zaburzenie wchłaniania składników odżywczych

Zaburzenie wchłaniania składników odżywczych (malabsorpcja) to stan patologiczny, w którym organizm nie jest w stanie prawidłowo absorbować substancji odżywczych z przewodu pokarmowego. Problem może dotyczyć makroskładników (białka, tłuszcze, węglowodany) oraz mikroskładników (witaminy, minerały), prowadząc do niedoborów pokarmowych i zaburzeń metabolicznych.

Etiologia malabsorpcji jest zróżnicowana i obejmuje choroby zapalne jelit (choroba Leśniowskiego-Crohna, wrzodziejące zapalenie jelita grubego), choroby trzustki (przewlekłe zapalenie trzustki, mukowiscydoza), celiakię, choroby wątroby i dróg żółciowych, a także zespół krótkiego jelita po resekcji. Istotną rolę odgrywają również infekcje bakteryjne, wirusowe i pasożytnicze przewodu pokarmowego.

Objawy kliniczne zaburzeń wchłaniania obejmują biegunkę (szczególnie tłuszczową – steatorea), utratę masy ciała, zmęczenie, obrzęki, niedokrwistość, zaburzenia krzepnięcia, osteopenię oraz objawy niedoboru specyficznych witamin i minerałów. Diagnostyka opiera się na badaniach biochemicznych krwi, badaniach obrazowych, testach czynnościowych przewodu pokarmowego oraz biopsji jelita cienkiego.

Leczenie zaburzeń wchłaniania wymaga przede wszystkim eliminacji przyczyny podstawowej. Dodatkowo stosuje się suplementację brakujących składników odżywczych, modyfikację diety (często z ograniczeniem tłuszczów, laktozy czy glutenu), a w ciężkich przypadkach – żywienie pozajelitowe. Monitoring parametrów biochemicznych i stanu odżywienia pacjenta stanowi kluczowy element długoterminowej opieki medycznej.