Dawkowanie i sposób podawania
Kruszyna

Kora kruszyny (Rhamnus frangula L.) jest źródłem związków antranoidowych, które stanowią aktywne składniki leków przeczyszczających. Maksymalna dobowa dawka glikozydów hydroksyantracenowych wynosi 30 mg, a preparaty są wskazane dla pacjentów powyżej 12 roku życia. Dawkowanie jest indywidualizowane, z zaleceniem stosowania najmniejszej skutecznej dawki, aby uzyskać miękki stolec. Preparaty dostępne są w różnych formach: tabletki drażowane (Alax, 10-15 mg antranoidów/tabletkę), zioła do zaparzania (Normosan i Normosan fix, 22,02-29,79 mg antranoidów/porcję), syrop (Radirex PLUS, 12,7 mg/15 ml) oraz tabletki przeciw niestrawności Labofarm (60 mg sproszkowanej kory/tabletkę, 3,8 mg glukofrangulin). Czas działania wynosi 8-12 godzin, co uzasadnia podawanie preparatów wieczorem lub przed snem.

Dawkowanie i sposób podania substancji kruszyna

Kora kruszyny (Rhamnus frangula L., Frangula alnus Miller) stanowi istotny składnik wielu leków przeczyszczających. Zawartość związków antranoidowych (antrazwiązków), będących substancjami czynnymi kory kruszyny, determinuje dawkowanie i sposób podania preparatów zawierających tę substancję. Dawkowanie należy dobierać indywidualnie, kierując się zasadą stosowania najmniejszej skutecznej dawki umożliwiającej uzyskanie miękkiego stolca.1 2 3

Maksymalna dobowa dawka

Dla wszystkich preparatów zawierających kruszynę należy przestrzegać maksymalnej dobowej dawki glikozydów hydroksyantracenowych (antrazwiązków), która wynosi 30 mg.4 5 6

Dawkowanie według grup wiekowych

Preparaty zawierające kruszynę przeznaczone są do stosowania u pacjentów powyżej 12 roku życia. Nie należy stosować u dzieci poniżej 12 lat.7 8 9

Młodzież powyżej 12 lat, dorośli i osoby w podeszłym wieku

Dawkowanie zależy od konkretnego preparatu zawierającego kruszynę:10 11

Szczegółowe dawkowanie poszczególnych preparatów

Nazwa preparatu Postać Zawartość związków czynnych Dawkowanie Sposób podania Czas działania
Alax Tabletki drażowane 10-15 mg związków antranoidowych w przeliczeniu na aloinę/tabletkę Młodzież >12 lat, dorośli: 1-2 tabletki drażowane wieczorem Doustnie, popić szklanką wody 8-12 godzin
Normosan Zioła do zaparzania 22,02-29,79 mg antrapochodnych w przeliczeniu na glukofrangulinę A/1,4 g Młodzież >12 lat, dorośli i seniorzy: 1,4 g ziół (¾ łyżki miarowej) Zalać zimną wodą, zagotować, odstawić na 15 min, przecedzić. Pić wieczorem (⅔-całość) 8-12 godzin
Normosan fix Zioła do zaparzania w saszetkach 22,02-29,79 mg antrapochodnych w przeliczeniu na glukofrangulinę A/saszetkę Młodzież >12 lat, dorośli i seniorzy: 1 saszetka Zalać wrzącą wodą (250 ml), naparzać 15 min pod przykryciem. Pić przed snem (⅔-całość) 8-12 godzin
Radirex PLUS Syrop 12,7 mg związków antranoidowych w przeliczeniu na glukofrangulinę A/15 ml Dorośli: 30 ml (2 łyżki stołowe)
Młodzież >12 lat: 10-15 ml (2-3 łyżeczki)
Doustnie, przed snem 8-12 godzin
Tabletki przeciw niestrawności Labofarm Tabletki 60 mg sproszkowanej kory kruszyny/tabletkę (3,8 mg glukofrangulin) Dorośli, seniorzy, młodzież >12 lat: 2 tabletki do 3 razy dziennie Doustnie, po posiłku, popijając wodą

Czas stosowania

Krótkotrwałe stosowanie jest podstawową zasadą terapii preparatami zawierającymi kruszynę. Nie należy stosować tych leków dłużej niż:12 13 14 15

  • 1-2 tygodnie w przypadku preparatu Alax16
  • 1 tydzień w przypadku preparatów Normosan i Normosan fix17 18
  • 7-14 dni w przypadku Tabletek przeciw niestrawności Labofarm19

Częstotliwość stosowania

Preparaty zawierające kruszynę nie powinny być stosowane codziennie, lecz doraźnie, zwykle 2-3 razy w tygodniu:20 21 22

Sposób podania

Wszystkie preparaty zawierające kruszynę podawane są doustnie. W zależności od postaci leku, sposób podania różni się:23 24 25

  • Tabletki drażowane (Alax) – przyjmować wieczorem, popijając szklanką wody26
  • Zioła do zaparzania (Normosan) – odważyć 1,4 g mieszanki (¾ łyżki miarowej), zalać szklanką zimnej wody, zagotować pod przykryciem, odstawić na 15 minut, przecedzić i wypić wieczorem od ⅔ do całości przygotowanego odwaru27
  • Zioła w saszetkach (Normosan fix) – saszetkę zalać szklanką wrzącej wody (ok. 250 ml), naparzać pod przykryciem przez 15 minut, wypić przed snem od ⅔ do całości naparu28
  • Syrop (Radirex PLUS) – odmierzyć odpowiednią ilość za pomocą dołączonej miarki, przyjmować przed snem29
  • Tabletki (Tabletki przeciw niestrawności Labofarm) – przyjmować po posiłku, popijając wodą30

Czas do wystąpienia działania

Działanie przeczyszczające preparatów zawierających kruszynę następuje po około 8-12 godzinach od podania, dlatego zaleca się przyjmowanie leków wieczorem lub przed snem.31 32

Uwagi dodatkowe

Przy stosowaniu preparatów zawierających kruszynę należy pamiętać o kilku istotnych zasadach:

  • Preparaty należy zawsze przygotowywać bezpośrednio przed użyciem (dotyczy to szczególnie form do zaparzania)33 34
  • W przypadku utrzymywania się objawów podczas stosowania produktu leczniczego, należy skonsultować się z lekarzem lub farmaceutą35 36 37

Kolejne rozdziały

Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.

Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.

  1. 22.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl