, włosogłówka oraz tęgoryjce. Tabletki są prawie białe, płaskie i ułatwiają połykanie dzięki linii dzielącej. Preparat przeznaczony jest do zwalczania pojedynczych lub mieszanych infestacji robakami jelitowymi.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Ivermectin Medical Valley – Tabletki – 3 mg
Produkt zawiera substancję czynną iwermektynę w dawce 3 mg w jednej tabletce. Stosowany jest w leczeniu węgorczycy przewodu pokarmowego, mikrofilaremii związanej z filariozą limfatyczną oraz świerzbu wywołanego przez świerzbowca ludzkiego. Terapia jest wskazana po potwierdzeniu diagnozy klinicznej lub parazytologicznej tych schorzeń. Przed zastosowaniem należy uwzględnić oficjalne wytyczne medyczne i zalecenia WHO.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Permetryna Scabinol Forte – Żel – 50 mg/g
Produkt leczniczy zawiera 50 mg permetryny w 1 g żelu, która jest substancją czynną o działaniu przeciwpasożytniczym. Preparat ma postać białego do kremowego, nieprzezroczystego żelu. Stosowany jest w leczeniu zakażeń wywołanych przez świerzbowca u dorosłych, młodzieży oraz dzieci powyżej 2 miesięcy. Zawiera także etanol jako substancję pomocniczą.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Owix – Tabletki – 250 mg
Produkt leczniczy zawiera 250 mg pyrantelu w postaci embonianu pyrantelu w tabletce. Składnik aktywny działa przeciw pasożytom jelitowym, w szczególności przeciw owsicy. Lek stosowany jest u dzieci powyżej 6 roku życia oraz u dorosłych. Przeznaczony jest do leczenia zakażeń wywołanych przez Enterobius vermicularis.
-
Sora Forte – Szampon leczniczy – 10 mg/ml
Szampon leczniczy zawiera 10 mg/ml permetryny, substancji czynnej zwalczającej pasożyty. W swoim składzie posiada także parabeny i glikol propylenowy jako substancje pomocnicze. Stosowany jest w leczeniu wszawicy głowowej u dorosłych oraz dzieci powyżej 3 lat. Może być również używany profilaktycznie w przypadku kontaktu z osobami zakażonymi.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Permetryna Scabinol – Żel – 40 mg/g
Produkt leczniczy ma postać białego do kremowego nieprzezroczystego żelu zawierającego 40 mg permetryny w 1 g żelu. Substancja czynna, permetryna, jest skuteczna w zwalczaniu zakażeń wywołanych przez świerzbowca. Lek jest przeznaczony do stosowania u dorosłych, młodzieży oraz dzieci powyżej 2 miesięcy życia. Preparat stosuje się w leczeniu świerzbu, zapewniając łagodzenie objawów i eliminację pasożyta.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Infectoscab 5% krem – Krem – 50 mg/g
Preparat zawiera 50 mg/g permetryny oraz substancje pomocnicze, takie jak alkohol cetostearylowy i kwas sorbinowy. Ma postać białego kremu o miękkiej konsystencji. Stosowany jest w leczeniu świerzbu wywołanego przez Sarcoptes scabiei. Produkt jest przeznaczony do użytku u dorosłych oraz dzieci powyżej 2. miesiąca życia.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Delacet – Płyn na skórę – –
Produkt leczniczy w postaci płynu na skórę zawiera nalewkę z ziela ostróżeczki oraz kwas octowy i etanol. Preparat jest stosowany tradycyjnie w leczeniu wszawicy głowowej. Jego składniki mają działanie przeciwpasożytnicze i pomagają w eliminacji wszy. Dzięki wygodnej formie płynu łatwo aplikuje się go na skórę głowy.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Scavertin – Tabletki – 3 mg
Produkt zawiera 3 mg iwermektyny w każdej tabletce, która jest biała, płaska i okrągła. Stosuje się go w leczeniu węgorczycy przewodu pokarmowego, filariozy limfatycznej oraz świerzbu skórnego. Lek jest zalecany po potwierdzeniu klinicznym lub badaniem parazytologicznym przyczyn tych chorób. Przed zastosowaniem należy uwzględnić oficjalne wytyczne Światowej Organizacji Zdrowia i organów ochrony zdrowia publicznego.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Zentel – Zawiesina doustna – 400 mg/20 ml
Preparat zawiera albendazol jako substancję czynną oraz alkohol benzylowy, kwas benzoesowy i glikol propylenowy jako substancje pomocnicze. Stosowany jest w leczeniu zakażeń pasożytami jelitowymi, takimi jak owsica, ankylostomatoza, nekatorioza, strongyloidoza, glistnica, trichuroza oraz tasiemczyca. Produkt dostępny jest w postaci zawiesiny doustnej, co ułatwia podawanie zwłaszcza dzieciom. Działa przeciwrobaczo, eliminując robaki wrażliwe na albendazol.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Zentel – Tabletki do rozgryzania i żucia – 400 mg
Tabletka zawiera 400 mg albendazolu, substancji czynnej skutecznej przeciwko pasożytom jelitowym. Produkt stosuje się w leczeniu infekcji wywołanych przez różne gatunki robaków, w tym owsiki, tęgoryjce, węgorki jelitowe, glisty, włosogłówki oraz tasiemce. W skład tabletki wchodzą również substancje pomocnicze, takie jak laktoza jednowodna, alkohol benzylowy oraz żółcień pomarańczowa. Lek jest dostępny w formie tabletek do rozgryzania i żucia, o owocowym zapachu.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Owix – Zawiesina doustna – 250 mg/5 ml
Produkt leczniczy zawiera pyrantelu embonian jako substancję czynną, wspomaganą sorbitolem, sodu benzoesanem, glicerolem oraz aromatami. Jest dostępny w postaci doustnej zawiesiny o smaku morelowym, przeznaczonej do stosowania u dzieci od 2 lat i dorosłych. Lek stosuje się w leczeniu owsicy, infekcji wywołanej przez robaki Enterobius vermicularis. Dzięki swojej formie i składnikom ułatwia skuteczną eliminację pasożytów przewodu pokarmowego.