Przeciwwskazania stosowania
Sodowy D-pantotenian

D-pantotenian sodowy, obecny w preparatach takich jak Vita Buerlecithin (20 mg/100 ml), jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na tę substancję czynną lub inne składniki preparatu, w tym lecytynę sojową, witaminy B2, B6, B12 oraz amid kwasu nikotynowego. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z alergią na soję, orzeszki ziemne lub orzechy ze względu na ryzyko reakcji krzyżowych. Ponadto, stosowanie preparatów zawierających D-pantotenian sodowy i lecytynę sojową jest przeciwwskazane u osób z zespołem przeciwciał antyfosfolipidowych, ze względu na możliwość nasilenia immunologicznych i hemostatycznych zaburzeń. W preparatach płynnych, takich jak Vita Buerlecithin, obecność etanolu wyklucza stosowanie u dzieci poniżej 12 lat, kobiet w ciąży i karmiących, pacjentów z chorobami wątroby, padaczką, chorobą alkoholową oraz uszkodzeniami mózgu.

Przeciwwskazania stosowania D-pantotenianu sodowego

D-pantotenian sodowy, będący jedną z substancji czynnych złożonych produktów leczniczych, takich jak Vita Buerlecithin, podlega określonym przeciwwskazaniom do stosowania. Lekarz powinien odradzić pacjentowi stosowanie preparatów zawierających tę substancję w konkretnych sytuacjach klinicznych i przy współistniejących schorzeniach.1

Nadwrażliwość na składniki preparatu

Podstawowym przeciwwskazaniem do stosowania D-pantotenianu sodowego jest stwierdzona nadwrażliwość na tę substancję czynną. W produktach złożonych, takich jak Vita Buerlecithin, gdzie D-pantotenian sodowy występuje w dawce 20 mg na 100 ml płynu, przeciwwskazaniem jest również nadwrażliwość na którykolwiek z pozostałych składników aktywnych (lecytynę sojową, witaminę B2, witaminę B6, witaminę B12, amid kwasu nikotynowego) lub substancje pomocnicze preparatu.2

Alergie pokarmowe i nadwrażliwość na komponenty roślinne

W przypadku preparatów zawierających D-pantotenian sodowy wraz z lecytyną sojową (jak Vita Buerlecithin), istotnym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na produkty pochodzenia sojowego. Lekarze powinni zwrócić szczególną uwagę na pacjentów z historią alergii na soję, orzeszki ziemne lub orzechy, u których stosowanie takiego preparatu jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko reakcji krzyżowych.3

Zespół przeciwciał antyfosfolipidowych

Stosowanie preparatów zawierających D-pantotenian sodowy w połączeniu z lecytyną sojową (kompleksem fosfolipidowym) jest przeciwwskazane u pacjentów ze zdiagnozowanym zespołem przeciwciał antyfosfolipidowych. U tych pacjentów podawanie preparatów zawierających fosfolipidy może nasilać reakcje immunologiczne i zaburzenia krzepnięcia charakterystyczne dla tego zespołu.4

Przeciwwskazania związane z formulacją preparatu

W przypadku płynnych postaci farmaceutycznych zawierających D-pantotenian sodowy, takich jak Vita Buerlecithin, dodatkowe przeciwwskazania mogą wynikać z obecności substancji pomocniczych. Ze względu na zawartość etanolu w preparacie, stosowanie takich produktów jest przeciwwskazane w następujących grupach pacjentów:5

  • Dzieci poniżej 12. roku życia – ze względu na niedojrzałość metaboliczną i zwiększone ryzyko działań niepożądanych etanolu
  • Kobiety w ciąży – z powodu ryzyka toksycznego wpływu etanolu na płód
  • Kobiety karmiące piersią – ze względu na możliwość przenikania etanolu do mleka matki
  • Osoby ze schorzeniami wątroby – z uwagi na upośledzony metabolizm etanolu
  • Pacjenci z padaczką – ze względu na możliwość prowokowania napadów drgawkowych
  • Osoby z chorobą alkoholową – z powodu ryzyka nawrotu uzależnienia
  • Pacjenci z uszkodzeniami mózgu – ze względu na nasilenie zaburzeń neurologicznych

6

Szczególne grupy pacjentów objęte przeciwwskazaniami

Analizując skład preparatów zawierających D-pantotenian sodowy, jak Vita Buerlecithin, należy zwrócić uwagę na obecność substancji pomocniczych, które mogą stanowić dodatkowe przeciwwskazania dla określonych grup pacjentów. W przypadku Vita Buerlecithin, płyn zawiera substancje pomocnicze o znanym działaniu, które mogą determinować przeciwwskazania, takie jak:7

  • Pacjenci z cukrzycą – ze względu na zawartość sacharozy (1,62 g w 20 ml) oraz cukru inwertowanego (8,5 mg)
  • Osoby z nietolerancją fruktozy lub zaburzeniami wchłaniania glukozy-galaktozy
  • Pacjenci z nadwrażliwością na barwniki – preparat zawiera czerwień koszenilową (E 124)
  • Osoby z nadwrażliwością na siarczyny – ze względu na obecność śladowych ilości siarczynów (E 220)
  • Pacjenci z nadwrażliwością na alkohol benzylowy (E 1519) – stanowiący składnik aromatu

8

Zawartość sodu i pacjenci z ograniczeniami dietetycznymi

W kontekście przeciwwskazań stosowania D-pantotenianu sodowego istotna może być także zawartość sodu w preparacie. W przypadku preparatu Vita Buerlecithin każde 20 ml płynu zawiera 48 mg sodu. Lekarze powinni rozważyć to przeciwwskazanie u pacjentów ze ścisłymi ograniczeniami podaży sodu, szczególnie u osób z ciężką niewydolnością serca, nadciśnieniem tętniczym opornym na leczenie oraz zaawansowaną niewydolnością nerek.9

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl