diagnostyka choroby wieńcowej serca
Wskazanie

Diagnostyka choroby wieńcowej serca jest złożonym procesem mającym na celu ocenę stanu naczyń wieńcowych oraz stopnia ich zwężenia, które prowadzi do niedokrwienia mięśnia sercowego. Choroba wieńcowa (ChNS) to najczęstsza przyczyna zgonów w krajach rozwiniętych, dlatego jej wczesne wykrycie ma kluczowe znaczenie dla rokowania pacjenta.

Podstawowym elementem diagnostyki jest dokładny wywiad medyczny oraz badanie przedmiotowe. Pacjenci z ChNS często zgłaszają charakterystyczny ból w klatce piersiowej (stenokardię), który nasila się podczas wysiłku fizycznego i ustępuje w spoczynku. W dalszej diagnostyce stosuje się badania nieinwazyjne: EKG spoczynkowe, próbę wysiłkową, echokardiografię (w tym echokardiografię obciążeniową), scyntygrafię perfuzyjną mięśnia sercowego oraz tomografię komputerową tętnic wieńcowych (angio-TK).

Złotym standardem w diagnostyce choroby wieńcowej pozostaje koronarografia – badanie inwazyjne pozwalające na bezpośrednią wizualizację naczyń wieńcowych i ocenę stopnia ich zwężenia. Przed wykonaniem koronarografii często stosuje się leki uspokajające (np. Relanium, Midanium) oraz przeciwpłytkowe (np. Plavix, Areplex, Trombex). W celu rozszerzenia naczyń wieńcowych podczas badania używa się nitrogliceryny (np. Nitromint, Sustonit).

W przypadku dodatniego wyniku badań nieinwazyjnych, przed decyzją o koronarografii, pacjentom często przepisuje się leki przeciwdławicowe. W Polsce stosuje się m.in. azotany (Nitromint, Effox, Mono Mack), beta-blokery (Metocard, Bisocard, Concor), antagonistów wapnia (Amlozek, Norvasc, Amlodipine) oraz nowsze leki jak iwabradyna (Procoralan) czy ranolazyna (Ranexa).

Największe trudności w diagnostyce choroby wieńcowej dotyczą pacjentów z nietypowymi objawami lub z tzw. niemym niedokrwieniem, gdzie klasyczne objawy dławicowe nie występują. Szczególnie problematyczna jest diagnostyka u kobiet, osób starszych i diabetyków, u których objawy mogą być niecharakterystyczne. Wyzwaniem pozostaje również ocena istotności czynnościowej wykrytych zwężeń, co obecnie rozwiązuje się przy pomocy badań FFR (cząstkowej rezerwy przepływu) lub iFR (natychmiastowej rezerwy przepływu) wykonywanych podczas koronarografii.

Dodatkowo, interpretacja wyników badań nieinwazyjnych może być utrudniona u pacjentów z zaburzeniami rytmu serca, po wszczepieniu stymulatorów lub z blokami przewodzenia. W takich przypadkach konieczna jest indywidualna ocena korzyści i ryzyka związanego z dalszą diagnostyką inwazyjną oraz doświadczenie kliniczne kardiologa prowadzącego.