Wskazania do stosowania
Klarytromycyna
Klarytromycyna, antybiotyk makrolidowy o szerokim spektrum działania, jest wskazana w leczeniu zakażeń górnych i dolnych dróg oddechowych, w tym zapalenia gardła (Streptococcus pyogenes), zatok przynosowych, migdałków, oskrzeli oraz pozaszpitalnego zapalenia płuc (Mycoplasma pneumoniae, Streptococcus pneumoniae, Chlamydia pneumoniae). Wskazane jest przeprowadzenie oceny wrażliwości drobnoustrojów przed terapią, szczególnie w zakażeniach dolnych dróg oddechowych i skóry. Klarytromycyna jest również skuteczna w leczeniu ostrego zapalenia ucha środkowego u dzieci oraz niepowikłanych zakażeń skóry i tkanek miękkich (Staphylococcus aureus, Streptococcus pyogenes). Ponadto, znajduje zastosowanie w terapii zakażeń zębów i jamy ustnej oraz zakażeń mykobakteryjnych, w tym kompleksu Mycobacterium avium (MAC) u pacjentów z HIV i limfocytami CD4 ≤100/mm³.
- Wskazania do stosowania substancji czynnej klarytromycyna
- Zakażenia dróg oddechowych
- Zakażenia skóry i tkanek miękkich
- Zakażenia zębów i jamy ustnej
- Zakażenia mykobakteriami
- Eradykacja Helicobacter pylori
- Wskazania do stosowania klarytromycyny dożylnej
- Wskazania do stosowania u dzieci
- Wskazania dla formulacji o zmodyfikowanym uwalnianiu
- Uwagi dotyczące stosowania klarytromycyny
- Kolejne rozdziały
Wskazania do stosowania substancji czynnej klarytromycyna
Klarytromycyna jest antybiotykiem makrolidowym, który wykazuje szerokie spektrum działania przeciwbakteryjnego. Jest stosowana w leczeniu różnorodnych zakażeń bakteryjnych, gdy konieczne jest zastosowanie skutecznego leku przeciwbakteryjnego, szczególnie w przypadkach nadwrażliwości na antybiotyki beta-laktamowe lub gdy antybiotyki te są nieodpowiednie z innych powodów.1
Zakażenia dróg oddechowych
Zakażenia górnych dróg oddechowych
Klarytromycyna jest wskazana w leczeniu następujących zakażeń górnych dróg oddechowych wywołanych przez wrażliwe drobnoustroje:2
- Zapalenie gardła wywołane przez paciorkowce (Streptococcus pyogenes) – klarytromycyna jest zwykle efektywna w eradykacji tego patogenu, choć należy zaznaczyć, że brak jest danych potwierdzających skuteczność klarytromycyny w zapobieganiu gorączce reumatycznej3
- Zapalenie zatok przynosowych – szczególnie wywołane przez Haemophilus influenzae, Moraxella catarrhalis lub Streptococcus pneumoniae4
- Zapalenie migdałków5
Zakażenia dolnych dróg oddechowych
W zakresie zakażeń dolnych dróg oddechowych, klarytromycyna jest wskazana w leczeniu:6
- Zapalenia oskrzeli – zarówno ostrych przypadków, jak i zaostrzeń przewlekłego zapalenia oskrzeli, wywołanych przez Haemophilus influenzae, Moraxella catarrhalis lub Streptococcus pneumoniae7
- Pozaszpitalnego zapalenia płuc – wywołanego przez Mycoplasma pneumoniae, Streptococcus pneumoniae lub Chlamydia pneumoniae8
Leczenie zakażeń dolnych dróg oddechowych wymaga zawsze przeprowadzenia oceny wrażliwości drobnoustrojów przed zastosowaniem terapii klarytromycyną.9
Ostre zapalenie ucha środkowego
Klarytromycyna wykazuje skuteczność w leczeniu ostrego zapalenia ucha środkowego, szczególnie wywołanego przez Haemophilus influenzae, Moraxella catarrhalis lub Streptococcus pneumoniae.10 Jest to wskazanie istotne zwłaszcza u dzieci, dla których dostępne są specjalne formy farmaceutyczne klarytromycyny, takie jak zawiesiny doustne.11
Zakażenia skóry i tkanek miękkich
Klarytromycyna jest wskazana w leczeniu niepowikłanych zakażeń skóry i tkanek miękkich o nasileniu łagodnym do umiarkowanego, takich jak:12
- Liszajec zakaźny13
- Zapalenie mieszków włosowych14
- Zapalenie tkanki łącznej15
- Róża16
- Ropnie17
Patogenami najczęściej odpowiedzialnymi za te zakażenia są Staphylococcus aureus oraz Streptococcus pyogenes.18 Przed zastosowaniem klarytromycyny w tych wskazaniach zalecane jest przeprowadzenie badania wrażliwości patogenów.19
Zakażenia zębów i jamy ustnej
Klarytromycyna znajduje zastosowanie w leczeniu zakażeń zębów i jamy ustnej, takich jak:20
- Ropień okołowierzchołkowy21
- Zapalenie ozębnej22
Zakażenia mykobakteriami
Klarytromycyna wykazuje skuteczność w leczeniu zakażeń wywołanych przez różne gatunki mykobakterii:23
- Rozsiane lub zlokalizowane zakażenia Mycobacterium avium lub Mycobacterium intracellulare (kompleks Mycobacterium avium, MAC)24
- Zlokalizowane zakażenia Mycobacterium chelonae25
- Zlokalizowane zakażenia Mycobacterium fortuitum26
- Zlokalizowane zakażenia Mycobacterium kansasii27
Profilaktyka MAC u osób zakażonych HIV
U pacjentów zakażonych wirusem HIV z liczbą limfocytów CD4 ≤100/mm³, klarytromycyna jest wskazana do zapobiegania rozsianym zakażeniom wywołanym przez kompleks Mycobacterium avium (MAC).28
Eradykacja Helicobacter pylori
U pacjentów z owrzodzeniem dwunastnicy i potwierdzonym diagnostycznie zakażeniem Helicobacter pylori zaleca się leczenie klarytromycyną jednocześnie z preparatami hamującymi wydzielanie kwasu żołądkowego oraz innym antybiotykiem.29 Terapia eradykacyjna H. pylori z użyciem klarytromycyny jest wskazana w leczeniu choroby wrzodowej zarówno dwunastnicy, jak i żołądka.30
Wskazania do stosowania klarytromycyny dożylnej
Klarytromycyna w postaci proszku do sporządzania roztworu do infuzji jest wskazana do stosowania u dorosłych i młodzieży w wieku od 12 lat, gdy konieczne jest podawanie pozajelitowe antybiotyku. Wskazania obejmują:31
- Zakażenia górnych dróg oddechowych32
- Zakażenia dolnych dróg oddechowych (po ocenie wrażliwości patogenów)33
- Zakażenia skóry i tkanek miękkich (po ocenie wrażliwości patogenów)34
- Zakażenia mykobakteryjne (podobne jak dla form doustnych)35
Niektóre preparaty klarytromycyny do infuzji mają bardziej sprecyzowane wskazania, takie jak:36
- Ostre nasilenie przewlekłego zapalenia oskrzeli37
- Pozaszpitalne zapalenie płuc38
- Ostre bakteryjne zapalenie zatok (odpowiednio rozpoznane)39
- Paciorkowcowe zapalenie gardła i migdałków40
Wskazania do stosowania u dzieci
Klarytromycyna w postaci zawiesiny doustnej jest wskazana do stosowania u dzieci w wieku powyżej 6 miesięcy i młodzieży do 12 lat w leczeniu zakażeń wywołanych przez drobnoustroje wrażliwe na klarytromycynę.41 Główne wskazania dla dzieci obejmują:
- Zakażenia dolnych dróg oddechowych (np. zapalenie oskrzeli, zapalenie płuc)42
- Zakażenia górnych dróg oddechowych (np. zapalenie gardła, zapalenie zatok)43
- Ostre zapalenie ucha środkowego44
- Zakażenia skóry i tkanki podskórnej (np. zapalenie mieszków włosowych, zapalenie tkanki łącznej, róża)45
Wskazania dla formulacji o zmodyfikowanym uwalnianiu
Klarytromycyna w postaci tabletek o zmodyfikowanym (przedłużonym) uwalnianiu jest wskazana w leczeniu:46
- Ostrego zaostrzenia przewlekłego zapalenia oskrzeli47
- Pozaszpitalnego zapalenia płuc o nasileniu łagodnym do umiarkowanego48
- Ostrego bakteryjnego zapalenia zatok (odpowiednio rozpoznanego)49
- Bakteryjnego zapalenia gardła50
- Zakażeń skóry i tkanki podskórnej o nasileniu łagodnym do umiarkowanego51
Uwagi dotyczące stosowania klarytromycyny
Przy stosowaniu klarytromycyny należy uwzględniać oficjalne wytyczne dotyczące prawidłowego stosowania antybiotyków.52 Przed rozpoczęciem leczenia zaleca się przeprowadzenie oceny wrażliwości drobnoustrojów, szczególnie w przypadku zakażeń dolnych dróg oddechowych oraz zakażeń skóry i tkanek miękkich.53
Ze względu na profil bezpieczeństwa i różne formy farmaceutyczne, klarytromycyna może być stosowana zarówno u dorosłych, jak i u dzieci (od 6 miesiąca życia), w zależności od postaci leku.5455 Jest to antybiotyk preferowany w przypadkach, gdy leczenie amoksycyliną lub innymi antybiotykami beta-laktamowymi jest niemożliwe ze względu na nadwrażliwość lub inne przeciwwskazania.56
| Kategoria zakażenia | Szczegółowe wskazania | Główne patogeny |
|---|---|---|
| Górne drogi oddechowe | Zapalenie gardła, zapalenie migdałków, zapalenie zatok | Streptococcus pyogenes, Haemophilus influenzae, Moraxella catarrhalis, Streptococcus pneumoniae |
| Dolne drogi oddechowe | Zapalenie oskrzeli, zapalenie płuc, zaostrzenie POChP | Haemophilus influenzae, Moraxella catarrhalis, Streptococcus pneumoniae, Mycoplasma pneumoniae, Chlamydia pneumoniae |
| Ucho środkowe | Ostre zapalenie ucha środkowego | Haemophilus influenzae, Moraxella catarrhalis, Streptococcus pneumoniae |
| Skóra i tkanki miękkie | Liszajec zakaźny, zapalenie mieszków włosowych, zapalenie tkanki łącznej, róża, ropnie | Staphylococcus aureus, Streptococcus pyogenes |
| Jama ustna | Ropień okołowierzchołkowy, zapalenie ozębnej | Mieszana flora beztlenowa i tlenowa |
| Zakażenia mykobakteryjne | Zakażenia MAC, zakażenia innymi atypowymi mykobakteriami | M. avium, M. intracellulare, M. chelonae, M. fortuitum, M. kansasii |
| Choroba wrzodowa | Eradykacja H. pylori | Helicobacter pylori |
57
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje
- Przeciwwskazania stosowania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania