Przedawkowanie
Lewometadon
Przedawkowanie lewometadonu stanowi poważne zagrożenie życia, szczególnie u osób nietolerujących opioidów, gdzie toksyczne dawki zaczynają się już od 0,5 mg u dzieci do 5 lat, 1,5 mg u dzieci starszych oraz około 10 mg u dorosłych. Objawy przedawkowania obejmują depresję oddechową (oddech Cheyne-Stokesa, cyjanoza), zaburzenia świadomości, miozę, zwiotczenie mięśni, zimną i wilgotną skórę, a także zaburzenia układu krążenia (bradykardia, niedociśnienie, niewydolność krążenia). Dodatkowo mogą wystąpić hipoglikemia oraz toksyczna leukoencefalopatia. Wczesne objawy nadmiernego działania lewometadonu to euforia, zaburzenia koncentracji, senność i zawroty głowy, które wymagają redukcji dawki.
Przedawkowanie lewometadonu
Przedawkowanie lewometadonu stanowi poważne zagrożenie dla życia pacjenta i wymaga natychmiastowej interwencji medycznej. Szczególnie niebezpieczne jest to w przypadku osób nietolerujących opiatów, gdzie zatrucie może wystąpić nawet przy dawkach znacznie niższych niż standardowe dawki terapeutyczne stosowane w leczeniu substytucyjnym. 1 2
Dawki toksyczne w zależności od wieku i tolerancji
Dawki lewometadonu uznawane za toksyczne różnią się znacząco w zależności od wieku pacjenta i jego indywidualnej tolerancji na opioidy. Definiuje się je następująco:
- Dzieci do 5. roku życia: zatrucie może wystąpić już od około 0,5 mg lewometadonu
- Dzieci starsze: zatrucie może wystąpić od około 1,5 mg lewometadonu
- Dorośli nietolerujący opiatów: zatrucie może wystąpić od około 10 mg lewometadonu
3 4
Wczesne objawy nadmiernego działania
Należy zwrócić uwagę na pierwsze oznaki nadmiernego działania lewometadonu i odpowiednio zredukować dawkę gdy pacjent wykazuje:
- „Uczucie wesołości” (euforia)
- Zaburzoną zdolność koncentracji
- Senność
- Zawroty głowy podczas stania
5 6
Objawy przedawkowania
Pełnoobjawowe przedawkowanie lewometadonu charakteryzuje się szeregiem specyficznych objawów dotyczących różnych układów organizmu. Najpoważniejszym z nich jest depresja oddechowa, która może prowadzić do zatrzymania oddechu i zgonu. 7 8
| Objawy przedawkowania | Opis objawu | Dawka wywołująca |
|---|---|---|
| Depresja oddechowa | Oddech Cheyne-Stokesa, cyjanoza, może prowadzić do zatrzymania oddechu | Dorośli: od ok. 10 mg Dzieci starsze: od ok. 1,5 mg Dzieci do 5 lat: od ok. 0,5 mg |
| Zaburzenia świadomości | Nadmierna senność, zmniejszona świadomość, może prowadzić do śpiączki | Podobne jak dla depresji oddechowej |
| Zwężenie źrenic | Mioza – charakterystyczny objaw zatrucia opioidami | Podobne jak dla depresji oddechowej |
| Zaburzenia mięśniowe | Zwiotczenie mięśni szkieletowych | Podobne jak dla depresji oddechowej |
| Zmiany skórne | Zimna i wilgotna skóra | Podobne jak dla depresji oddechowej |
| Zaburzenia układu krążenia | Bradykardia, niedociśnienie tętnicze, w ciężkich przypadkach niewydolność krążenia i zatrzymanie akcji serca | Wyższe dawki toksyczne, zależne od indywidualnej tolerancji |
| Zaburzenia metaboliczne | Hipoglikemia | Nie określono dokładnie |
| Zaburzenia neurologiczne | Toksyczna leukoencefalopatia | Nie określono dokładnie |
W przypadku przedawkowania lewometadonu mogą wystąpić także zaburzenia metaboliczne w postaci hipoglikemii. 9 10
Ważnym powikłaniem neurologicznym obserwowanym po przedawkowaniu jest toksyczna leukoencefalopatia. 11 12
Postępowanie w przedawkowaniu
Natychmiastowa interwencja
Przedawkowanie lewometadonu wymaga natychmiastowej pomocy na oddziale ratunkowym lub, jeśli to konieczne, na oddziale intensywnej opieki medycznej. 13 14
Podstawowe procedury medyczne w przypadku przedawkowania lewometadonu obejmują:
- Zabezpieczenie drożności dróg oddechowych (intubacja)
- Wspomaganie wentylacji
- Podanie antagonistów receptora opioidowego
- Monitorowanie funkcji życiowych
Leczenie farmakologiczne
W leczeniu objawów zatrucia lewometadonem stosuje się specyficzne antagonisty receptora opioidowego, takie jak nalokson. 15 16
Należy zwrócić szczególną uwagę na różnicę w czasie działania między lewometadonem a antagonistami receptora opioidowego:
- Lewometadon ma długotrwałe działanie depresyjne na układ oddechowy (do 75 godzin)
- Antagoniści receptora opioidowego działają znacznie krócej (od 1 do 3 godzin)
17 18
Z powodu tej różnicy w czasie działania, konieczne może być ponowne podanie antagonisty opioidowego w momencie zmniejszenia skuteczności jego działania. 19 20
Leczenie wspomagające
Dodatkowo w leczeniu przedawkowania lewometadonu należy rozważyć następujące działania wspomagające:
- Zapobieganie utracie temperatury ciała
- Uzupełnienie objętości wewnątrznaczyniowej
21 22
Postępowanie w zatruciu doustnym
W przypadku doustnego zatrucia lewometadonem płukanie żołądka można przeprowadzić tylko po uprzednim podaniu antagonisty opioidowego. Przed płukaniem żołądka i przed podaniem antagonistów należy bezwzględnie zabezpieczyć drogi oddechowe poprzez intubację, co jest szczególnie istotne ze względu na możliwość wystąpienia wymiotów. 23 24
Przeciwwskazane leki
W leczeniu zatruć lewometadonem nie wolno stosować:
- Alkoholu
- Barbituranów
- Bemegridu
- Fenotiazyny
- Skopolaminy
25 26
Skuteczność dializy
Należy pamiętać, że lewometadon nie podlega dializie, dlatego ta metoda oczyszczania krwi nie jest skuteczna w leczeniu przedawkowania. 27 28
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje
- Przeciwwskazania stosowania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania