Działania niepożądane leku Pravator (prawastatyna sodowa)

Prawastatyna sodowa, substancja czynna leku Pravator, została przebadana w siedmiu randomizowanych badaniach klinicznych z podwójnie ślepą próbą i kontrolą placebo z udziałem 21 000 pacjentów (10 764 przyjmujących prawastatynę, 10 719 przyjmujących placebo). Badania te dostarczyły danych z ponad 47 000 pacjento-lat ekspozycji na lek, przy czym ponad 19 000 pacjentów było następnie obserwowanych średnio przez 4,8-5,9 lat. To obszerne doświadczenie kliniczne pozwala na szczegółową charakterystykę profilu bezpieczeństwa leku.¹

Częstotliwość występowania działań niepożądanych

Warto podkreślić, że w badaniach klinicznych żadne z działań niepożądanych nie wystąpiło u więcej niż 0,3% pacjentów w grupie stosującej prawastatynę w porównaniu do grupy placebo. Ta niska częstość występowania świadczy o dobrym profilu bezpieczeństwa leku.²

Zgodnie z wytycznymi klasyfikacji działań niepożądanych, częstość występowania określa się następująco:

• Często: ≥ 1/100 do < 1/10 (występuje u 1-10 na 100 pacjentów)
• Niezbyt często: ≥ 1/1 000 do < 1/100 (występuje u 1-10 na 1000 pacjentów)
• Rzadko: ≥ 1/10 000 do < 1/1 000 (występuje u 1-10 na 10 000 pacjentów)
• Bardzo rzadko: < 1/10 000 (występuje u mniej niż 1 na 10 000 pacjentów)
• Nieznana: częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych

Działania niepożądane obserwowane w badaniach klinicznych

Poniżej przedstawiono systematyczny przegląd działań niepożądanych zgłoszonych podczas badań klinicznych, z uwzględnieniem częstości ich występowania w poszczególnych układach i narządach.³

Epizody szczególnie istotne klinicznie

Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe: W badaniach klinicznych obserwowano wpływ prawastatyny na mięśnie szkieletowe, objawiający się jako bóle mięśniowo-szkieletowe (w tym bóle stawów), skurcze mięśni, bóle mięśni i osłabienie mięśni. Istotne jest, że częstość występowania bólów mięśni była identyczna w grupie prawastatyny i placebo (1,4% vs 1,4%), podobnie jak osłabienie mięśni (0,1% dla prawastatyny vs <0,1% dla placebo). Również częstość występowania podwyższonej aktywności kinazy kreatynowej (CK) >3× górnej granicy normy (GGN) i >10× GGN w badaniach CARE, WOSCOPS i LIPID była zbliżona do placebo (odpowiednio 1,6% vs 1,6% oraz 1,0% vs 1,0%).⁴

Zaburzenia wątroby: W trakcie terapii prawastatyną zgłaszano przypadki podwyższonej aktywności transaminaz w surowicy. W trzech długoterminowych badaniach klinicznych z grupą kontrolną otrzymującą placebo (CARE, WOSCOPS i LIPID) wyraźne odchylenia wartości ALT i AST od normy (>3× GGN) występowały z podobną częstotliwością (≤1,2%) zarówno w grupie leczonej prawastatyną, jak i w grupie placebo.⁵

Działania niepożądane zgłaszane po wprowadzeniu do obrotu

Po wprowadzeniu prawastatyny na rynek zgłaszano dodatkowe działania niepożądane, które nie były obserwowane w badaniach klinicznych lub występowały z niską częstością. Poniżej przedstawiono te działania niepożądane zgodnie z klasyfikacją układów i narządów.⁶

Działania niepożądane charakterystyczne dla grupy statyn

Oprócz działań niepożądanych specyficznych dla prawastatyny, zgłaszano również działania niepożądane charakterystyczne dla całej grupy statyn:⁷

• Zaburzenia neurologiczne i psychiczne: koszmary senne, utrata pamięci, depresja
• Zaburzenia metaboliczne: cukrzyca – częstość jej występowania zależy od obecności czynników ryzyka, takich jak:
  • Stężenie glukozy we krwi na czczo ≥5,6 mmol/l
  • BMI >30 kg/m²
  • Zwiększone stężenie trójglicerydów
  • Nadciśnienie tętnicze w wywiadzie
• Zaburzenia układu oddechowego: pojedyncze przypadki śródmiąższowej choroby płuc, szczególnie podczas długotrwałego stosowania

Szczególne grupy pacjentów

W przypadku stosowania prawastatyny u dzieci i młodzieży, należy spodziewać się, że częstość, rodzaj i nasilenie działań niepożądanych będą takie same jak u dorosłych.⁸

Monitorowanie bezpieczeństwa

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych, co umożliwia nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania leku. Przedstawiciele personelu medycznego powinni zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.⁹

Zalecenia dotyczące postępowania w przypadku wystąpienia działań niepożądanych

Monitorowanie miopatii i zaburzeń mięśniowych

Szczególną uwagę należy zwrócić na monitorowanie objawów miopatii, rozpadu mięśni prążkowanych i immunozależnej miopatii martwiczej. Chociaż w badaniach klinicznych częstość bólów mięśni i osłabienia mięśni była zbliżona do placebo, po wprowadzeniu leku do obrotu zgłaszano przypadki poważnych zaburzeń mięśniowych. W przypadku pojawienia się niewyjaśnionych bólów mięśni, osłabienia lub skurczów, zwłaszcza z towarzyszącym złym samopoczuciem lub gorączką, należy oznaczyć aktywność kinazy kreatynowej (CK).¹⁰

Monitorowanie funkcji wątroby

Mimo że częstość występowania podwyższonej aktywności transaminaz w badaniach klinicznych była niska i zbliżona do placebo, zaleca się okresowe monitorowanie funkcji wątroby. Po wprowadzeniu leku do obrotu zgłaszano rzadkie przypadki żółtaczki, zapalenia wątroby, a nawet piorunującej martwicy wątroby, dlatego należy zwracać uwagę na objawy dysfunkcji wątroby.¹¹

Reakcje nadwrażliwości

W przypadku wystąpienia objawów sugerujących reakcje nadwrażliwości, takich jak anafilaksja, obrzęk naczynioruchowy czy zespół objawów toczeniopodobnych, należy natychmiast przerwać leczenie i wdrożyć odpowiednie postępowanie.¹²