Właściwości farmakodynamiczne
Alergoidy pyłków roślin

Właściwości farmakodynamiczne alergoidów pyłków roślin

Alergoidy pyłków roślin, będące substancją czynną preparatu ALLERGOVIT, należą do grupy farmakoterapeutycznej wyciągów alergenowych. Klasyfikowane są według kodów ATC: V01AA02 (pyłek traw), V01AA05 (pyłek drzew), V01AA10 (pyłek chwastów) i V01AA20 (różne). Powstają one poprzez fizykochemiczną modyfikację alergenów naturalnych, co prowadzi do istotnych zmian w ich właściwościach immunologicznych przy zachowaniu właściwości terapeutycznych.¹

Mechanizm działania

Immunoterapia alergenowa z wykorzystaniem alergoidów stanowi obecnie jedyną dostępną metodę leczenia przyczynowego chorób alergicznych IgE-zależnych. Alergoidy charakteryzują się preferencyjnym przyswajaniem i przetwarzaniem przez komórki skóry prezentujące antygen, komórki dendrytyczne oraz makrofagi, a następnie są prezentowane limfocytom T.²

Dokładny mechanizm działania immunoterapii alergenowej nie został w pełni poznany, jednak istnieją dowody wskazujące, że kluczowe znaczenie w osiągnięciu tolerancji klinicznej ma indukcja regulatorowych limfocytów T i/lub czynnościowe przeorientowanie swoistych alergenowo pomocniczych limfocytów T.³

Właściwości immunologiczne alergoidów

Badania in vitro z wykorzystaniem preparatów pyłku traw i brzozy wykazały zdolność alergoidów do aktywacji limfocytów T. W następstwie tej aktywacji obserwowano uwalnianie cytokin, co potwierdzono w badaniach in vitro z preparatami pyłku traw.⁴

W badaniach klinicznych u pacjentów z sezonowym alergicznym zapaleniem błony śluzowej nosa i spojówek potwierdzono, że podanie preparatu ALLERGOVIT Trawy (zarówno w schemacie przedsezonowym, jak i całorocznym) prowadzi do istotnej odpowiedzi przeciwciał IgG, szczególnie podklasy IgG4.⁵

Zasadniczą cechą alergoidów pyłków roślin, uzyskanych poprzez modyfikację chemiczną odpowiednich alergenów, jest pozbawienie ich miejsc wiązania IgE lub znaczące zmniejszenie ich liczby. W konsekwencji wykazują one minimalną zdolność wiązania do receptorów IgE na powierzchni mastocytów i bazofili. Ta minimalna reaktywność z przeciwciałami IgE skutkuje ograniczeniem aktywacji mastocytów i bazofili, których mediatory (np. histamina) odpowiadają za wywoływanie reakcji alergicznej.⁶

Badania in vitro potwierdziły, że alergoidy pyłku traw i brzozy wywołują zredukowaną aktywację bazofili w porównaniu do alergenów natywnych.⁷

Podsumowując, preparaty ALLERGOVIT zawierające substancje czynne w postaci alergoidów pyłkowych wywołują spodziewaną odpowiedź immunologiczną z aktywacją limfocytów T oraz indukcją przeciwciał klasy IgG, jednocześnie znacząco redukując IgE-zależne działania niepożądane.⁸

Efekt prewencyjny immunoterapii alergoidami

Ważnym aspektem działania alergoidów jest ich wpływ prewencyjny. Zgodnie z wytycznymi, wtórne działanie prewencyjne, szczególnie redukcja rozwoju nowych uczuleń oraz redukcja ryzyka rozwoju astmy oskrzelowej, stanowią istotne przesłanki do wczesnego rozpoczynania leczenia u dzieci i młodzieży. U pacjentów uczulonych monowalentnie lub na nieliczne alergeny można zredukować rozwój nowych uczuleń.⁹

Z tego względu immunoterapię alergenową z zastosowaniem alergoidów pyłków roślin zaleca się rozpoczynać wcześnie w przebiegu choroby alergicznej, aby modyfikować spontaniczną progresję zapalenia alergicznego oraz proces zapalny i chorobowy.¹⁰

Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo alergoidów pyłków roślin

ALLERGOVIT zawierający alergeny pyłku traw i zbóż

Skuteczność i bezpieczeństwo przedsezonowej terapii produktem ALLERGOVIT Trawy oceniono w potwierdzającym, wieloośrodkowym, randomizowanym, kontrolowanym placebo z podwójnie ślepą próbą badaniu III fazy. Badanie obejmowało 154 dorosłych pacjentów (77 verum/77 placebo) z objawami alergicznego zapalenia błony śluzowej nosa/spojówek z lub bez kontrolowanej astmy oskrzelowej (GINA I i II), wywołanymi pyłkiem traw.¹¹

Po 2 latach terapii przedsezonowej zaobserwowano istotną statystycznie (p=0,0179) i klinicznie poprawę wskaźnika objawów i zużycia leków (SMS), obejmującego objawy ze strony oczu, nosa i płuc. Poprawa wyniosła 48,4% w porównaniu z placebo (mediana AUC SMS). Dodatkowo stwierdzono znamienną poprawę jakości życia pacjentów (p=0,0252).¹²

W tymczasowej analizie danych po 1 kursie terapii przedsezonowej mediana AUC SMS dla produktu ALLERGOVIT była zredukowana o 26,6% w porównaniu do placebo (istotnie statystycznie; p=0,0256).¹³

Skuteczność terapii całorocznej produktem ALLERGOVIT Trawy zbadano u 47 pacjentów z objawami alergicznego zapalenia błony śluzowej nosa/spojówek w warunkach kontrolowanej ekspozycji w komorze pyłkowej. Zbiorczy wskaźnik objawów nosowych (TNSS), obejmujący blokadę, wyciek z nosa, świąd/kichanie, był istotnie zredukowany po 9 miesiącach leczenia w porównaniu do okresu przed podjęciem terapii (p<0,0001), a różnica odpowiadała redukcji objawów o 38,9%.<sup data-drug="Allergovit" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="Skuteczność terapii całorocznej produktem ALLERGOVIT Trawy u 47 pacjentów z objawami alergicznego rhinitis/rhinoconjunctivitis, wywołanymi pyłkiem traw, z lub bez kontrolowanej astmy oskrzelowej, zbadano w warunkach kontrolowanej ekspozycji w komorze pyłkowej w ramach wieloośrodkowego, randomizowanego, kontrolowanego badania z podwójnie ślepą próbą. Badania z komorą pyłkową nie wymagają stosowania leków objawowych, toteż nie jest odnotowywany score zapotrzebowania na leki. Zbiorczy wskaźnik objawów nosowych (TNSS), obejmujący blokadę, wyciek z nosa, świąd/kichanie, był istotnie zredukowany po 9 miesiącach leczenia w porównaniu do okresu przed podjęciem terapii (p14

Liczne badania kliniczne potwierdziły, że immunoterapia produktem ALLERGOVIT Trawy indukuje swoistą alergenowo odpowiedź immunologiczną obejmującą wzmożoną produkcję swoistych przeciwciał klasy IgG, szczególnie podtypu IgG4. W teście zahamowania przeprowadzonym w ramach badania klinicznego (test FAB – wiązanie alergenu ułatwione przez IgE, test in vitro z surowicą krwi) wykazano, że poprzez indukcję przeciwciał klasy IgG wywołaną podaniem produktu ALLERGOVIT Trawy, zostało zahamowane rozpoznawanie alergenów wyciągu pyłku traw oraz alergenu głównego Phl p 5.¹⁵

Długotrwałe efekty terapeutyczne

W 15-letnim badaniu follow-up z udziałem dzieci wykazano, że przez 12 lat po zakończeniu 3-letniej kuracji przedsezonowej produktem ALLERGOVIT Trawy/zboża obserwowano zmniejszenie zużycia leków i złagodzenie objawów (modyfikacja przebiegu choroby/długotrwały skutek). Ponadto, stwierdzano złagodzenie objawów astmy oraz prewencję rozwoju nowych uczuleń do 12 lat po zakończeniu leczenia.¹⁶

U dorosłych, w 6-letnim badaniu wykazano redukcję zużycia leków i złagodzenie objawów przez 3 lata po zakończeniu 3-letniej przedsezonowej kuracji produktem ALLERGOVIT trawy.¹⁷

ALLERGOVIT zawierający alergeny pyłku drzew

Skuteczność terapii całorocznej produktem ALLERGOVIT Brzoza zbadano u 48 pacjentów z objawami alergicznego zapalenia błony śluzowej nosa/spojówek w warunkach kontrolowanej ekspozycji w komorze pyłkowej. Zbiorczy wskaźnik objawów nosowych (TNSS), obejmujący blokadę, wyciek z nosa, świąd i kichanie, był istotnie zredukowany po 9 miesiącach leczenia w porównaniu do okresu przed podjęciem terapii (p<0,0001).<sup data-drug="Allergovit" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="Skuteczność terapii całorocznej produktem ALLERGOVIT Brzoza u 48 pacjentów z objawami alergicznego rhinitis/rhinoconjunctivitis, wywołanymi pyłkiem brzozy, z lub bez kontrolowanej astmy oskrzelowej, zbadano w warunkach kontrolowanej ekspozycji w komorze pyłkowej w ramach wieloośrodkowego, randomizowanego, kontrolowanego badania z podwójnie ślepą próbą. Zbiorczy wskaźnik objawów nosowych (TNSS), obejmujący blokadę, wyciek z nosa, świąd i kichanie, był istotnie zredukowany po 9 miesiącach leczenia w porównaniu do okresu przed podjęciem terapii (p18

¹⁹

Wyniki 3 badań klinicznych wskazują, że immunoterapia produktem ALLERGOVIT Brzoza indukuje swoistą alergenowo odpowiedź immunologiczną obejmującą wzmożoną produkcję swoistych przeciwciał klasy IgG, szczególnie podtypu IgG4. W teście zahamowania przeprowadzonym w ramach badania klinicznego (test FAB) wykazano, że poprzez indukcję przeciwciał klasy IgG wywołaną podaniem produktu ALLERGOVIT Brzoza, zostało zahamowane rozpoznawanie alergenów wyciągu pyłku brzozy oraz alergenu głównego Bet v 1.²⁰

ALLERGOVIT zawierający alergeny pyłku chwastów

W aktywnie kontrolowanym badaniu, obejmującym 22 pacjentów z objawami alergicznego zapalenia błony śluzowej nosa/spojówek wywołanymi uczuleniem na pyłek bylicy, oceniono skuteczność całorocznej immunoterapii produktem ALLERGOVIT Bylica prowadzonej przez 3 lata. Pacjenci w grupie kontrolnej otrzymywali farmakoterapię obejmującą glikokortykosteroidy donosowe oraz miejscowe i doustne leki przeciwhistaminowe.²¹

W grupie otrzymującej ALLERGOVIT Bylica osiągnięto w 1. i 2. roku leczenia istotną redukcję wskaźnika objawów obejmującego objawy spojówkowe (łzawienie), nosowe (blokada i wyciek z nosa) oraz oskrzelowe (kaszel) w porównaniu do grupy kontrolnej (p<0,05). Stwierdzono też istotną redukcję zapotrzebowania na leki u pacjentów leczonych produktem ALLERGOVIT Bylica w pierwszym roku immunoterapii w porównaniu do ostatniego sezonu przed odczulaniem (p<0,05) z dalszą redukcją w trakcie kontynuacji terapii.<sup data-drug="Allergovit" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="W grupie otrzymującej ALLERGOVIT Bylica osiągnięto w 1. i 2. roku leczenia istotną redukcję score objawów obejmującego objawy spojówkowe (łzawienie), nosowe (blokada i wyciek z nosa) oraz oskrzelowe (kaszel) w porównaniu do grupy kontrolnej (p<0,05). Stwierdzono też istotną redukcję zapotrzebowania na leki u pacjentów leczonych produktem ALLERGOVIT Bylica w pierwszym roku immunoterapii w porównaniu do ostatniego sezonu przed odczulaniem (p22

ALLERGOVIT zawierający alergeny Parietaria

Skuteczność terapii całorocznej produktem ALLERGOVIT Parietaria (Parietaria judaica) zbadano u 40 pacjentów z objawami alergicznego zapalenia błony śluzowej nosa/spojówek, wywołanymi pyłkiem parietarii, z lub bez kontrolowanej astmy oskrzelowej, w randomizowanym badaniu kontrolowanym placebo z podwójnie ślepą próbą.²³

Wskaźnik objawów i leków obejmował objawy nosowe, spojówkowe i oskrzelowe, zapotrzebowanie na leki ratunkowe oraz szczytowy wdechowy przepływ przez nos (PNIF). Po roku leczenia produktem ALLERGOVIT Parietaria osiągnięto istotną redukcję objawów i zużycia leków w porównaniu do grupy placebo, jak również istotny wzrost porannych (p<0,05) i wieczornych (p<0,05) wartości PNIF w porównaniu do wartości odnotowanych przed podjęciem immunoterapii.<sup data-drug="Allergovit" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="Score objawów i leków obejmował objawy nosowe, spojówkowe i oskrzelowe, zapotrzebowanie na leki ratunkowe oraz szczytowy wdechowy przepływ przez nos (PNIF). Po roku leczenia produktem ALLERGOVIT Parietaria osiągnięto istotną redukcję objawów i zużycia leków w porównaniu do grupy placebo, jak również istotny wzrost porannych (p<0,05) i wieczornych (p24

W drugim roku terapii pacjenci z grupy placebo otrzymali aktywne leczenie produktem ALLERGOVIT Parietaria. U tych pacjentów, jak również u pacjentów odczulanych przez 2 lata, stwierdzono pod koniec badania istotny wzrost porannych i wieczornych wartości PNIF w porównaniu do wartości przed leczeniem (poranny PNIF: 1. rok aktywnego leczenia w grupie otrzymującej wcześniej placebo: p<0,05; grupa otrzymująca aktywne leczenie przez 2 lata: p<0,01; wieczorny PNIF w obu leczonych grupach: p<0,01).<sup data-drug="Allergovit" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="2. roku terapii Pacjenci z grupy placebo otrzymali aktywne leczenie produktem ALLERGOVIT Parietaria. U tych pacjentów, jak również u pacjentów odczulanych przez 2 lata stwierdzono pod koniec badania istotny wzrost porannych i wieczornych wartości PNIF w porównaniu do wartości przed leczeniem (poranny PNIF: 1. rok aktywnego leczenia w grupie otrzymującej wcześniej placebo: p<0,05; grupa otrzymująca aktywne leczenie przez 2 lata: p<0,01; wieczorny PNIF w obu leczonych grupach: p25

W badaniu wykazano również, że immunoterapia produktem ALLERGOVIT Parietaria wywołuje swoistą odpowiedź immunologiczną obejmującą wzrost stężenia swoistych alergenowo przeciwciał klasy IgG, szczególnie podtypu IgG4.²⁶

Bezpieczeństwo różnych schematów dawkowania

Bezpieczeństwo przyspieszonego schematu zwiększania dawki oraz schematu z jednym stężeniem wykazano w 3 badaniach klinicznych. Chociaż brak jest w nich danych o skuteczności obu schematów, wykazano swoistą odpowiedź immunologiczną (IgG4) dla schematu zwiększania dawki z jednym stężeniem. Kumulacyjna dawka alergenu podana we wspomnianych badaniach co najmniej odpowiada tej, dla której dostępne są dane potwierdzające skuteczność kliniczną.²⁷

Dla przyspieszonego schematu zwiększania dawki z zastosowaniem alergoidów pyłku brzozy również wykazano swoistą odpowiedź immunologiczną (IgG4), choć brak jest danych o skuteczności klinicznej tego schematu.²⁸