całkowite lub częściowe znoszenie sedatywnego działania benzodiazepin
Wskazanie

Znoszenie sedatywnego działania benzodiazepin (BZD) to stan, w którym dochodzi do osłabienia lub całkowitego wyeliminowania efektu uspokajającego tych leków. Może to wystąpić w wyniku celowego działania po przedawkowaniu BZD, interakcji lekowych lub rozwoju tolerancji podczas długotrwałej terapii. Znoszenie działania sedatywnego jest szczególnie istotne w przypadkach zatruć benzodiazepinami, a także w sytuacjach, gdy efekt uspokajający BZD utrudnia przeprowadzenie procedur medycznych.

Głównym lekiem stosowanym do znoszenia sedatywnego działania benzodiazepin jest flumazenil – konkurencyjny antagonista receptorów benzodiazepinowych. W Polsce dostępny jest pod nazwami handlowymi Anexate i Flumazenil Kabi. Podaje się go dożylnie w dawkach ustalonych indywidualnie, stopniowo zwiększając dawkę do uzyskania pożądanego efektu. Flumazenil znosi sedację, zaburzenia świadomości, amnezję oraz działanie przeciwdrgawkowe i przeciwlękowe benzodiazepin.

Największe trudności w zwalczaniu sedatywnego działania benzodiazepin to ryzyko nawrotu sedacji po zakończeniu działania flumazenilu (jego czas działania jest krótszy niż większości benzodiazepin), możliwość wystąpienia zespołu abstynencyjnego u pacjentów długotrwale przyjmujących benzodiazepiny oraz ryzyko napadów drgawkowych, szczególnie u osób uzależnionych od BZD lub stosujących leki przeciwpadaczkowe. Ponadto flumazenil może być nieskuteczny w przypadku zatruć mieszanych, gdy jednocześnie przedawkowano inne leki działające depresyjnie na OUN.

Należy pamiętać, że po podaniu flumazenilu konieczne jest monitorowanie pacjenta przez co najmniej 2 godziny, a nawet dłużej w przypadku zatrucia benzodiazepinami o długim czasie działania. W niektórych przypadkach niezbędne może być stosowanie ciągłego wlewu flumazenilu, zwłaszcza przy nawrocie objawów sedacji. Wskazania do stosowania flumazenilu powinny być dokładnie rozważone, gdyż w niektórych sytuacjach klinicznych gwałtowne zniesienie działania benzodiazepin może przynieść więcej szkody niż pożytku.

Lista leków z tym wskazaniem

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl