Dawkowanie i sposób podawania
Lewometadon

Lewometadon, stosowany w terapii substytucyjnej uzależnienia od opioidów, charakteryzuje się siłą działania około dwukrotnie większą niż racemat metadonu, co wymaga precyzyjnego dostosowania dawki przez doświadczonego lekarza. Początkowa dawka wynosi 15-20 mg lewometadonu chlorowodorku (3-4 ml roztworu Lefisyo lub 6-8 ml Levomethadone Hydrochloride Molteni) rano, z możliwością uzupełnienia wieczorem dawką 10-25 mg (2-5 ml Lefisyo lub 4-10 ml Molteni), przy czym u pacjentów o niskim progu tolerancji dawka początkowa nie powinna przekraczać 15 mg. Po 1-6 dniach zaleca się stopniowe przejście na pojedynczą dawkę dobową podawaną rano, zwiększając ją o 5 mg (1 ml Lefisyo lub 2 ml Molteni) dziennie. Dawka podtrzymująca zwykle osiąga do 60 mg (12 ml Lefisyo lub 24 ml Molteni), a wyższe dawki stosuje się jedynie w uzasadnionych przypadkach po wykluczeniu jednoczesnego przyjmowania innych substancji odurzających.

Dawkowanie i sposób podawania lewometadonu

Lewometadon jest substancją stosowaną w terapii substytucyjnej uzależnienia od opiatów (opioidów). Ze względu na specyfikę działania substancji oraz ryzyko z nią związane, terapia powinna być prowadzona przez lekarza doświadczonego w leczeniu uzależnień od opiatów, najlepiej w ośrodkach specjalizujących się w leczeniu tego typu uzależnień. Właściwe dawkowanie ma kluczowe znaczenie dla skuteczności i bezpieczeństwa terapii.1 2

Siła działania lewometadonu w porównaniu z racematem metadonu

Należy pamiętać, że siła działania lewometadonu jest w przybliżeniu dwa razy większa niż racematu metadonu. Istotnym czynnikiem jest również fakt, że metabolizm lewometadonu zostaje zwiększony po podaniu racematu metadonu, co może wpłynąć na zmianę tej proporcji. Dlatego podczas ustalania dawki należy uwzględnić te zależności, a w przypadku zamiany z mieszaniny racemicznej na lewometadon schemat dawkowania musi być starannie dostosowany indywidualnie.3 4

Ogólne zasady dawkowania

Dawka lewometadonu jest ustalana indywidualnie dla każdego pacjenta na podstawie występowania objawów odstawienia, uwzględniając jego indywidualną sytuację oraz subiektywne odczucia. Podstawową zasadą jest, by po dostosowaniu dawki stosować najmniejszą możliwą dawkę podtrzymującą.5 6

Dawkowanie początkowe

Aby zapobiec przedawkowaniu, należy stosować następujący schemat początkowego dawkowania:

  • Pierwszy dzień rano: dawka początkowa od 15 do 20 mg lewometadonu chlorowodorku (co odpowiada 3-4 ml roztworu Lefisyo lub 6-8 ml roztworu Levomethadone Hydrochloride Molteni)
  • Pierwszy dzień wieczorem: w zależności od subiektywnie odczuwanego i obiektywnego działania, dodatkowo można podać dawkę od 10 do 25 mg lewometadonu chlorowodorku (co odpowiada 2-5 ml roztworu Lefisyo lub 4-10 ml roztworu Levomethadone Hydrochloride Molteni)

7 8

Uwaga dla pacjentów o niskim lub nieznanym progu tolerancji (np. po zwolnieniu z więzienia): dawka początkowa nie powinna przekraczać 15 mg lewometadonu chlorowodorku (co odpowiada 3 ml roztworu Lefisyo lub 6 ml roztworu Levomethadone Hydrochloride Molteni).9 10

Dawkowanie podtrzymujące

Po okresie 1-6 dni zaleca się przejście na dawkę pojedynczą podawaną raz na dobę, rano. Przejście na pojedynczą dawkę dobową powinno być przeprowadzane stopniowo, zwiększając dawkę poranną o 5 mg lewometadonu chlorowodorku (co odpowiada 1 ml roztworu Lefisyo lub 2 ml roztworu Levomethadone Hydrochloride Molteni) dziennie.11 12

W przypadku niewystarczającej skuteczności leczenia (występowanie objawów odstawienia), lekarz może zwiększyć dawkę o 5-10 mg lewometadonu chlorowodorku (co odpowiada 1-2 ml roztworu Lefisyo lub 2-4 ml roztworu Levomethadone Hydrochloride Molteni) na dobę.13 14

Dawka podtrzymująca zwykle jest osiągana po 1-6 dniach i może wynosić do 60 mg lewometadonu chlorowodorku (co odpowiada 12 ml roztworu Lefisyo lub 24 ml roztworu Levomethadone Hydrochloride Molteni), a w indywidualnych przypadkach może być znacznie większa. Dawka większa niż 50-60 mg lewometadonu chlorowodorku może być stosowana tylko w uzasadnionych indywidualnych przypadkach oraz tylko po wykluczeniu jednoczesnego przyjmowania innych substancji odurzających.15 16

Uwagi dotyczące interakcji lekowych

W wyniku interakcji i/lub indukcji enzymatycznej spowodowanych innymi produktami leczniczymi konieczna dobowa dawka lewometadonu może zostać zwiększona. Z tego względu, nawet u pacjentów otrzymujących stabilną dawkę, należy zwrócić uwagę na potencjalne objawy odstawienia i w razie potrzeby dostosować dawkę.17 18

Czas stosowania

Czas trwania leczenia zależy od postępu w terapii substytucyjnej, ustalonego celu terapeutycznego i indywidualnych potrzeb pacjenta. W odniesieniu do ogólnej koncepcji terapeutycznej, leczenie może być krótkoterminowe (np. substytucja u pacjentów uzależnionych od leków podczas leczenia szpitalnego) do długoterminowego.19

Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów

Pacjenci w podeszłym wieku: Zaleca się zmniejszenie dawki.20 21

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek i/lub wątroby: Zaleca się zmniejszenie dawki u pacjentów z chorobą nerek lub ciężką przewlekłą chorobą wątroby. Podobna zasada dotyczy pacjentów w złym stanie ogólnym.22 23

Dzieci i młodzież: Dane dotyczące leczenia dzieci i młodzieży w wieku poniżej 18 lat nie są dostępne, dlatego nie zaleca się stosowania lewometadonu w tej grupie wiekowej. W przypadku produktu Levomethadone Hydrochloride Molteni jest on przeciwwskazany do stosowania u dzieci i młodzieży w wieku poniżej 18 lat.24 25

Sposób podawania

Lewometadon jest przeznaczony wyłącznie do podawania doustnego. Może być przyjmowany w postaci, w jakiej lek jest dostarczany lub można go rozcieńczyć wodą lub bezalkoholowym napojem owocowym (np. sokiem pomarańczowym, syropem malinowym).26 27

Pacjent otrzyma wymaganą dawkę do natychmiastowego użycia od lekarza lub osoby wyznaczonej przez lekarza. Wymagana ilość jest odmierzana wyłącznie przez lekarza lub osobę przez niego wyznaczoną, nigdy przez pacjenta. Lekarz musi poinformować pacjenta, że podanie doustne jest jedyną zatwierdzoną i bezpieczną drogą podania tego produktu leczniczego oraz podkreślić potencjalne konsekwencje jakiegokolwiek nadużycia.28

Pomiar dawki lewometadonu

W zależności od preparatu dostępne są różne metody odmierzania dawki:

  • Dla roztworu Levomethadone Hydrochloride Molteni w butelkach o objętości 60 i 100 ml można wykorzystać dołączoną pipetę, którą należy zamocować na adapterze. Butelkę z dołączoną pipetą obraca się do góry dnem, co pozwala zassać żądaną ilość roztworu do pipety. Przed odłączeniem pipety od butelki, butelkę należy obrócić do poprzedniej pionowej pozycji, aby nadmiar pobranej ilości roztworu wlał się z powrotem do butelki.
  • Roztwór z wielodawkowej butelki o objętości 1000 ml można pobrać przy użyciu załączonego kubeczka dozującego lub dostępnego w sprzedaży skalibrowanego dozownika.

29

Stosowanie w domu

Produkt leczniczy do stosowania w domu musi być przepisany przez lekarza i wydany w aptece. Nie wolno wydawać recepty na produkt leczniczy, który będzie stosowany w domu, jeśli badania i ustalenia lekarskie prowadzą do wniosku, że:

  • pacjent zażywa substancje, które są dla niego niebezpieczne w skojarzeniu z leczeniem substytucyjnym,
  • u pacjenta nie została jeszcze osiągnięta stabilna dawka, biorąc pod uwagę rozwój tolerancji,
  • pacjent nadużywa substancji.

30

Wydanie produktu leczniczego musi nastąpić w aptece. Lekarz przepisujący produkt leczniczy może, jeśli uzna to za właściwe, zalecić preparat zwiększający lepkość do przygotowania w aptece.31

Tabela dawkowania lewometadonu

Etap leczenia Dawkowanie lewometadonu chlorowodorku Odpowiednik dla Lefisyo (5 mg/ml) Odpowiednik dla Levomethadone Hydrochloride Molteni (2,5 mg/ml) Uwagi
Dawka początkowa (pierwszy dzień rano) 15-20 mg 3-4 ml 6-8 ml Dla pacjentów o niskim lub nieznanym progu tolerancji maksymalnie 15 mg
Dawka uzupełniająca (pierwszy dzień wieczorem) 10-25 mg 2-5 ml 4-10 ml W zależności od subiektywnie odczuwanego i obiektywnego działania
Przejście na dawkę pojedynczą (1-6 dni) Stopniowo zwiększać dawkę poranną o 5 mg dziennie Zwiększenie o 1 ml dziennie Zwiększenie o 2 ml dziennie Przejście na pojedynczą dawkę dobową podawaną rano
Korekta dawki przy niewystarczającej skuteczności Zwiększenie o 5-10 mg na dobę Zwiększenie o 1-2 ml na dobę Zwiększenie o 2-4 ml na dobę W przypadku występowania objawów odstawienia
Typowa dawka podtrzymująca Do 60 mg (w indywidualnych przypadkach może być większa) Do 12 ml Do 24 ml Zwykle osiągana po 1-6 dniach
Dawka maksymalna Powyżej 50-60 mg Powyżej 10-12 ml Powyżej 20-24 ml Tylko w uzasadnionych indywidualnych przypadkach po wykluczeniu jednoczesnego przyjmowania innych substancji
Pacjenci w podeszłym wieku Zmniejszona dawka Zmniejszona dawka Zmniejszona dawka Indywidualne dostosowanie
Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek i/lub wątroby Zmniejszona dawka Zmniejszona dawka Zmniejszona dawka Indywidualne dostosowanie
Dzieci i młodzież (<18 lat) Nie zalecane/przeciwwskazane Nie zalecane Przeciwwskazane Brak danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności

Czynniki wpływające na dawkowanie

Podczas ustalania dawkowania lewometadonu należy wziąć pod uwagę następujące czynniki:

  • Indywidualna wrażliwość pacjenta na opiaty
  • Występowanie objawów odstawienia
  • Współistniejące schorzenia (szczególnie zaburzenia czynności nerek i wątroby)
  • Wiek pacjenta (szczególnie w podeszłym wieku)
  • Interakcje lekowe z innymi przyjmowanymi produktami leczniczymi
  • Występowanie zjawiska indukcji enzymatycznej
  • Stabilność pacjenta i historia nadużywania substancji

32 33

Monitorowanie terapii

Ze względu na ryzyko interakcji lekowych oraz indukcji enzymatycznej powodowanej innymi lekami, niezbędne jest monitorowanie pacjentów, nawet tych otrzymujących stabilną dawkę, pod kątem wystąpienia ewentualnych objawów odstawienia. W przypadku ich wystąpienia konieczne jest ponowne dostosowanie dawki. Szczególnej uwagi wymagają pacjenci, którzy jednocześnie przyjmują inne produkty lecznicze mogące wchodzić w interakcje z lewometadonem.34 35

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl