Właściwości farmakokinetyczne
Sennozydy

Właściwości farmakokinetyczne sennozydów

Sennozydy, główne składniki aktywne preparatów takich jak Senalax Extra i Senes Apteo Med, charakteryzują się specyficznym profilem farmakokinetycznym, który determinuje ich działanie przeczyszczające. Profil ten obejmuje procesy wchłaniania, metabolizmu oraz wydalania substancji czynnej z organizmu.^{1 2}

Wchłanianie sennozydów

Sennozydy wykazują bardzo niski stopień wchłaniania w górnych odcinkach przewodu pokarmowego (jelito cienkie). Jest to spowodowane brakiem zdolności enzymów trawiennych człowieka do rozkładu tych związków. Dopiero w jelicie grubym dochodzi do przemian sennozydów pod wpływem flory bakteryjnej.^{3 4}

Badania na zwierzętach wykazały, że reinoantrony (aktywne metabolity sennozydów) wchłaniane są w niewielkim stopniu – mniej niż 10% podanej dawki.⁵ Natomiast wolne aglikony pochodzące z senesu mogą ulegać wchłanianiu w górnych częściach układu pokarmowego.⁶

Metabolizm sennozydów

Proces metabolizmu sennozydów jest złożony i obejmuje kilka etapów. Kluczowym momentem jest przekształcenie sennozydów przez bakterie jelitowe do reinoantronów, które stanowią aktywne metabolity odpowiedzialne za działanie przeczyszczające.^{7 8}

W kolejnym etapie metabolizmu, reinoantrony w kontakcie z tlenem ulegają utlenieniu do reiny i sennidyn. Te metabolity są wykrywane we krwi, głównie w formie skoniugowanej z kwasem glukuronowym i siarkowym.⁹ Sennidyny jako wolne aglikony, które zostały wchłonięte do krwi, są dalej metabolizowane do glukuronidów i siarczanów.¹⁰

Eliminacja sennozydów

Metabolity sennozydów są wydalane z organizmu kilkoma drogami, przy czym dominuje wydalanie z kałem. Około 90% podanych sennozydów jest wydalanych z kałem w postaci polimerów (polichinonów), a także w postaci niezmienionej jako sennozydy, sennidyny, reinoantron i reina (ok. 2-6%).^{11 12}

Przez nerki z moczem wydalane jest około 3-6% metabolitów sennozydów.^{13 14} Niewielka ilość metabolitów jest również eliminowana z żółcią.^{15 16}

Badania farmakokinetyczne

W badaniach farmakokinetycznych u ludzi, po wielokrotnym podawaniu przez 7 dni preparatu zawierającego 20 mg sennozydów, maksymalne stężenie reiny we krwi wynosiło 100 ng/ml.^{17 18} Co istotne, w przypadku preparatu Senalax Extra nie zaobserwowano kumulacji tego związku w organizmie.¹⁹

Przenikanie przez bariery biologiczne

Aktywne metabolity sennozydów, w tym reina, wykazują ograniczoną zdolność przenikania przez bariery biologiczne. Badania wykazały, że w niewielkim stopniu przenikają do mleka matek karmiących.²⁰ Dodatkowo, badania na zwierzętach potwierdziły, że reina w niewielkim stopniu przenika przez barierę łożyskową.²¹

Podsumowanie profilu farmakokinetycznego

Właściwości farmakokinetyczne sennozydów można podsumować następująco:

• Sennozydy nie są wchłaniane w jelicie cienkim
• Przekształcane są przez bakterie jelita grubego do aktywnych metabolitów (reinoantronów)
• Reinoantrony w kontakcie z tlenem ulegają utlenieniu do reiny i sennidyn
• Wchłanianie metabolitów jest niewielkie (mniej niż 10%)
• Większość dawki (ok. 90%) wydalana jest z kałem w postaci polimerów
• Z moczem wydalane jest 3-6% metabolitów
• Niewielka część jest wydalana z żółcią
• Metabolity w niewielkim stopniu przenikają do mleka matki i przez łożysko

^{22 23}