Przedawkowanie
Sandostatin 50 mcg/ml

Przedawkowanie oktreotydu, substancji czynnej preparatu Sandostatin, stanowi poważne zagrożenie kliniczne, wymagające natychmiastowej interwencji. U dorosłych pacjentów dawki przedawkowania wynosiły od 2 400 do 6 000 μg/dobę, podawane w formie infuzji ciągłej (100-250 μg/h) lub podskórnie (do 1 000 μg trzy razy na dobę). Szczególnie niebezpieczne jest szybkie dożylne podanie, które może prowadzić do bloku przedsionkowo-komorowego, włącznie z całkowitym blokiem. Objawy przedawkowania obejmują arytmie, hipotensję, zatrzymanie akcji serca, niedotlenienie mózgu, ostre zapalenie trzustki, stłuszczenie wątroby, biegunkę, osłabienie, zmniejszenie masy ciała, hepatomegalię oraz kwasicę mleczanową. U pacjentów onkologicznych stosujących bardzo wysokie dawki (3 000-30 000 μg/dobę) nie odnotowano nieoczekiwanych działań niepożądanych, co może wskazywać na specyficzną tolerancję w tej grupie.

Przedawkowanie leku Sandostatin

Przedawkowanie oktreotydu (substancji czynnej preparatu Sandostatin) stanowi istotne zagrożenie kliniczne, które wymaga natychmiastowej interwencji medycznej. W literaturze medycznej odnotowano ograniczoną liczbę przypadków niezamierzonego przedawkowania tego leku, zarówno u pacjentów dorosłych, jak i dzieci, z różnorodnymi konsekwencjami klinicznymi w zależności od zastosowanej dawki i drogi podania.1

Przedawkowanie u pacjentów dorosłych

W udokumentowanych przypadkach przedawkowania u dorosłych pacjentów, podawane dawki znacząco przekraczały dawki terapeutyczne, osiągając poziom od 2 400 do 6 000 mikrogramów na dobę. Oktreotyd był podawany albo w formie infuzji ciągłej (100-250 mikrogramów/godzinę), albo drogą podskórną (1 000 mikrogramów trzy razy na dobę).2

Szczególną uwagę należy zwrócić na przypadki przedawkowania związane z szybkim podaniem dożylnym oktreotydu. U pacjentów otrzymujących 100 mikrogramów/godzinę w ciągłej infuzji i/lub otrzymujących dożylnie oktreotyd w szybkim wstrzyknięciu (szybkie wstrzyknięcie 50 mikrogramów, a następnie 50 mikrogramów/godzinę w ciągłej infuzji) udokumentowano występowanie bloku przedsionkowo-komorowego, włącznie z całkowitym blokiem przedsionkowo-komorowym.3

Interesujące jest, że u pacjentów onkologicznych otrzymujących podskórnie Sandostatin w bardzo wysokich dawkach, sięgających 3 000-30 000 mikrogramów/dobę (podawanych w dawkach podzielonych), nie zgłoszono żadnych nieoczekiwanych działań niepożądanych.4

Przedawkowanie u dzieci

W przypadku pediatrycznych pacjentów, odnotowane dawki w sytuacjach przedawkowania wahały się od 50 do 3 000 mikrogramów/dobę. Lek podawano albo w infuzji ciągłej (2,1-500 mikrogramów/godzinę), albo podskórnie (50-100 mikrogramów). Co istotne, w populacji pediatrycznej jedynym zgłoszonym działaniem niepożądanym była łagodna hiperglikemia, co wskazuje na stosunkowo lepszą tolerancję nadmiernych dawek oktreotydu w tej grupie wiekowej.5

Szczegółowy opis niebezpieczeństw związanych z przedawkowaniem

Przedawkowanie oktreotydu może prowadzić do szeregu poważnych powikłań, które wymagają natychmiastowej interwencji i monitorowania. Spektrum objawów obejmuje zarówno zaburzenia układu sercowo-naczyniowego, jak i metaboliczne oraz gastroenterologiczne.6

Postępowanie w przypadku przedawkowania

W sytuacji przedawkowania oktreotydu zaleca się wdrożenie leczenia objawowego, ukierunkowanego na stabilizację parametrów życiowych i korektę zaburzeń metabolicznych. Szczególną uwagę należy zwrócić na funkcję układu sercowo-naczyniowego, wątroby i trzustki.7

Objaw przedawkowania Opis kliniczny Odnotowane dawki
Arytmia Zaburzenia rytmu serca, w tym blok przedsionkowo-komorowy, mogący prowadzić do poważnych konsekwencji hemodynamicznych 100 μg/h w ciągłej infuzji dożylnej lub szybkie wstrzyknięcie 50 μg z następową infuzją 50 μg/h
Zmniejszone ciśnienie krwi Hipotensja mogąca prowadzić do wstrząsu 2 400-6 000 μg/dobę
Zatrzymanie akcji serca Stan bezpośredniego zagrożenia życia wymagający natychmiastowej resuscytacji 2 400-6 000 μg/dobę
Niedotlenienie mózgu Konsekwencja zaburzeń hemodynamicznych i/lub oddechowych, mogąca prowadzić do nieodwracalnych uszkodzeń neurologicznych 2 400-6 000 μg/dobę
Zapalenie trzustki Ostre zapalenie trzustki z typowym zespołem objawów: silny ból brzucha, nudności, wymioty, podwyższona aktywność enzymów trzustkowych 2 400-6 000 μg/dobę
Stłuszczenie wątroby Zaburzenie metabolizmu lipidów w hepatocytach prowadzące do dysfunkcji wątroby 2 400-6 000 μg/dobę
Biegunka Nasilone zaburzenia perystaltyki jelit i sekrecji, mogące prowadzić do odwodnienia i zaburzeń elektrolitowych 2 400-6 000 μg/dobę
Osłabienie i letarg Ogólne osłabienie organizmu, apatia, senność, mogące być wynikiem zaburzeń metabolicznych i elektrolitowych 2 400-6 000 μg/dobę
Zmniejszenie masy ciała Konsekwencja zaburzeń metabolicznych i gastroenterologicznych 2 400-6 000 μg/dobę
Hepatomegalia Powiększenie wątroby związane z jej stłuszczeniem i/lub innymi zaburzeniami metabolicznymi 2 400-6 000 μg/dobę
Kwasica mleczanowa Zaburzenie równowagi kwasowo-zasadowej wynikające z kumulacji kwasu mlekowego, mogące prowadzić do poważnych konsekwencji metabolicznych 2 400-6 000 μg/dobę
Hiperglikemia Podwyższone stężenie glukozy we krwi, szczególnie obserwowane u dzieci 50-3 000 μg/dobę u dzieci

Różnice w obrazie klinicznym przedawkowania u dorosłych i dzieci

Warto podkreślić istotną różnicę w manifestacji klinicznej przedawkowania oktreotydu w zależności od wieku pacjenta. U dorosłych obserwujemy szerokie spektrum objawów niepożądanych, ze szczególnym uwzględnieniem zaburzeń kardiologicznych i metabolicznych. Natomiast u dzieci, pomimo stosowania dawek sięgających nawet 3 000 mikrogramów na dobę, jedynym udokumentowanym działaniem niepożądanym była łagodna hiperglikemia, co sugeruje odmienną odpowiedź fizjologiczną na przedawkowanie oktreotydu w populacji pediatrycznej.8

Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko zaburzeń rytmu serca, zwłaszcza bloku przedsionkowo-komorowego, który może wystąpić przy szybkim podaniu dożylnym lub przy wysokich dawkach w infuzji ciągłej. Mechanizm tego działania niepożądanego związany jest prawdopodobnie z wpływem oktreotydu na przewodnictwo w sercu.9

  1. 26.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl