Działania niepożądane
Nitroksolina

Nitroksolina, substancja czynna w preparacie Nitroxolin forte (kapsułki miękkie 250 mg), wykazuje profil działań niepożądanych obejmujący różne układy i narządy. Najczęściej obserwowane działania niepożądane dotyczą układu pokarmowego i występują często (≥1/100 do <1/10), obejmując nudności, wymioty oraz biegunkę, które mogą prowadzić do odwodnienia i zaburzeń elektrolitowych, zwłaszcza u osób starszych. Rzadko (≥1/10000 do <1/1000) odnotowano trombocytopenię, zwiększającą ryzyko krwawień, oraz reakcje nadwrażliwości o różnym nasileniu. W zakresie skóry i tkanki podskórnej niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) występują zaczerwienienie i świąd, natomiast rzadko (≥1/10000 do <1/1000) obserwuje się zażółcenie skóry, włosów i paznokci, będące nieszkodliwym i przemijającym efektem barwy nitroksoliny. Bardzo rzadko (<1/10000) mogą pojawić się zażółcenie twardówki oraz objawy ze strony ośrodkowego układu nerwowego, takie jak znużenie, bóle i zawroty głowy oraz niepewny chód, co wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów prowadzących pojazdy lub obsługujących maszyny.

Działania niepożądane nitroksoliny

Nitroksolina, substancja czynna zawarta w produkcie leczniczym Nitroxolin forte (kapsułki miękkie 250 mg), może powodować szereg działań niepożądanych, które powinny być brane pod uwagę podczas terapii. Działania te mogą dotyczyć różnych układów i narządów, a ich nasilenie oraz częstość występowania są zróżnicowane.1

Częstotliwość występowania działań niepożądanych

Działania niepożądane związane ze stosowaniem nitroksoliny klasyfikowane są według następujących kategorii częstości:2

  • Bardzo często – występują u co najmniej 1 na 10 pacjentów (≥1/10)
  • Często – występują u co najmniej 1 na 100, ale mniej niż 1 na 10 pacjentów (≥1/100 do <1/10)
  • Niezbyt często – występują u co najmniej 1 na 1000, ale mniej niż 1 na 100 pacjentów (≥1/1000 do <1/100)
  • Rzadko – występują u co najmniej 1 na 10000, ale mniej niż 1 na 1000 pacjentów (≥1/10000 do <1/1000)
  • Bardzo rzadko – występują u mniej niż 1 na 10000 pacjentów (<1/10000)
  • Częstość nieznana – częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych

3

Specyficzne działania niepożądane nitroksoliny

Podczas terapii produktem Nitroxolin forte zidentyfikowano działania niepożądane dotyczące różnych układów organizmu pacjenta. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis tych działań według klasyfikacji układów i narządów.4

Zaburzenia hematologiczne

W zakresie zaburzeń krwi i układu chłonnego obserwowano trombocytopenię (zmniejszenie liczby płytek krwi), występującą rzadko (≥1/10000 do <1/1000). Trombocytopenia może prowadzić do zwiększonego ryzyka krwawień i powinna być monitorowana, szczególnie u pacjentów z już istniejącymi zaburzeniami krzepnięcia.5

Zaburzenia immunologiczne

Rzadko (≥1/10000 do <1/1000) mogą wystąpić reakcje nadwrażliwości na nitroksolinę. Reakcje takie mogą manifestować się w różny sposób, od łagodnych objawów skórnych po ciężkie reakcje ogólnoustrojowe wymagające natychmiastowej interwencji medycznej.6

Zaburzenia żołądkowo-jelitowe

Najczęściej występującymi działaniami niepożądanymi przy stosowaniu Nitroxolin forte są zaburzenia żołądka i jelit, które obserwuje się często (≥1/100 do <1/10). Obejmują one nudności, wymioty oraz biegunkę. Objawy te mogą wpływać na komfort pacjenta podczas terapii i w niektórych przypadkach mogą prowadzić do odwodnienia i zaburzeń elektrolitowych, szczególnie u pacjentów w podeszłym wieku.7

Zaburzenia skórne

W zakresie zaburzeń skóry i tkanki podskórnej obserwowano następujące działania niepożądane:8

  • Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100): zaczerwienienie skóry oraz świąd, które mogą być objawami reakcji alergicznej lub podrażnienia
  • Rzadko (≥1/10000 do <1/1000): zażółcenie skóry, włosów i paznokci – objaw charakterystyczny dla nitroksoliny ze względu na jej intensywnie żółtą barwę. Należy podkreślić, że jest to działanie nieszkodliwe i ma charakter przemijający
  • Bardzo rzadko (<1/10000): zażółcenie twardówki oka, również spowodowane żółtą barwą nitroksoliny. Podobnie jak w przypadku przebarwień skóry, jest to efekt nieszkodliwy i przemijający

9

Zaburzenia ogólne

Bardzo rzadko (<1/10000) obserwowano zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania, takie jak znużenie, bóle głowy, zawroty głowy oraz niepewny chód. Objawy te mogą sugerować wpływ nitroksoliny na ośrodkowy układ nerwowy i wymagają szczególnej uwagi, zwłaszcza u pacjentów prowadzących pojazdy mechaniczne lub obsługujących maszyny.10

Monitorowanie działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego Nitroxolin forte do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania tego produktu leczniczego. Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.11

Działania niepożądane można zgłaszać również bezpośrednio podmiotowi odpowiedzialnemu za wprowadzenie produktu Nitroxolin forte do obrotu.12

Tabela działań niepożądanych nitroksoliny

Klasyfikacja układów i narządów Działanie niepożądane Częstość występowania Opis i konsekwencje kliniczne
Zaburzenia krwi i układu chłonnego Trombocytopenia Rzadko (≥1/10000 do <1/1000) Zmniejszenie liczby płytek krwi, które może zwiększać ryzyko krwawień
Zaburzenia układu immunologicznego Reakcje nadwrażliwości Rzadko (≥1/10000 do <1/1000) Mogą objawiać się zmianami skórnymi lub reakcjami ogólnoustrojowymi
Zaburzenia żołądka i jelit Nudności Często (≥1/100 do <1/10) Może wpływać na komfort pacjenta i przyjmowanie posiłków
Wymioty Często (≥1/100 do <1/10) Może prowadzić do odwodnienia i zaburzeń elektrolitowych
Biegunka Często (≥1/100 do <1/10) Może prowadzić do odwodnienia i zaburzeń elektrolitowych
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Zaczerwienienie skóry Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) Może być objawem reakcji alergicznej lub podrażnienia
Świąd Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) Może być objawem reakcji alergicznej lub podrażnienia
Zażółcenie skóry, włosów i paznokci Rzadko (≥1/10000 do <1/1000) Związane z żółtą barwą nitroksoliny, nieszkodliwe i przemijające
Zażółcenie twardówki Bardzo rzadko (<1/10000) Związane z żółtą barwą nitroksoliny, nieszkodliwe i przemijające
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Znużenie Bardzo rzadko (<1/10000) Może wpływać na codzienne funkcjonowanie pacjenta
Bóle i zawroty głowy Bardzo rzadko (<1/10000) Może wpływać na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn
Niepewny chód Bardzo rzadko (<1/10000) Może zwiększać ryzyko upadków, szczególnie u osób starszych

Uwagi dotyczące bezpieczeństwa stosowania nitroksoliny

Podczas terapii produktem Nitroxolin forte należy zwrócić szczególną uwagę na potencjalne działania niepożądane i odpowiednio monitorować stan pacjenta. W przypadku wystąpienia poważnych działań niepożądanych, takich jak reakcje nadwrażliwości czy trombocytopenia, może być konieczne przerwanie leczenia i wdrożenie odpowiedniego postępowania terapeutycznego.13

Należy poinformować pacjenta o możliwości występowania zażółcenia skóry, włosów, paznokci oraz twardówki jako efektu ubocznego związanego z barwą substancji czynnej, podkreślając jednocześnie, że jest to działanie nieszkodliwe i przemijające.14

W przypadku wystąpienia zaburzeń związanych z ośrodkowym układem nerwowym, takich jak zawroty głowy czy niepewny chód, pacjent powinien zostać poinformowany o konieczności zachowania ostrożności podczas wykonywania czynności wymagających koncentracji, takich jak prowadzenie pojazdów mechanicznych.15

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl