Dawkowanie i sposób podawania

Prawidłowe dawkowanie leku Prazol (omeprazol) jest kluczowe dla uzyskania optymalnych efektów terapeutycznych u pacjentów z różnymi schorzeniami układu pokarmowego. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące dawkowania i sposobu podawania w zależności od wskazań klinicznych, grupy wiekowej oraz szczególnych grup pacjentów.¹

Dawkowanie u dorosłych

Dawkowanie omeprazolu u pacjentów dorosłych zależy od rodzaju schorzenia, jego nasilenia oraz indywidualnej odpowiedzi pacjenta na leczenie.²

Choroba wrzodowa dwunastnicy

W leczeniu czynnej choroby wrzodowej dwunastnicy standardowo zaleca się dawkę 20 mg omeprazolu raz na dobę. Skuteczność terapii obserwuje się zwykle już po 2 tygodniach. W przypadku niepełnej odpowiedzi, leczenie można wydłużyć o kolejne 2 tygodnie. Dla pacjentów z oporną na leczenie chorobą wrzodową dwunastnicy zalecana jest zwiększona dawka wynosząca 40 mg raz na dobę, prowadząca zazwyczaj do wyleczenia w ciągu 4 tygodni.³

W profilaktyce nawrotów choroby wrzodowej dwunastnicy u pacjentów z ujemnym wynikiem badania w kierunku obecności Helicobacter pylori lub gdy eradykacja zakażenia H. pylori nie jest możliwa, stosuje się dawkę 20 mg raz na dobę. U niektórych pacjentów wystarczająca może być dawka 10 mg na dobę. W przypadku niepowodzenia terapii dawkę można zwiększyć do 40 mg.⁴

Choroba wrzodowa żołądka

W leczeniu choroby wrzodowej żołądka zaleca się dawkę 20 mg omeprazolu raz na dobę. Zazwyczaj większość pacjentów osiąga wyleczenie w ciągu 4 tygodni. W przypadku niepełnej odpowiedzi na leczenie, terapię można przedłużyć o kolejne 4 tygodnie. Dla pacjentów z chorobą wrzodową żołądka oporną na leczenie zalecana jest zwiększona dawka 40 mg raz na dobę, co zwykle prowadzi do wyleczenia w ciągu 8 tygodni.⁵

W profilaktyce nawrotów choroby wrzodowej żołądka u pacjentów z oporną na leczenie chorobą wrzodową żołądka, zalecana dawka to 20 mg raz na dobę. W razie potrzeby, dawkę można zwiększyć do 40 mg raz na dobę.⁶

Eradykacja zakażenia Helicobacter pylori

W eradykacji zakażenia Helicobacter pylori u pacjentów z chorobą wrzodową żołądka i dwunastnicy, wybór antybiotyku powinien być rozważony indywidualnie, z uwzględnieniem tolerancji leku oraz zgodnie z wytycznymi dotyczącymi oporności bakteryjnej. Dostępne są następujące schematy leczenia:⁷

20 mg omeprazolu + 500 mg klarytromycyny + 1000 mg amoksycyliny, każdy lek dwa razy na dobę przez 1 tydzień⁸
20 mg omeprazolu + 250 mg klarytromycyny (alternatywnie 500 mg) + 400 mg metronidazolu (lub 500 mg lub 500 mg tynidazolu), każdy produkt dwa razy na dobę przez 1 tydzień⁹
40 mg omeprazolu raz na dobę, 500 mg amoksycyliny i 400 mg metronidazolu (lub 500 mg lub 500 mg tynidazolu), każdy produkt trzy razy na dobę przez 1 tydzień¹⁰

Jeżeli po zakończeniu terapii, według któregokolwiek z powyższych schematów, u pacjenta utrzymuje się zakażenie Helicobacter pylori, leczenie można powtórzyć.¹¹

Choroba wrzodowa związana z NLPZ

W leczeniu choroby wrzodowej żołądka i dwunastnicy wywołanej stosowaniem niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ) zalecana dawka to 20 mg omeprazolu raz na dobę. Większość pacjentów osiąga wyleczenie w ciągu 4 tygodni. W przypadku niepełnej odpowiedzi na leczenie, można kontynuować terapię przez kolejne 4 tygodnie.¹²

W profilaktyce choroby wrzodowej żołądka i dwunastnicy związanej ze stosowaniem NLPZ u pacjentów z grupy ryzyka (wiek > 60 lat, owrzodzenie żołądka i dwunastnicy w wywiadzie, krwawienie z przewodu pokarmowego w wywiadzie) zalecana dawka to 20 mg raz na dobę.^{60 lat, owrzodzenie żołądka i dwunastnicy w wywiadzie, krwawienie z przewodu pokarmowego w wywiadzie) zalecana dawka to 20 mg raz na dobę.”>13}

Refluksowe zapalenie przełyku

W leczeniu refluksowego zapalenia przełyku zalecana dawka to 20 mg omeprazolu raz na dobę. Większość pacjentów osiąga wyleczenie w ciągu 4 tygodni. Jeśli leczenie nie jest w pełni skuteczne, można je kontynuować przez kolejne 4 tygodnie. U pacjentów z ciężkim zapaleniem przełyku zaleca się stosowanie zwiększonej dawki 40 mg raz na dobę, co zwykle prowadzi do wyleczenia w ciągu 8 tygodni.¹⁴

W długotrwałym leczeniu pacjentów po przebytym refluksowym zapaleniu przełyku zalecana dawka to 10 mg raz na dobę. W razie konieczności dawkę można zwiększyć do 20-40 mg raz na dobę.¹⁵

Choroba refluksowa przełyku

W leczeniu objawowym choroby refluksowej przełyku zalecana dawka to 20 mg na dobę. U niektórych pacjentów może być wystarczająca dawka 10 mg, dlatego należy rozważyć indywidualne dostosowanie dawki. Jeśli objawy nie ustąpią po 4 tygodniach leczenia dawką 20 mg na dobę, zaleca się przeprowadzenie dodatkowych badań diagnostycznych.¹⁶

Zespół Zollingera-Ellisona

W leczeniu zespołu Zollingera-Ellisona dawkowanie powinno być ustalane indywidualnie, a leczenie kontynuowane tak długo, jak istnieją wskazania kliniczne. Zalecana dawka początkowa to 60 mg raz na dobę. U ponad 90% pacjentów z nasilonymi objawami, którzy słabo reagują na inne metody leczenia, skuteczne jest zwykle leczenie podtrzymujące dawką od 20 mg do 120 mg na dobę. Omeprazol w dawkach większych niż 80 mg na dobę należy przyjmować w dwóch dawkach podzielonych.¹⁷

Dawkowanie u dzieci i młodzieży

Dawkowanie omeprazolu w populacji pediatrycznej zależy od wieku, masy ciała oraz wskazania klinicznego.¹⁸

Dzieci w wieku powyżej 1 roku życia i o masie ciała ≥ 10 kg

W leczeniu refluksowego zapalenia przełyku oraz leczeniu objawowym zgagi i zarzucania kwaśnej treści żołądka w chorobie refluksowej przełyku zalecenia dotyczące dawkowania są następujące:¹⁹

Wiek	Masa ciała	Dawka
≥ 1 roku życia	10-20 kg	10 mg raz na dobę. W razie konieczności dawkę można zwiększyć do 20 mg raz na dobę.
≥ 2 roku życia	> 20 kg	20 mg raz na dobę. W razie konieczności dawkę można zwiększyć do 40 mg raz na dobę.

Czas leczenia refluksowego zapalenia przełyku wynosi od 4 do 8 tygodni. W przypadku leczenia objawowego zgagi i zarzucania kwaśnej treści żołądka w chorobie refluksowej przełyku, czas leczenia wynosi od 2 do 4 tygodni. Jeśli objawy nie ustąpią po tym okresie, należy przeprowadzić dodatkowe badania diagnostyczne.²⁰

Dzieci i młodzież w wieku powyżej 4 lat

W leczeniu choroby wrzodowej dwunastnicy spowodowanej przez Helicobacter pylori należy uwzględnić wytyczne dotyczące oporności bakteryjnej, czasu trwania leczenia oraz odpowiedniego zastosowania leków przeciwbakteryjnych. Leczenie powinno być prowadzone przez lekarza specjalistę.²¹

Zalecenia dotyczące dawkowania są następujące:

Masa ciała	Dawkowanie
15–30 kg	Leczenie skojarzone z zastosowaniem 2 antybiotyków: 10 mg omeprazolu, 25 mg/kg m.c. amoksycyliny i 7,5 mg/kg m.c. klarytromycyny, wszystkie leki podawane razem dwa razy na dobę przez 1 tydzień.
31–40 kg	Leczenie skojarzone z zastosowaniem 2 antybiotyków: 20 mg omeprazolu, 25 mg/kg m.c. amoksycyliny i 7,5 mg/kg m.c. klarytromycyny, wszystkie leki podawane razem dwa razy na dobę przez 1 tydzień.
> 40 kg	Leczenie skojarzone z zastosowaniem 2 antybiotyków: 20 mg omeprazolu, 1 g amoksycyliny i 500 mg klarytromycyny, wszystkie leki podawane dwa razy na dobę przez 1 tydzień.

Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów

Pacjenci z niewydolnością nerek: Nie jest konieczne dostosowanie dawki u pacjentów z niewydolnością nerek.²²

Pacjenci z niewydolnością wątroby: U pacjentów z niewydolnością wątroby wystarczająca może być dawka 10-20 mg na dobę.²³

Pacjenci w podeszłym wieku (> 65 lat): Dostosowanie dawki nie jest konieczne u pacjentów w podeszłym wieku.²⁴

Sposób podawania

Prazol należy przyjmować rano, najlepiej na czczo. Kapsułki należy przyjmować w całości, popijając połową szklanki wody. Kapsułek nie należy żuć ani kruszyć.²⁵

Dla pacjentów mających trudności z połykaniem oraz dzieci, które potrafią pić lub przełykać jedzenie w postaci półpłynnej, dostępne są następujące alternatywne metody podania:²⁶

Kapsułkę można otworzyć i przyjąć jej zawartość popijając połową szklanki wody²⁷
Zawartość kapsułki można wymieszać z lekko kwaśnym płynem, np. sokiem owocowym, przecierem jabłkowym lub niegazowaną wodą²⁸

Uzyskaną zawiesinę należy wypić od razu (lub w ciągu 30 minut od przygotowania). Zawiesinę należy zawsze wymieszać przed wypiciem i popić połową szklanki wody.²⁹

Alternatywnie, można również ssać kapsułkę, a następnie połknąć peletki popijając połową szklanki wody. Powlekanych peletek dojelitowych nie wolno żuć.³⁰

Kolejne rozdziały

Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.

Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.