Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Sennozydy

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania sennozydów

Badania przedkliniczne nad bezpieczeństwem stosowania sennozydów, które są głównymi składnikami aktywnymi produktów leczniczych zawierających senę, dostarczają istotnych informacji dotyczących ich profilu toksykologicznego oraz potencjalnych zagrożeń związanych z ich stosowaniem.¹

Toksyczność ostra i przewlekła

Dane przedkliniczne wskazują, że sennozydy charakteryzują się niskim profilem toksyczności zarówno w badaniach toksyczności ostrej, jak i przewlekłej. W badaniach przeprowadzonych na myszach i szczurach, ostra toksyczność doustnie podawanego ekstraktu z owoców senesu oraz samych sennozydów była niska.²

W badaniach toksyczności długoterminowej wykazano, że sennozydy podawane psom w dawce 500 mg/kg przez okres 4 tygodni oraz szczurom w dawce 100 mg/kg przez 6 miesięcy nie wykazywały niespecyficznej toksyczności.³

Efekty histopatologiczne

W trakcie badań przedklinicznych zaobserwowano zmiany hiperplastyczne w błonie śluzowej przewodu pokarmowego zwierząt laboratoryjnych oraz zmiany w nabłonku kanalików nerkowych po ekspozycji na sennozydy. Istotne jest jednak to, że zmiany te były całkowicie odwracalne po zakończeniu podawania nawet dużych dawek sennozydów.⁴

W szczególności nie wykazano uszkadzającego wpływu sennozydów na sploty nerwowe błony śluzowej jelita grubego, co jest istotnym aspektem bezpieczeństwa przy długotrwałym stosowaniu produktów zawierających sennozydy, takich jak Senalax Extra.⁵

Potencjał genotoksyczny i karcinogenny

Badania nad potencjałem genotoksycznym różnych składników senesu wykazują niejednoznaczne wyniki. W teście Amesa wyciąg z senny, emodyna i eloeemodyna wykazywały działanie mutagenne, natomiast sennozydy A i B oraz reina nie działały mutagennie.⁶ Kompleksowe badania na zwierzętach nie wykazały działania mutagennego ani karcinogennego związanego z sennozydami.⁷

Wyniki badań klinicznych dotyczących potencjalnego związku między stosowaniem leków przeczyszczających zawierających pochodne antrachinowe a ryzykiem raka jelita grubego są niejednoznaczne. Niektóre badania sugerowały możliwy związek, podczas gdy inne nie potwierdziły takiej zależności. Zaobserwowano natomiast powiązanie między zwiększonym ryzykiem raka jelita grubego a samymi zaparciami oraz pewnymi nawykami żywieniowymi.⁸

Konieczne są dalsze badania w celu dokładniejszego wyjaśnienia potencjalnych zależności między stosowaniem sennozydów a ryzykiem rozwoju nowotworów jelita grubego.⁹

Wpływ na reprodukcję i rozwój

Badania przedkliniczne wykazały brak negatywnego wpływu związków wyizolowanych z senesu na płodność i reprodukcję zwierząt dorosłych. Nie zaobserwowano również niekorzystnego działania na rozwój potomstwa zwierząt, którym podawano sennozydy.¹⁰ W badaniach na zwierzętach nie stwierdzono działania embriotoksycznego ani teratogennego sennozydów.¹¹

Dozowanie w badaniach toksykologicznych

¹²

Podsumowując, dostępne dane przedkliniczne wskazują, że sennozydy charakteryzują się ogólnie dobrym profilem bezpieczeństwa, z niską toksycznością ostrą i przewlekłą. Obserwowane zmiany w przewodzie pokarmowym i nerkach są odwracalne po zakończeniu podawania. Brak dowodów na embriotoksyczność, teratogenność oraz negatywny wpływ na płodność i reprodukcję. Wyniki dotyczące potencjału mutagennego i karcinogennego są niejednoznaczne i wymagają dalszych badań w celu pełnego wyjaśnienia potencjalnych zależności.¹³