Działania niepożądane
Tarivid 200 200 mg

Ofloksacyna, substancja czynna leku Tarivid 200 mg, jest fluorochinolonem o szerokim spektrum działania, jednak jej stosowanie wiąże się z ryzykiem licznych działań niepożądanych obejmujących różne układy i narządy. Szczególnie istotne są rzadkie, ale potencjalnie nieodwracalne powikłania, takie jak zapalenie i zerwanie ścięgien (np. ścięgna Achillesa), neuropatie obwodowe, zaburzenia psychiczne (depresja, majaczenie, zaburzenia pamięci), a także poważne powikłania sercowo-naczyniowe, w tym tętniaki i rozwarstwienia aorty, arytmie komorowe oraz wydłużenie odstępu QT w EKG. Ponadto odnotowano ciężkie uszkodzenia wątroby, w tym ostre niewydolności, które mogą prowadzić do zgonu, oraz zagrażające życiu reakcje nadwrażliwości, takie jak wstrząs anafilaktyczny i zespół Stevensa-Johnsona. W trakcie terapii obserwowano także zaburzenia hematologiczne (np. agranulocytoza, pancytopenia), zaburzenia neurologiczne (drgawki, objawy pozapiramidowe) oraz liczne objawy ze strony układu pokarmowego, oddechowego i mięśniowo-szkieletowego.

Działania niepożądane leku Tarivid 200

Ofloksacyna, substancja czynna zawarta w preparacie Tarivid 200 (tabletki powlekane 200 mg), należy do grupy fluorochinolonów, antybiotyków o szerokim spektrum działania. Stosowanie tego leku wiąże się z ryzykiem wystąpienia szeregu działań niepożądanych, które mogą dotyczyć różnych układów i narządów. Poniżej przedstawiono szczegółową analizę działań niepożądanych związanych ze stosowaniem ofloksacyny, opracowaną na podstawie danych z badań klinicznych oraz doświadczeń po wprowadzeniu produktu do obrotu.1

Potencjalnie nieodwracalne działania niepożądane

Szczególną uwagę należy zwrócić na fakt, że w związku ze stosowaniem fluorochinolonów, w tym ofloksacyny, raportowano bardzo rzadkie przypadki długotrwałych, zaburzających sprawność i potencjalnie nieodwracalnych ciężkich działań niepożądanych. Mogą one utrzymywać się przez miesiące lub lata i wpływać na różne, czasami liczne układy i narządy oraz zmysły. Do działań tych należą m.in.: zapalenie ścięgien, zerwanie ścięgna, ból stawów, ból kończyn, zaburzenia chodu, neuropatie związane z parestezjami, depresja, zmęczenie, zaburzenia pamięci, zaburzenia snu oraz zaburzenia słuchu, wzroku, smaku i węchu. Działania te mogą wystąpić niezależnie od istniejących wcześniej czynników ryzyka.2

Powikłania sercowo-naczyniowe

Podczas terapii ofloksacyną odnotowano przypadki poważnych powikłań sercowo-naczyniowych, takich jak tętniaki i rozwarstwienia aorty, często powikłane pęknięciem (w tym przypadki śmiertelne), a także przypadki niedomykalności zastawek serca. Ponadto obserwowano zaburzenia rytmu serca, w tym częstoskurcz, arytmię komorową i zaburzenia typu torsade de pointes, które występowały głównie u pacjentów z czynnikami ryzyka wydłużenia odstępu QT. Również wydłużenie odstępu QT w zapisie EKG stanowi potencjalne zagrożenie.3

Hepatotoksyczność

U pacjentów stosujących ofloksacynę notowano ciężkie uszkodzenie wątroby, w tym przypadki ostrej niewydolności wątroby, które czasami prowadziły do zgonu. Zaburzenia wątroby mogą obejmować zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych (AlAT, AspAT, LDH, gamma-GT i/lub fosfatazy zasadowej), zwiększenie stężenia bilirubiny we krwi oraz zapalenie wątroby, które może przebiegać w ciężkiej formie.4

Reakcje nadwrażliwości i ciężkie działania skórne

Terapia ofloksacyną może wiązać się z wystąpieniem ciężkich, zagrażających życiu reakcji nadwrażliwości, takich jak reakcje anafilaktyczne, wstrząs anafilaktyczny oraz obrzęk naczynioruchowy. Ponadto raportowano poważne reakcje skórne, w tym zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, ostrą uogólnioną osutkę krostkową (AGEP), złuszczające zapalenie skóry i zapalenie naczyń. W niektórych przypadkach zapalenie naczyń może prowadzić do martwicy skóry.5

Mięśniowo-szkieletowe działania niepożądane

Stosowanie ofloksacyny wiąże się z ryzykiem wystąpienia zaburzeń mięśniowo-szkieletowych, szczególnie zapalenia ścięgien i zerwania ścięgna (np. ścięgna Achillesa), które może wystąpić w ciągu 48 godzin od rozpoczęcia leczenia i może być obustronne. Ponadto raportowano przypadki rabdomiolizy i/lub miopatii, osłabienia mięśni (co jest szczególnie istotne u pacjentów z miastenią), naderwania lub pęknięcia mięśnia, zerwania więzadła oraz zapalenia stawów.6

Neurologiczne i psychiatryczne działania niepożądane

Ofloksacyna może powodować szereg neurologicznych i psychiatrycznych działań niepożądanych, takich jak zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, ból głowy, senność, parestezje, zaburzenia smaku i węchu, obwodowa neuropatia czuciowa i czuciowo-ruchowa, drgawki, objawy pozapiramidowe lub inne zaburzenia koordynacji mięśniowej, drżenia, dyskineza, omdlenie oraz łagodne nadciśnienie śródczaszkowe (rzekomy guz mózgu). Ponadto mogą wystąpić zaburzenia psychiczne, w tym pobudzenie, zaburzenia snu, bezsenność, zaburzenia psychotyczne (np. omamy), niepokój, stan splątania, koszmary senne, depresja i majaczenie (delirium).7

Zaburzenia hematologiczne i metaboliczne

W trakcie leczenia ofloksacyną mogą wystąpić zaburzenia hematologiczne, takie jak niedokrwistość, niedokrwistość hemolityczna, leukopenia, eozynofilia, trombocytopenia, agranulocytoza, pancytopenia oraz zahamowanie czynności szpiku kostnego. W zakresie zaburzeń metabolicznych odnotowano przypadki jadłowstrętu oraz śpiączki hipoglikemicznej.8

Inne istotne działania niepożądane

Wśród innych działań niepożądanych leku Tarivid 200 należy wymienić:

  • Zaburzenia układu oddechowego: kaszel, zapalenie nosogardzieli, duszność, skurcz oskrzeli, alergiczne zapalenie płuc, ciężka duszność9
  • Zaburzenia żołądka i jelit: ból brzucha, biegunka, nudności, wymioty, zapalenie jelita cienkiego i okrężnicy (niekiedy krwotoczne), rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego, żółtaczka, niestrawność, wzdęcia, zaparcia, zapalenie trzustki10
  • Zaburzenia nerek i dróg moczowych: zwiększenie stężenia kreatyniny w surowicy, ostra niewydolność nerek, ostre śródmiąższowe zapalenie nerek11
  • Zaburzenia oka: podrażnienie oka, zaburzenia widzenia, zapalenie błony naczyniowej oka12
  • Zaburzenia ucha i błędnika: zawroty głowy pochodzenia błędnikowego, szumy uszne, utrata słuchu, zaburzenia słuchu13
  • Zakażenia oportunistyczne: zakażenia grzybicze, oporność patogenów14
  • Napady porfirii u pacjentów z porfirią15

Tabela działań niepożądanych

Poniższa tabela przedstawia działania niepożądane leku Tarivid 200 (ofloksacyna 200 mg) z uwzględnieniem częstości ich występowania oraz opisem.

Klasyfikacja układów i narządów Działanie niepożądane Częstość występowania Opis
Zakażenia i zarażenia pasożytnicze Zakażenia grzybicze Niezbyt często
(≥1/1 000 do <1/100)
Nadkażenia grzybicze spowodowane eliminacją naturalnej flory bakteryjnej
Oporność patogenów Niezbyt często
(≥1/1 000 do <1/100)
Rozwój szczepów bakterii opornych na ofloksacynę
Zaburzenia krwi i układu chłonnego Niedokrwistość Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1 000)
Zmniejszenie stężenia hemoglobiny i liczby erytrocytów
Niedokrwistość hemolityczna Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1 000)
Przyspieszone niszczenie erytrocytów spowodowane reakcją immunologiczną
Leukopenia, Eozynofilia, Trombocytopenia Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1 000)
Zmniejszenie liczby leukocytów, zwiększenie liczby eozynofilów, zmniejszenie liczby płytek krwi
Agranulocytoza Bardzo rzadko
(<1/10 000)
Drastyczne zmniejszenie liczby granulocytów obojętnochłonnych
Pancytopenia, Zahamowanie czynności szpiku kostnego Bardzo rzadko
(<1/10 000)
Zmniejszenie liczby wszystkich elementów morfotycznych krwi, upośledzenie funkcji szpiku kostnego
Zaburzenia układu immunologicznego Reakcja anafilaktyczna, Reakcja anafilaktoidalna Częstość nieznana Ostra reakcja nadwrażliwości typu I wywołana przeciwciałami IgE lub podobna do niej
Obrzęk naczynioruchowy Częstość nieznana Miejscowy obrzęk tkanki podskórnej i podśluzówkowej
Wstrząs anafilaktyczny, Wstrząs anafilaktoidalny Częstość nieznana Zagrażająca życiu postać reakcji anafilaktycznej
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania Jadłowstręt Niezbyt często
(≥1/1 000 do <1/100)
Utrata apetytu
Śpiączka hipoglikemiczna Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1 000)
Stan utraty przytomności związany z bardzo niskim poziomem glukozy
Zaburzenia psychiczne Pobudzenie, Zaburzenia snu, Bezsenność Niezbyt często
(≥1/1 000 do <1/100)
Nadmierna aktywność psychomotoryczna, trudności z zasypianiem lub utrzymaniem snu
Zaburzenia psychotyczne (np. omamy) Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1 000)
Zaburzenia postrzegania rzeczywistości, w tym halucynacje
Niepokój Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1 000)
Uczucie lęku, napięcia
Stan splątania Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1 000)
Zaburzenia zdolności logicznego myślenia i orientacji
Koszmary senne Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1 000)
Przerażające sny
Depresja, Majaczenie (delirium), Zaburzenia pamięci Bardzo rzadko
(<1/10 000)
Obniżenie nastroju, ciężka forma splątania z halucynacjami, problemy z pamięcią
Zaburzenia układu nerwowego Zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, Ból głowy, Senność Niezbyt często
(≥1/1 000 do <1/100)
Zaburzenia równowagi pochodzenia ośrodkowego, ból w obrębie głowy, zwiększona potrzeba snu
Parestezje Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1 000)
Nieprawidłowe odczucia skórne (mrowienie, drętwienie)
Zaburzenia smaku Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1 000)
Zaburzenia percepcji smaku
Zaburzenia węchu Bardzo rzadko
(<1/10 000)
Zaburzenia percepcji zapachów
Obwodowa neuropatia czuciowa, Obwodowa neuropatia czuciowo-ruchowa Częstość nieznana Uszkodzenie obwodowych nerwów czuciowych lub czuciowo-ruchowych
Drgawki Częstość nieznana Napady napadowych, mimowolnych skurczów mięśni
Objawy pozapiramidowe, Zaburzenia koordynacji mięśniowej Częstość nieznana Zaburzenia ruchowe związane z dysfunkcją układu pozapiramidowego
Drżenia, Dyskineza, Brak odczuwania smaku Częstość nieznana Rytmiczne, mimowolne ruchy, nieprawidłowe ruchy, utrata zdolności odczuwania smaku
Omdlenie, Łagodne nadciśnienie śródczaszkowe (rzekomy guz mózgu) Częstość nieznana Krótkotrwała utrata przytomności, zwiększone ciśnienie wewnątrzczaszkowe bez obecności guza
Zaburzenia oka Podrażnienie oka Niezbyt często
(≥1/1 000 do <1/100)
Miejscowe objawy dyskomfortu w obrębie oka
Zaburzenia widzenia Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1 000)
Nieprawidłowości w percepcji wzrokowej
Zapalenie błony naczyniowej oka Bardzo rzadko
(<1/10 000)
Stan zapalny błony naczyniowej oka
Zaburzenia ucha i błędnika Zawroty głowy pochodzenia błędnikowego Niezbyt często
(≥1/1 000 do <1/100)
Zaburzenia równowagi wynikające z dysfunkcji błędnika
Szumy uszne Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1 000)
Odczuwanie dźwięków (dzwonienie, szum) bez zewnętrznego źródła
Utrata słuchu Bardzo rzadko
(<1/10 000)
Częściowa lub całkowita utrata zdolności słyszenia
Zaburzenia słuchu Bardzo rzadko
(<1/10 000)
Nieprawidłowości w percepcji dźwięków
Zaburzenia serca Częstoskurcz Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1 000)
Przyspieszenie rytmu serca powyżej 100 uderzeń na minutę
Arytmia komorowa, Zaburzenia typu torsade de pointes, Wydłużenie odstępu QT w zapisie EKG Częstość nieznana Zaburzenia rytmu serca pochodzące z komór serca, specyficzny typ arytmii komorowej z charakterystycznym zapisem EKG, wydłużenie czasu repolaryzacji komór w zapisie EKG
Zaburzenia naczyniowe Niedociśnienie tętnicze Częstość nieznana Obniżenie ciśnienia tętniczego krwi
Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia Kaszel Niezbyt często
(≥1/1 000 do <1/100)
Gwałtowny wydech powietrza z dróg oddechowych
Zapalenie nosogardzieli Niezbyt często
(≥1/1 000 do <1/100)
Stan zapalny błony śluzowej nosa i gardła
Duszność Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1 000)
Subiektywne uczucie trudności w oddychaniu
Skurcz oskrzeli Bardzo rzadko
(<1/10 000)
Zwężenie dróg oddechowych spowodowane skurczem mięśni gładkich oskrzeli
Alergiczne zapalenie płuc, Ciężka duszność Częstość nieznana Zapalenie płuc wywołane reakcją immunologiczną, nasilone zaburzenia oddychania
Zaburzenia żołądka i jelit Ból brzucha Niezbyt często
(≥1/1 000 do <1/100)
Dolegliwości bólowe w obrębie jamy brzusznej
Biegunka Niezbyt często
(≥1/1 000 do <1/100)
Częste oddawanie luźnych lub wodnistych stolców
Nudności Niezbyt często
(≥1/1 000 do <1/100)
Uczucie dyskomfortu w nadbrzuszu z towarzyszącą potrzebą wymiotów
Wymioty Niezbyt często
(≥1/1 000 do <1/100)
Gwałtowne wyrzucenie treści żołądkowej przez usta
Zapalenie jelita cienkiego i okrężnicy (niekiedy krwotoczne) Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1 000)
Stan zapalny jelit, mogący przebiegać z krwawieniem
Rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego Częstość nieznana Zapalenie jelita grubego spowodowane zakażeniem Clostridioides difficile
Żółtaczka Bardzo rzadko
(<1/10 000)
Zażółcenie skóry i białkówek oczu spowodowane zwiększonym stężeniem bilirubiny
Niestrawność, Wzdęcia, Zaparcia, Zapalenie trzustki Bardzo rzadko
(<1/10 000)
Zaburzenia trawienia, nadmierna ilość gazów w przewodzie pokarmowym, rzadkie oddawanie twardych stolców, stan zapalny trzustki
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych Zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych (AlAT, AspAT, LDH, gamma-GT i/lub fosfatazy zasadowej) Niezbyt często
(≥1/1 000 do <1/100)
Podwyższone wartości enzymów wątrobowych w badaniach laboratoryjnych
Zwiększenie stężenia bilirubiny we krwi Niezbyt często
(≥1/1 000 do <1/100)
Podwyższone stężenie bilirubiny w badaniach laboratoryjnych
Zapalenie wątroby (może być ciężkie), Ciężkie uszkodzenie wątroby, Ostra niewydolność wątroby Częstość nieznana Stan zapalny wątroby o różnym nasileniu, poważne uszkodzenie funkcji wątroby, mogące prowadzić do jej niewydolności i zgonu
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Świąd Niezbyt często
(≥1/1 000 do <1/100)
Nieprzyjemne uczucie swędzenia skóry
Wysypka Niezbyt często
(≥1/1 000 do <1/100)
Zmiany skórne w postaci plam lub grudek
Pokrzywka Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1 000)
Zmiany skórne w postaci bąbli pokrzywkowych z silnym świądem
Uderzenia gorąca Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1 000)
Nagłe uczucie gorąca z zaczerwienieniem skóry
Nadmierna potliwość Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1 000)
Zwiększone wydzielanie potu
Wysypka krostkowa Bardzo rzadko
(<1/10 000)
Zmiany skórne w postaci grudek z zawartością ropną
Rumień wielopostaciowy Bardzo rzadko
(<1/10 000)
Ostra choroba skóry z charakterystycznymi zmianami tarczowatymi
Toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka Bardzo rzadko
(<1/10 000)
Ciężka choroba skóry z rozległym złuszczaniem naskórka i tworzeniem pęcherzy
Reakcja nadwrażliwości na światło Częstość nieznana Nadmierna reakcja skóry na ekspozycję na światło (głównie UV)
Wykwity skórne, Plamica naczyniowa, Zapalenie naczyń, Zespół Stevensa-Johnsona, Ostra uogólniona osutka krostkowa (AGEP), Wysypka polekowa, Zapalenie jamy ustnej, Złuszczające zapalenie skóry Częstość nieznana Różne typy zmian skórnych, od łagodnych do zagrażających życiu reakcji skórnych
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej Zapalenie ścięgien Niezbyt często
(≥1/1 000 do <1/100)
Stan zapalny ścięgien, najczęściej ścięgna Achillesa
Ból stawów Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1 000)
Dolegliwości bólowe w obrębie stawów
Ból mięśni Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1 000)
Dolegliwości bólowe w obrębie mięśni
Zerwanie ścięgna (np. ścięgna Achillesa) Bardzo rzadko
(<1/10 000)
Przerwanie ciągłości ścięgna, może wystąpić w ciągu 48 godzin od rozpoczęcia leczenia i może być obustronne
Rabdomioliza i/lub miopatia Bardzo rzadko
(<1/10 000)
Uszkodzenie mięśni prążkowanych z uwolnieniem mioglobiny do krwi, osłabienie i zanik mięśni
Osłabienie mięśni Bardzo rzadko
(<1/10 000)
Zmniejszenie siły mięśniowej, szczególnie istotne u pacjentów z miastenią
Naderwanie lub pęknięcie mięśnia Bardzo rzadko
(<1/10 000)
Częściowe lub całkowite przerwanie ciągłości mięśnia
Zerwanie więzadła, Zapalenie stawów Bardzo rzadko
(<1/10 000)
Przerwanie ciągłości więzadła, stan zapalny stawów
Zaburzenia nerek i dróg moczowych Zwiększenie stężenia kreatyniny w surowicy Niezbyt często
(≥1/1 000 do <1/100)
Podwyższone stężenie kreatyniny w badaniach laboratoryjnych
Ostra niewydolność nerek Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1 000)
Nagłe pogorszenie funkcji nerek
Ostre śródmiąższowe zapalenie nerek Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1 000)
Stan zapalny tkanki śródmiąższowej nerek
Wady wrodzone, choroby rodzinne i genetyczne Napady porfirii u pacjentów z porfirią Częstość nieznana Zaostrzenie objawów porfirii u osób z tą chorobą
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Osłabienie Niezbyt często
(≥1/1 000 do <1/100)
Ogólne zmniejszenie siły i energii
Gorączka Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1 000)
Podwyższona temperatura ciała
Ból (w tym pleców, ból w klatce piersiowej i kończynach) Częstość nieznana Dolegliwości bólowe w różnych częściach ciała

Szczególne ostrzeżenia dotyczące działań niepożądanych

Podczas stosowania leku Tarivid 200 należy zachować szczególną ostrożność ze względu na ryzyko wystąpienia potencjalnie nieodwracalnych, zaburzających sprawność i długotrwałych działań niepożądanych. W przypadku pojawienia się pierwszych objawów poważnych działań niepożądanych, takich jak zapalenie ścięgien, zerwanie ścięgna, objawy neuropatii obwodowej, zaburzenia psychiczne, należy natychmiast przerwać stosowanie leku i skonsultować się z lekarzem.16

Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z czynnikami ryzyka, takimi jak:

  • Zaburzenia czynności wątroby i nerek
  • Wydłużenie odstępu QT lub przyjmowanie leków wydłużających odstęp QT
  • Miastenia
  • Porfiria
  • Wcześniejsze epizody drgawek

W przypadku wystąpienia objawów tętniaka lub rozwarstwienia aorty (silny ból w klatce piersiowej, plecach lub brzuchu) lub niedomykalności zastawek serca (duszność, tachykardia, obrzęki kończyn dolnych), należy natychmiast przerwać leczenie i zgłosić się po pomoc medyczną.17

Istotne jest monitorowanie funkcji wątroby podczas leczenia, gdyż stosowanie ofloksacyny wiąże się z ryzykiem ciężkiego uszkodzenia wątroby, które w niektórych przypadkach może prowadzić do ostrej niewydolności wątroby i zgonu.18

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl