Właściwości farmakokinetyczne leku Urapidil KALCEKS

Urapidil KALCEKS to preparat dostępny w postaci roztworu do wstrzykiwań/do infuzji w dwóch dawkach: 25 mg (ampułka 5 ml) oraz 50 mg (ampułka 10 ml). Każdy mililitr roztworu zawiera 5 mg substancji czynnej – urapidylu. Poniżej przedstawiono szczegółową charakterystykę właściwości farmakokinetycznych tego leku, obejmującą procesy wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu i eliminacji.¹

Wchłanianie i dystrybucja początkowa

Po podaniu dożylnym 25 mg urapidylu obserwuje się charakterystyczny dwufazowy przebieg zmian stężeń we krwi. Pierwsza faza to faza dystrybucji, następnie występuje faza eliminacji. Okres półtrwania w fazie dystrybucji wynosi około 35 minut. Objętość dystrybucji leku została określona na 0,8 (0,6-1,2) litra/kg masy ciała, co wskazuje na dobrą penetrację leku do tkanek.²

Istotnym parametrem farmakokinetycznym jest okres półtrwania urapidylu w osoczu, który po szybkim podaniu dożylnym wynosi 2,7 godz. (1,8-3,9 godz.). Ten relatywnie krótki okres półtrwania ma znaczenie przy planowaniu schematu dawkowania, szczególnie w przypadku ciągłych infuzji.³

Wiązanie z białkami osocza

Wiązanie urapidylu z białkami osocza ludzkiego in vitro wynosi 80%. Jest to stosunkowo niski poziom wiązania z białkami w porównaniu z wieloma innymi lekami, co może tłumaczyć brak dotychczas zaobserwowanych interakcji pomiędzy urapidylem a lekami o wysokim stopniu wiązania z białkami osocza. Ta cecha farmakokinetyczna może być istotna klinicznie w przypadku pacjentów przyjmujących równocześnie wiele leków.⁴

Dystrybucja w organizmie

Dokładniejsza analiza dystrybucji urapidylu wykazała, że objętość dystrybucji wynosi 0,77 litra/kg masy ciała. Jest to wartość nieznacznie niższa niż zakres podany wcześniej (0,8 l/kg), co wskazuje na dobrą powtarzalność pomiarów tego parametru. Istotne z punktu widzenia klinicznego jest to, że urapidyl przechodzi przez barierę krew-mózg, co może mieć znaczenie dla jego działania ośrodkowego. Ponadto lek przenika do łożyska, co należy uwzględnić przy stosowaniu u kobiet w ciąży.⁵

Metabolizm

Urapidyl podlega metabolizmowi głównie w wątrobie. W procesie biotransformacji powstają dwa główne metabolity:

• Hydroksylowany urapidyl w pozycji 4 pierścienia fenylowego – jest głównym metabolitem, jednak nie wykazuje zauważalnego działania przeciwnadciśnieniowego.⁶
• O-demetylowany metabolit urapidylu – posiada aktywność biologiczną porównywalną z substancją macierzystą, jednak jest wytwarzany tylko w niewielkim stopniu, co ogranicza jego udział w ogólnym efekcie terapeutycznym.⁷

Eliminacja

Urapidyl oraz jego metabolity są eliminowane z organizmu dwiema drogami:

• Przez nerki – tą drogą wydalane jest 50-70% leku, przy czym 15% podawanej dawki jest wydalane w postaci farmakologicznie aktywnego urapidylu.⁸
• Z kałem – wydalana jest pozostała część dawki, głównie w postaci parahydroksylowanego urapidylu, który nie wykazuje działania hipotensyjnego.⁹

Farmakokinetyka w szczególnych grupach pacjentów

Właściwości farmakokinetyczne urapidylu ulegają istotnym zmianom w następujących grupach pacjentów:

• Pacjenci z zawansowaną niewydolnością wątroby – obserwuje się zmniejszenie objętości dystrybucji i klirensu urapidylu oraz wydłużenie okresu półtrwania w fazie eliminacji.¹⁰
• Pacjenci z zawansowaną niewydolnością nerek – podobnie jak w przypadku dysfunkcji wątroby, obserwuje się zmniejszenie objętości dystrybucji i klirensu oraz wydłużenie okresu półtrwania.¹¹
• Pacjenci w podeszłym wieku – w tej grupie również notuje się zmniejszenie objętości dystrybucji i klirensu urapidylu oraz wydłużenie okresu półtrwania w fazie eliminacji, co może wymagać modyfikacji dawkowania.¹²