białko HMGB1
HMGB1 (High Mobility Group Box 1) to niehistonowe białko jądrowe, które pełni kluczową rolę zarówno wewnątrz-, jak i zewnątrzkomórkowo. W jądrze komórkowym uczestniczy w procesach transkrypcji, replikacji DNA oraz naprawy uszkodzeń genomu, działając jako czynnik architektoniczny chromatyny.
Zewnątrzkomórkowo HMGB1 funkcjonuje jako molekularny wzorzec związany z uszkodzeniem tkanek (DAMP), uwalniany z komórek podczas nekrozy lub aktywnie wydzielany przez komórki układu odpornościowego. W przestrzeni zewnątrzkomórkowej działa jako mediator prozapalny, wiążąc się z receptorami takimi jak RAGE (receptor dla końcowych produktów zaawansowanej glikacji) i TLR (receptory toll-podobne), prowadząc do aktywacji NFκB i indukcji cytokin prozapalnych.
Podwyższone stężenie HMGB1 obserwuje się w wielu stanach patologicznych, w tym w sepsie, reumatoidalnym zapaleniu stawów, chorobach neurodegeneracyjnych i nowotworach. Białko to odgrywa istotną rolę w patogenezie chorób zapalnych i autoimmunologicznych, a także w progresji nowotworów. Ze względu na swoje wielokierunkowe działanie, HMGB1 stanowi obiecujący cel terapeutyczny w leczeniu różnych schorzeń związanych z przewlekłym stanem zapalnym.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Choroba kawasakiego – Patofizjologia i mechanizm
Choroba Kawasakiego (KD) to ostre, układowe zapalenie naczyń średniej wielkości, szczególnie tętnic wieńcowych, dotykające głównie dzieci poniżej 5. roku życia. Etiologia pozostaje nieznana, choć dane epidemiologiczne i immunologiczne wskazują na zakaźny czynnik wywołujący odpowiedź immunologiczną u predysponowanych genetycznie pacjentów. Patogeneza obejmuje aktywację zarówno wrodzonej, jak i adaptacyjnej odpowiedzi immunologicznej, z dominującą leukocytozą neutrofilową, proliferacją limfocytów CD8+ i komórek plazmatycznych produkujących IgA, a także wzrostem cytokin prozapalnych (TNF-α, IL-1, IL-6) i metaloproteinaz (MMP3, MMP9). Proces zapalny prowadzi do uszkodzenia śródbłonka, fragmentacji blaszki sprężystej wewnętrznej i powstawania tętniaków tętnic wieńcowych u 25-30% nieleczonych pacjentów, co może skutkować zawałem mięśnia sercowego lub nagłą śmiercią. Genetyczne warianty, m.in. w genie ITPKC i szlaku TGF-β, wpływają na podatność i przebieg choroby.
białko HMGB1, choroba Behçeta, choroba Kawasakiego, czynnik martwicy nowotworów alfa, czynnik wzrostu śródbłonka naczyniowego, immunoglobulina dożylna, inflamasom NLRP3, interleukina-1, limfocyt T CD8, martwicze zapalenie tętnic, metotreksat, plazmafereza, powikłanie sercowo-naczyniowe, sarkoidoza, sekwencjonowanie RNA, sieć zewnątrzkomórkowa neutrofili, terapia anty-TNF alfa, tętniak tętnicy wieńcowej, tętnica wieńcowa, transformujący czynnik wzrostu, układowe zapalenie naczyń, wirus RNA, zapalenie ziarniniakowe, zawał mięśnia sercowego