Przedawkowanie
Wyciąg z bluszczu

Przedawkowanie wyciągu z bluszczu

Wyciąg z bluszczu (Hedera helix L., folium) to substancja aktywna stosowana w preparatach przeciwkaszlowych o działaniu wykrztuśnym. W przypadku przedawkowania tej substancji mogą wystąpić określone objawy niepożądane, które wymagają odpowiedniego postępowania medycznego. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje na temat przedawkowania wyciągu z bluszczu oraz związanych z tym zagrożeń w oparciu o dane z charakterystyk produktów leczniczych zawierających tę substancję.^{1 2}

Typowe objawy przedawkowania

Przedawkowanie wyciągu z bluszczu może prowadzić do wystąpienia szeregu objawów niepożądanych ze strony przewodu pokarmowego oraz układu nerwowego. Podstawowymi objawami przedawkowania są dolegliwości gastryczne oraz zmiany zachowania, które mogą wystąpić już przy przekroczeniu zalecanych dawek terapeutycznych.^{3 4}

W praktyce klinicznej za przedawkowanie można uznać zarówno przekroczenie zalecanej dawki jednorazowej, jak i przyjęcie większej liczby dawek w ciągu doby niż wskazano w zaleceniach. W przypadku preparatu Helituspan za przedawkowanie uznaje się przyjęcie więcej niż trzech dawek w ciągu doby lub zastosowanie większej dawki jednorazowej niż zalecana.⁵

W przypadku produktu Herbion na kaszel mokry, przyjęcie dawki dwukrotnie większej niż dawka dobowa również może wywołać typowe objawy przedawkowania.⁶

Udokumentowany przypadek przedawkowania

W literaturze medycznej opisano przypadek przedawkowania wyciągu z bluszczu u czteroletniego dziecka. Po przypadkowym przyjęciu wyciągu z liścia bluszczu w dawce odpowiadającej 1,8 g surowca roślinnego zaobserwowano agresywne zachowanie oraz biegunkę.^{7 8}

Ta dawka odpowiada w przybliżeniu:

• 6 tabletkom produktu Hederasal MAX (52,5 mg wyciągu na tabletkę)⁹
• 7-10 pastylkom twardym produktu Herbion na kaszel mokry (35 mg wyciągu na pastylkę)¹⁰
• około 36 ml syropu Strepsils Natur kaszel mokry (8,25 mg wyciągu/ml)¹¹

Postępowanie w przypadku przedawkowania

W przypadku przedawkowania wyciągu z bluszczu zaleca się podjęcie odpowiednich działań mających na celu redukcję wchłaniania substancji oraz leczenie objawowe.^{12 13}

Wśród zalecanych działań wymienia się:

• Płukanie żołądka – zabieg rozważany w celu usunięcia niewchłoniętej substancji¹⁴
• Podanie węgla aktywnego – metoda mająca na celu zmniejszenie wchłaniania leku¹⁵
• Leczenie wspomagające i objawowe – odpowiednie do prezentowanych przez pacjenta objawów¹⁶

Tabela objawów przedawkowania

Różnice w dawkach wyciągu z bluszczu w poszczególnych produktach

Należy zwrócić uwagę, że poszczególne produkty lecznicze zawierają różne dawki wyciągu z bluszczu, co wpływa na ocenę ryzyka przedawkowania:^{17 18 19 20 21 22}

• Hederasal MAX – 52,5 mg wyciągu suchego/tabletkę
• Hederoin – 15 mg wyciągu suchego/tabletkę
• Helituspan – 7 mg wyciągu suchego/ml syropu
• Herbion na kaszel mokry – 35 mg wyciągu suchego/pastylkę
• Herdripsan – 7 mg wyciągu suchego/ml syropu
• Strepsils Natur kaszel mokry – 8,25 mg wyciągu suchego/ml syropu

Wnioski kliniczne

Przedawkowanie wyciągu z bluszczu prowadzi głównie do objawów ze strony przewodu pokarmowego (nudności, wymioty, biegunka) oraz objawów neurologicznych (pobudzenie, agresywne zachowanie). W praktyce klinicznej istotne jest uwzględnienie różnic w zawartości substancji czynnej w poszczególnych preparatach przy szacowaniu potencjalnego ryzyka toksyczności. Potwierdzony przypadek przedawkowania u dziecka (dawka 1,8 g surowca) sugeruje, że nawet stosunkowo niewielkie przekroczenie dawek terapeutycznych może prowadzić do wystąpienia działań niepożądanych, szczególnie u populacji pediatrycznej.^{23 24}

W przypadku podejrzenia przedawkowania wyciągu z bluszczu, należy wdrożyć odpowiednie postępowanie obejmujące płukanie żołądka, podanie węgla aktywnego oraz leczenie objawowe. Ze względu na potencjalne ryzyko wystąpienia objawów neurologicznych (agresja, pobudzenie), zaleca się monitorowanie stanu pacjenta, szczególnie w przypadku pacjentów pediatrycznych.^{25 26}