sprzężenie z glukuronidami

Sprzężenie z glukuronidami (glukuronidacja) to jeden z najważniejszych procesów metabolicznych fazy II biotransformacji ksenobiotyków i endogennych substancji w organizmie człowieka. Reakcja ta polega na przyłączeniu kwasu glukuronowego do cząsteczki substratu, co zwiększa jej hydrofilowość i ułatwia wydalanie z organizmu.

Proces sprzężenia z glukuronidami jest katalizowany przez enzymy z rodziny UDP-glukuronylotransferaz (UGT), zlokalizowane głównie w retikulum endoplazmatycznym hepatocytów. Donorem reszty glukuronowej jest kwas UDP-glukuronowy. Glukuronidacja zachodzi najczęściej w przypadku związków zawierających grupy hydroksylowe, karboksylowe, aminowe lub tiolowe.

Sprzężenie z glukuronidami odgrywa kluczową rolę w metabolizmie wielu leków, w tym niesteroidowych leków przeciwzapalnych, opioidów, leków przeciwpadaczkowych oraz związków endogennych, takich jak bilirubina, hormony steroidowe i tarczycowe. Zaburzenia tego procesu mogą prowadzić do kumulacji toksycznych substancji w organizmie i rozwoju chorób, jak np. zespół Gilberta (obniżona aktywność UGT1A1).

Warto podkreślić, że glukuronidy mogą podlegać hydrolizie przez β-glukuronidazę w jelicie, co prowadzi do uwolnienia związku macierzystego i jego ponownego wchłaniania (krążenie jelitowo-wątrobowe). Zjawisko to może znacząco wpływać na farmakokinetykę niektórych leków, przedłużając ich działanie.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl