nefrotoksyczność diklofenaku
Nefrotoksyczność diklofenaku jest istotnym powikłaniem klinicznym, związanym ze stosowaniem tego popularnego niesteroidowego leku przeciwzapalnego (NLPZ). Diklofenak, hamując enzymy cyklooksygenazy (COX-1 i COX-2), wpływa na syntezę prostaglandyn nerkowych, które odgrywają kluczową rolę w utrzymaniu przepływu krwi przez nerki i filtracji kłębuszkowej.
Mechanizm nefrotoksyczności diklofenaku obejmuje zarówno ostre, jak i przewlekłe uszkodzenie nerek. W przypadku ostrego uszkodzenia obserwuje się najczęściej zmniejszenie przepływu krwi przez nerki, zaburzenia równowagi elektrolitowej oraz ostrą niewydolność nerek. Przewlekłe stosowanie diklofenaku może prowadzić do nefropatii analgetycznej, śródmiąższowego zapalenia nerek oraz martwicy brodawek nerkowych.
Czynniki ryzyka nefrotoksyczności diklofenaku obejmują: zaawansowany wiek (>65 lat), współistniejącą chorobę nerek, niewydolność serca, cukrzycę, odwodnienie, jednoczesne stosowanie innych leków nefrotoksycznych lub diuretyków oraz przyjmowanie wysokich dawek leku. Szczególnie zagrożeni są pacjenci z przewlekłą chorobą nerek, u których diklofenak może przyspieszyć progresję niewydolności nerek.
Monitorowanie funkcji nerek u pacjentów przyjmujących diklofenak, zwłaszcza w grupach wysokiego ryzyka, powinno obejmować regularne badania stężenia kreatyniny, eGFR oraz ocenę elektrolitów. W przypadku wystąpienia objawów nefrotoksyczności zaleca się natychmiastowe odstawienie leku i wdrożenie odpowiedniego postępowania nefrologicznego.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przeciwwskazania – Akis 75 mg/ml
Diklofenak sodowy w postaci roztworu do wstrzykiwań AKIS (dawki 25 mg/ml, 50 mg/ml, 75 mg/ml) posiada liczne przeciwwskazania, które należy uwzględnić przed zastosowaniem. Bezwzględnie przeciwwskazany jest u pacjentów z nadwrażliwością na diklofenak lub substancje pomocnicze, a także u osób z astmą wywołaną NLPZ, aktywną chorobą wrzodową żołądka lub dwunastnicy, aktywnym krwawieniem lub perforacją przewodu pokarmowego. Nie należy stosować leku w ostatnim trymestrze ciąży ze względu na ryzyko zamknięcia przewodu tętniczego i zaburzeń hemostazy. Przeciwwskazania obejmują także ciężką niewydolność wątroby, nerek (stężenie kreatyniny >160 µmol/l przy podaniu dożylnym) i serca (klasy II–IV wg NYHA), choroby niedokrwienne serca, naczyń obwodowych i mózgowych oraz zaburzenia hemostazy i jednoczesne stosowanie leków przeciwzakrzepowych, zwłaszcza przy podaniu dożylnym.
choroba autoimmunologiczna, choroba naczyń mózgowych, choroba naczyń obwodowych, choroba niedokrwienna serca, choroba wrzodowa, ciężka niewydolność wątroby, diklofenak sodowy, działanie antyagregacyjne, działanie niepożądane, hipovolemia, karmienie piersią, kortykosteroid, krwawienie mózgowo-naczyniowe, krwawienie z przewodu pokarmowego, łagodna niewydolność serca, lek przeciwzakrzepowy, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na diklofenak, napad astmy, nefrotoksyczność diklofenaku, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, NLPZ, ostry nieżyt błony śluzowej nosa, perforacja przewodu pokarmowego, pokrzywka, stężenie kreatyniny, toczeń trzewny, trzeci trymestr ciąży, upośledzona funkcja nerek, zaburzenie gospodarki wodno-elektrolitowej, zaburzenie hemostazy, zaburzenie krzepnięcia krwi, zamknięcie przewodu tętniczego, zastoinowa niewydolność serca