Działania niepożądane
Ticagrelor Farmak 90 mg

Działania niepożądane leku Ticagrelor Farmak 90 mg

Tikagrelor jest lekiem przeciwpłytkowym, stosowanym w ostrych zespołach wieńcowych oraz w profilaktyce wtórnej zdarzeń sercowo-naczyniowych. Profil bezpieczeństwa tikagreloru został szczegółowo oceniony w ramach dwóch dużych badań klinicznych fazy 3 (PLATO i PEGASUS), obejmujących łącznie ponad 39 000 pacjentów. Znajomość potencjalnych działań niepożądanych ma kluczowe znaczenie dla optymalizacji terapii i monitorowania pacjentów leczonych tikagrelorem.¹

Ogólny profil bezpieczeństwa

W badaniu PLATO pacjenci otrzymujący tikagrelor wykazywali wyższą częstość przerwania leczenia z powodu zdarzeń niepożądanych w porównaniu do grupy przyjmującej klopidogrel (7,4% vs 5,4%). Podobną tendencję zaobserwowano w badaniu PEGASUS, gdzie częstość przerwania leczenia była wyższa w grupie otrzymującej tikagrelor w dawce 60 mg w skojarzeniu z kwasem acetylosalicylowym (ASA) w porównaniu do pacjentów otrzymujących wyłącznie ASA (16,1% vs 8,5%).²

Najczęściej zgłaszanymi działaniami niepożądanymi tikagreloru były krwawienia oraz duszność. Oba te działania niepożądane wymagają szczególnej uwagi podczas monitorowania pacjentów przyjmujących tikagrelor.³

Działania niepożądane zgodnie z klasyfikacją układów i narządów

Działania niepożądane tikagreloru zostały sklasyfikowane według układów i narządów zgodnie z terminologią MedDRA. W obrębie każdej grupy działania niepożądane zostały uporządkowane według częstości występowania: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (<10 000) oraz o nieznanej częstości (nie może być oszacowana na podstawie dostępnych danych).⁴

Krwawienia jako główne działanie niepożądane

Zaburzenia krwi i krwawienia są bardzo częstymi działaniami niepożądanymi tikagreloru. Ze względu na mechanizm działania leku (antagonista receptora P2Y₁₂), który hamuje agregację płytek krwi, ryzyko krwawień dotyczy różnych układów i narządów.⁵

Krwawienia mogą obejmować:

• Krwawienia śródczaszkowe – niezbyt często występujące, ale potencjalnie zagrażające życiu
• Krwawienia z układu oddechowego (np. krwawienie z nosa, krwioplucie) – często występujące
• Krwawienia z przewodu pokarmowego (np. krwawienie z dziąseł, krwotok z odbytu, krwotok z wrzodu żołądka) – często występujące
• Krwawienia podskórne lub skórne (np. siniaki, krwotok do skóry, wybroczyny krwawe) – często występujące
• Krwawienia do układu moczowego (np. krwiomocz, krwotoczne zapalenie pęcherza) – często występujące
• Krwawienia z układu rozrodczego (np. krwotok z pochwy, hematospermia, krwotok pomenopauzalny) – często występujące
• Krwawienia do mięśni i stawów – często występujące
• Krwawienia pourazowe i pozabiegowe – często występujące

⁶

Duszność jako charakterystyczne działanie niepożądane

Duszność jest często zgłaszanym działaniem niepożądanym tikagreloru. Jest to objaw charakterystyczny dla tej grupy leków, który nie jest bezpośrednio związany z pogorszeniem funkcji układu oddechowego czy chorobą podstawową.⁷

Zaburzenia metaboliczne

Tikagrelor może powodować hiperurykemię (podwyższony poziom kwasu moczowego we krwi) oraz dnę moczanową/dnawe zapalenie stawów. Częstość występowania tych zaburzeń określa się jako „częste”.⁸

Zaburzenia neurologiczne

Wśród działań niepożądanych dotyczących układu nerwowego często obserwuje się zawroty głowy, omdlenia oraz bóle głowy.⁹

Zaburzenia immunologiczne

Tikagrelor może również powodować reakcje nadwrażliwości, w tym obrzęk naczynioruchowy, które występują niezbyt często.¹⁰

Rzadkie i bardzo rzadkie działania niepożądane

Do rzadszych działań niepożądanych tikagreloru należą:

• Zakrzepowa plamica małopłytkowa – działanie niepożądane o nieznanej częstości występowania
• Splątanie – niezbyt często występujące
• Bradyarytmia i blok przedsionkowo-komorowy – niezbyt często występujące

¹¹

Działania niepożądane w badaniach laboratoryjnych

U pacjentów przyjmujących tikagrelor może dojść do zwiększenia stężenia kreatyniny we krwi, co obserwuje się często. Jest to istotne przy ocenie funkcji nerek u pacjentów leczonych tym lekiem.¹²

Tabela działań niepożądanych

Szczególne grupy ryzyka i monitorowanie działań niepożądanych

Ze względu na zwiększone ryzyko krwawień podczas stosowania tikagreloru, szczególnej uwagi wymagają pacjenci ze zwiększonym ryzykiem krwawień, w tym:¹³

• Pacjenci po niedawno przebytych operacjach
• Pacjenci z zaburzeniami krzepnięcia krwi
• Osoby starsze
• Pacjenci z przewlekłą chorobą nerek
• Pacjenci jednocześnie przyjmujący leki przeciwkrzepliwe lub przeciwpłytkowe

W badaniu PLATO pacjenci otrzymujący tikagrelor wykazywali większą częstość przerwania leczenia z powodu działań niepożądanych (7,4%) w porównaniu do pacjentów otrzymujących klopidogrel (5,4%). Podobnie w badaniu PEGASUS przerwanie leczenia z powodu działań niepożądanych było częstsze w grupie otrzymującej tikagrelor 60 mg z ASA (16,1%) niż w grupie otrzymującej wyłącznie ASA (8,5%).¹⁴

Krwawienia w badaniach klinicznych

W badaniu PLATO oceniano częstość występowania krwawień u pacjentów leczonych tikagrelorem. Analiza wszystkich zdarzeń krwotocznych została przeprowadzona z wykorzystaniem metody Kaplana-Meiera po 12 miesiącach obserwacji.¹⁵

Monitorowanie działań niepożądanych tikagreloru powinno obejmować:

1. Regularne badania morfologii krwi i parametrów krzepnięcia
2. Obserwacja w kierunku objawów krwawienia (od łagodnych siniaków do poważnych krwawień)
3. Monitorowanie funkcji nerek – kontrola stężenia kreatyniny
4. Monitorowanie stężenia kwasu moczowego
5. Ocena występowania duszności i innych objawów ze strony układu oddechowego

W przypadku wystąpienia ciężkich działań niepożądanych, zwłaszcza zagrażających życiu krwawień, należy rozważyć modyfikację leczenia lub jego przerwanie zgodnie z aktualnymi wytycznymi klinicznymi.¹⁶