Właściwości farmakokinetyczne
Sodu S-mleczan
Sodu S-mleczan, obecny w roztworze do dializy otrzewnowej EXTRANEAL w stężeniu 4,5 g/l (40 mmol/l mleczanów), jest absorbowany przez otrzewną podczas dializy i metabolizowany głównie w wątrobie oraz innych tkankach w cyklu Corich. W przeciwieństwie do ikodekstryny, która ulega hydrolizie enzymatycznej, mleczan nie wpływa istotnie na osmolalność surowicy, a jego metabolizm prowadzi do powstania wodorowęglanu, co wspomaga utrzymanie równowagi kwasowo-zasadowej u pacjentów dializowanych. Po około 7-10 dniach regularnego stosowania EXTRANEAL stężenie mleczanów stabilizuje się, podobnie jak stężenie ikodekstryny, co wskazuje na osiągnięcie stanu stacjonarnego w krążeniu ogólnoustrojowym. Eliminacja mleczanów i ich metabolitów odbywa się zarówno przez kolejne wymiany dializacyjne, jak i przez nerki u pacjentów z zachowaną funkcją nerek.
Właściwości farmakokinetyczne sodu S-mleczanu
Sodu S-mleczan, będący składnikiem produktu leczniczego EXTRANEAL (zestaw do dializy otrzewnowej), występuje w stężeniu 4,5 g/l, co odpowiada zawartości 40 mmol/l mleczanów w roztworze do dializy otrzewnowej. Farmakokinetyka tej substancji jest ściśle związana z całościowym procesem dializy otrzewnowej oraz właściwościami farmakokinetycznymi głównej substancji czynnej – ikodekstryny.1
Kinetyka wchłaniania i dystrybucji
Podczas procesu dializy otrzewnowej z wykorzystaniem produktu EXTRANEAL, zawierającego sodu S-mleczan, dochodzi do absorpcji mleczanów przez otrzewną. Proces ten zachodzi równolegle z wchłanianiem innych składników roztworu, w tym ikodekstryny, która po wprowadzeniu do jamy otrzewnowej ulega częściowej absorpcji do krążenia ogólnoustrojowego. Podobnie jak w przypadku ikodekstryny, która osiąga stan stacjonarny we krwi po około 7-10 dniach regularnego stosowania produktu podczas nocnej wymiany dializacyjnej, również stężenie mleczanów stabilizuje się w tym okresie.2
Metabolizm sodu S-mleczanu
Sodu S-mleczan po wchłonięciu do krwiobiegu ulega metabolizmowi w organizmie pacjenta. W przeciwieństwie do ikodekstryny, która jest hydrolizowana przez amylazę do mniejszych fragmentów (oligomerów glukozy), mleczan jest bezpośrednio metabolizowany w wątrobie i innych tkankach w cyklu Corich. Metabolizm mleczanów nie wpływa znacząco na osmolalność surowicy, co jest istotną różnicą w porównaniu z metabolitami ikodekstryny.3
W procesie metabolizmu sodu S-mleczanu powstaje wodorowęglan, który pełni funkcję buforu, pomagając w utrzymaniu równowagi kwasowo-zasadowej organizmu. Jest to szczególnie istotne u pacjentów dializowanych, u których często występują zaburzenia tej równowagi.
Eliminacja sodu S-mleczanu
Eliminacja sodu S-mleczanu oraz produktów jego metabolizmu zachodzi na drodze różnych mechanizmów. Część niewchłoniętego mleczanu jest usuwana z organizmu podczas kolejnych wymian dializacyjnych. Metabolity powstałe w wyniku przemian mleczanu są wydalane głównie przez nerki (u pacjentów z zachowaną funkcją nerek) lub są eliminowane podczas kolejnych zabiegów dializy.4
Wpływ na stężenia innych substancji w osoczu
W badaniach farmakokinetycznych przeprowadzonych z produktem EXTRANEAL nie zaobserwowano, aby sodu S-mleczan powodował znaczące zmiany w osmolalności surowicy, w przeciwieństwie do maltozy (G2), której stężenie wzrasta do 1,1 mg/ml podczas nocnej wymiany dializacyjnej oraz do 1,4 mg/ml przy zastosowaniu dziennej wymiany z długim czasem zalegania w automatycznej dializie otrzewnowej (ADO).5
Skutki długotrwałego stosowania
Podczas długotrwałego stosowania produktu EXTRANEAL zawierającego sodu S-mleczan nie zaobserwowano negatywnych skutków utrzymywania się podwyższonego stężenia tej substancji w osoczu. Podobnie jak w przypadku maltozy i polimerów glukozy, których długotrwałe konsekwencje podwyższonego stężenia nie są w pełni poznane, nie ma podstaw do zakładania szkodliwego wpływu sodu S-mleczanu przy długotrwałym stosowaniu produktu.6
Interakcje farmakokinetyczne
Sodu S-mleczan, jako składnik płynu do dializy otrzewnowej EXTRANEAL, może wchodzić w interakcje z innymi substancjami stosowanymi u pacjentów poddawanych dializie otrzewnowej. Jednakże, dzięki fizjologicznej roli mleczanu w organizmie i dobrze poznanemu metabolizmowi tej substancji, nie zaobserwowano istotnych klinicznie interakcji farmakokinetycznych, które wymagałyby szczególnej uwagi podczas stosowania produktu. Podczas regularnego monitorowania parametrów biochemicznych u pacjentów dializowanych należy uwzględniać potencjalny wpływ mleczanów na równowagę kwasowo-zasadową.
| Składnik | Stężenie w EXTRANEAL | Zawartość w mmol/l | Główne aspekty farmakokinetyczne |
|---|---|---|---|
| Sodu S-mleczan | 4,5 g/l | 40 mmol/l | Wchłanianie przez otrzewną, metabolizm w cyklu Corich, brak znaczącego wpływu na osmolalność surowicy |
| Ikodekstryna | 75 g/l | – | Stan stacjonarny po 7-10 dniach, hydroliza przez amylazę |
| Sodu chlorek | 5,4 g/l | Na⁺: 133 mmol/l Cl⁻: 96 mmol/l |
Wchłanianie zależne od gradientu stężeń |
| Wapnia chlorek | 0,257 g/l | Ca²⁺: 1,75 mmol/l | Wchłanianie regulowane, wpływ na gospodarkę wapniową |
| Magnezu chlorek | 0,051 g/l | Mg²⁺: 0,25 mmol/l | Wchłanianie regulowane, wpływ na gospodarkę magnezową |
7
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje
- Przeciwwskazania stosowania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania