zaburzenie czynności poznawczej
Zaburzenie czynności poznawczej (ang. cognitive impairment) to termin opisujący upośledzenie zdolności umysłowych, które może dotyczyć szeregu funkcji takich jak pamięć, uwaga, myślenie, rozumowanie, percepcja, uczenie się czy orientacja przestrzenna. Stopień nasilenia zaburzeń może być różny – od łagodnych deficytów poznawczych do ciężkich form upośledzenia funkcji intelektualnych.
Zaburzenia poznawcze mogą występować jako część obrazu klinicznego różnych chorób neurologicznych i psychiatrycznych, w tym choroby Alzheimera, innych typów otępienia, udaru mózgu, urazów czaszkowo-mózgowych, stwardnienia rozsianego, schizofrenii czy zaburzeń afektywnych. Wyróżnia się łagodne zaburzenia poznawcze (MCI – Mild Cognitive Impairment), które często stanowią stadium przejściowe między prawidłowym starzeniem się a otępieniem.
Diagnostyka zaburzeń poznawczych obejmuje wywiad kliniczny, badanie neurologiczne oraz testy neuropsychologiczne (np. MMSE, MoCA, test rysowania zegara). W procesie diagnostycznym wykorzystuje się również badania obrazowe (MRI, CT) oraz biomarkery. Leczenie jest ukierunkowane na chorobę podstawową i obejmuje zarówno farmakoterapię, jak i niefarmakologiczne metody terapeutyczne, takie jak trening poznawczy, terapia zajęciowa czy modyfikacja stylu życia.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Spamilan
Buspiron chlorowodorek, substancja czynna preparatu Spamilan, wymaga stosowania z zachowaniem szczególnych środków ostrożności. Badania kliniczne wykazały, że pojedyncza dawka do 20 mg nie wpływa istotnie na funkcje poznawcze ani sprawność psychomotoryczną, co jest istotne dla pacjentów wykonujących czynności wymagające pełnej sprawności. Jednak ze względu na ograniczone dane dotyczące interakcji z alkoholem, zaleca się unikanie spożycia alkoholu podczas terapii. Jednoczesne stosowanie buspironu z inhibitorami monoaminooksydazy (MAOI) jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko podwyższenia ciśnienia tętniczego. Preparat należy stosować ostrożnie u pacjentów z jaskrą z wąskim kątem przesączania, miastenią, uzależnieniem od substancji psychoaktywnych oraz u osób z upośledzoną funkcją wątroby lub nerek, ze względu na możliwe zmiany farmakokinetyki i ryzyko kumulacji metabolitów.
benzodiazepina, buspiron chlorowodorek, ciśnienie wewnątrzgałkowe, depresja ośrodkowego układu nerwowego, farmakokinetyka leku, inhibitor monoaminooksydazy, jaskra z wąskim kątem przesączania, miastenia, monoterapia depresji, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, objaw depresji, podwyższone ciśnienie tętnicze, przekaźnictwo nerwowo-mięśniowe, sprawność psychomotoryczna, toksyczność przewlekła, tolerancja krzyżowa, upośledzenie czynności nerek, upośledzenie czynności wątroby, uzależnienie od substancji psychoaktywnych, zaburzenie czynności poznawczej, zespół odstawienny, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Apo-Napro Fast 220 mg
Apo-Napro Fast zawiera 220 mg naproksenu sodowego (odpowiadającego 200 mg naproksenu) i może wywoływać działania niepożądane o różnej częstości występowania, od bardzo częstych (≥1/10) do bardzo rzadkich (<1/10 000) oraz o częstości nieznanej. Do najczęstszych działań należą nudności, ból nadbrzusza lub brzucha oraz zaparcia (bardzo często), ból głowy, zaburzenia widzenia, szumy uszne, obrzęk i niewydolność serca (często). Rzadziej obserwuje się reakcje anafilaktyczne, hiperkaliemię, zapalenie naczyń krwionośnych, eozynofilowe zapalenie płuc, wrzodziejące zapalenie jamy ustnej, zapalenie wątroby (mogące prowadzić do zgonu), łysienie, ciężkie reakcje skórne (np. zespół Stevensa-Johnsona), a także zaburzenia hematologiczne takie jak niedokrwistość hemolityczna, agranulocytoza czy trombocytopenia. Częstość występowania niektórych poważnych działań, jak niedokrwistość aplastyczna, dna moczanowa, nadciśnienie tętnicze, niewydolność nerek czy zaburzenia płodności u kobiet, pozostaje nieznana.
agranulocytoza, aseptyczne zapalenie opon mózgowych, dna moczanowa, eozynofilowe zapalenie płuc, granulocytopenia, hiperkaliemia, kłębuszkowe zapalenie nerek, krwiomocz, martwica brodawek nerkowych, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, nadciśnienie tętnicze, naproksen sodowy, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, perforacja przewodu pokarmowego, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości na światło, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowe zapalenie nerek, stolec smolisty, szum uszny, tętniczy incydent zakrzepowy, trombocytopenia, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie jamy ustnej, wymioty krwawe, zaburzenie czynności poznawczej, zaburzenie płodności, zapalenie naczyń krwionośnych, zapalenie okrężnicy, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zawrót głowy pochodzenia błędnikowego, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona