Interakcje leku
Moxifloxacin Kabi 400 mg/250 ml

Moksyfloksacyna, fluorochinolon o potencjale wydłużania odstępu QTc, wykazuje istotne interakcje farmakologiczne, które mogą zwiększać ryzyko groźnych zaburzeń rytmu serca, w tym torsade de pointes. Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie moksyfloksacyny z lekami przeciwarytmicznymi klasy IA (np. chinidyna), klasy III (np. amiodaron), lekami przeciwpsychotycznymi (fenotiazyny, haloperydol), trójpierścieniowymi lekami przeciwdepresyjnymi oraz wybranymi antybiotykami i lekami przeciwhistaminowymi, ze względu na addycyjne wydłużenie QT i bardzo wysokie ryzyko kardiologiczne. Ponadto, leki obniżające stężenie potasu (diuretyki pętlowe i tiazydowe, kortykosteroidy, amfoterycyna B) zwiększają ryzyko hipokaliemii i wtórnego wydłużenia QT, co wymaga monitorowania elektrolitów. W badaniach wykazano, że moksyfloksacyna zwiększa maksymalne stężenie digoksyny w osoczu o około 30%, jednak bez wpływu na AUC, co nie wymaga rutynowego monitorowania digoksyny. Jednoczesne podawanie z glibenklamidem obniża jego Cmax o 21%, co może powodować przejściową hiperglikemię, jednak bez istotnych klinicznie skutków.

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

W ramach stosowania moksyfloksacyny należy uwzględnić szereg istotnych interakcji lekowych, które mogą wpływać na bezpieczeństwo i skuteczność terapii. Poniższy rozdział szczegółowo opisuje najważniejsze interakcje, jakie mogą wystąpić podczas stosowania tego antybiotyku z grupy fluorochinolonów.1

Interakcje wpływające na odcinek QT

Szczególnie istotne są interakcje związane z wpływem na odstęp QT. Moksyfloksacyna może wykazywać addycyjne działanie wydłużające odstęp QTc z innymi lekami o podobnym działaniu proarytmicznym, co zwiększa ryzyko wystąpienia komorowych zaburzeń rytmu serca, w tym groźnych dla życia zaburzeń typu torsade de pointes.2

Ze względu na poważne ryzyko kardiologiczne, jednoczesne stosowanie moksyfloksacyny z następującymi grupami leków jest przeciwwskazane:3

  • Leki przeciwarytmiczne klasy IA (np. chinidyna, hydrochinidyna, dyzopiramid)4
  • Leki przeciwarytmiczne klasy III (np. amiodaron, sotalol, dofetylid, ibutylid)5
  • Leki przeciwpsychotyczne (np. fenotiazyny, pimozyd, sertindol, haloperydol, sultopryd)6
  • Trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne7
  • Niektóre leki przeciwbakteryjne (sakwinawir, sparfloksacyna, erytromycyna i.v., pentamidyna, leki przeciwmalaryczne, szczególnie halofantryna)8
  • Niektóre leki przeciwhistaminowe (terfenadyna, astemizol, mizolastyna)9
  • Inne leki (cyzapryd, winkamina i.v., beprydyl, difemanil)10

Interakcje z lekami wpływającymi na poziom elektrolitów

Należy zachować szczególną ostrożność podając moksyfloksacynę pacjentom przyjmującym leki, które mogą obniżać stężenie potasu w surowicy. Dotyczy to następujących grup leków:11

  • Diuretyki pętlowe i tiazydowe – zwiększające ryzyko hipokaliemii i konsekwentnie wydłużenia odstępu QT12
  • Leki przeczyszczające i wlewy doodbytnicze (szczególnie w dużych dawkach)13
  • Kortykosteroidy – mogące powodować zaburzenia elektrolitowe14
  • Amfoterycyna B – znana z wywoływania hipokaliemii15

Interakcje z digoksyną

W badaniach na zdrowych ochotnikach wykazano, że moksyfloksacyna po wielokrotnym podaniu zwiększa maksymalne stężenie digoksyny w osoczu (Cmax) o około 30%. Nie zaobserwowano jednak wpływu na wartości pola pod krzywą (AUC) lub najniższe stężenia między dawkami. Monitorowanie stężenia digoksyny nie jest więc wymagane, jednak należy pamiętać o możliwości interakcji farmakokinetycznej.16

Interakcje z lekami przeciwcukrzycowymi

Badania kliniczne wykazały, że jednoczesne doustne podawanie moksyfloksacyny i glibenklamidu powoduje zmniejszenie maksymalnego stężenia glibenklamidu w osoczu o około 21%. Teoretycznie, takie połączenie może prowadzić do lekkiej i przemijającej hiperglikemii. Jednakże obserwowane zmiany w farmakokinetyce glibenklamidu nie miały istotnego wpływu na parametry farmakodynamiczne (stężenie glukozy we krwi, insulina). Nie stwierdzono więc klinicznie istotnych interakcji między tymi lekami.17

Interakcje z lekami przeciwzakrzepowymi

Należy zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu moksyfloksacyny z doustnymi lekami przeciwzakrzepowymi. Zaobserwowano liczne przypadki wskazujące na zwiększenie aktywności doustnych leków przeciwzakrzepowych u pacjentów przyjmujących jednocześnie leki przeciwbakteryjne, w tym fluorochinolony, makrolidy, tetracykliny, kotrimoksazol i niektóre cefalosporyny.18

Czynnikami ryzyka zaburzeń wartości INR są: zakażenie, stan zapalny, wiek oraz ogólny stan pacjenta. W tej sytuacji trudno jednoznacznie określić, czy przyczyną zmian wskaźnika INR jest samo zakażenie czy prowadzone leczenie. Zaleca się zwiększenie częstości kontroli wskaźnika INR i odpowiednią modyfikację dawki doustnego leku przeciwzakrzepowego, jeśli to konieczne.19

Leki bez istotnych interakcji z moksyfloksacyną

Badania kliniczne wykazały, że moksyfloksacyna nie wchodzi w istotne interakcje z następującymi lekami:20

  • Ranitydyna – lek hamujący wydzielanie kwasu żołądkowego
  • Probenecyd – lek stosowany w leczeniu dny moczanowej
  • Doustne środki antykoncepcyjne
  • Suplementy wapnia
  • Morfina podawana pozajelitowo
  • Teofilina – lek stosowany w chorobach układu oddechowego
  • Cyklosporyna – lek immunosupresyjny
  • Itrakonazol – lek przeciwgrzybiczy

Ponadto, na podstawie badań in vitro nad układem enzymów cytochromu P450, ryzyko interakcji metabolicznych związanych z tym szlakiem enzymatycznym jest małe.21

Interakcje z żywnością

Badania nie wykazały istotnych klinicznie interakcji moksyfloksacyny z żywnością, włączając w to produkty nabiałowe. Jest to ważna informacja, ponieważ niektóre antybiotyki z grupy fluorochinolonów mogą wchodzić w interakcje z produktami zawierającymi wapń, magnez czy żelazo, co wpływa na ich wchłanianie.22

Interakcje moksyfloksacyny z alkoholem

Biorąc pod uwagę mechanizm działania moksyfloksacyny oraz możliwe działania niepożądane, jednoczesne spożywanie alkoholu podczas terapii tym antybiotykiem wymaga szczególnej ostrożności z kilku istotnych powodów:

  • Zwiększone ryzyko działań niepożądanych ze strony OUN – oba związki mogą powodować działania niepożądane ze strony ośrodkowego układu nerwowego, w tym zawroty głowy, senność czy zaburzenia koordynacji ruchowej. Jednoczesne stosowanie może nasilać te działania.
  • Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów – moksyfloksacyna może zaburzać zdolność prowadzenia pojazdów lub obsługiwania maszyn, a alkohol dodatkowo nasila to działanie.
  • Odwodnienie – alkohol ma działanie moczopędne, które może nasilać odwodnienie, będące jednym z możliwych działań niepożądanych moksyfloksacyny.
  • Obciążenie wątroby – zarówno moksyfloksacyna jak i alkohol są metabolizowane w wątrobie, co może zwiększać ryzyko hepatotoksyczności, szczególnie u osób z wcześniejszymi zaburzeniami czynności wątroby.

Chociaż nie ma jednoznacznych badań klinicznych oceniających specyficzne interakcje między moksyfloksacyną a alkoholem, ze względu na powyższe rozważania, zaleca się powstrzymanie od spożywania alkoholu podczas terapii tym antybiotykiem.

Tabela interakcji moksyfloksacyny

Grupa leków/substancje Mechanizm interakcji Efekt kliniczny Poziom istotności Zalecenia
Leki przeciwarytmiczne klasy IA (chinidyna, hydrochinidyna, dyzopiramid) Addycyjne wydłużenie odstępu QT Zwiększone ryzyko zaburzeń rytmu serca typu torsade de pointes Bardzo wysoki Przeciwwskazane
Leki przeciwarytmiczne klasy III (amiodaron, sotalol, dofetylid, ibutylid) Addycyjne wydłużenie odstępu QT Zwiększone ryzyko zaburzeń rytmu serca typu torsade de pointes Bardzo wysoki Przeciwwskazane
Leki przeciwpsychotyczne (fenotiazyny, pimozyd, sertindol, haloperydol, sultopryd) Addycyjne wydłużenie odstępu QT Zwiększone ryzyko zaburzeń rytmu serca typu torsade de pointes Bardzo wysoki Przeciwwskazane
Trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne Addycyjne wydłużenie odstępu QT Zwiększone ryzyko zaburzeń rytmu serca typu torsade de pointes Bardzo wysoki Przeciwwskazane
Niektóre leki przeciwbakteryjne (sakwinawir, sparfloksacyna, erytromycyna i.v., pentamidyna, leki przeciwmalaryczne, szczególnie halofantryna) Addycyjne wydłużenie odstępu QT Zwiększone ryzyko zaburzeń rytmu serca typu torsade de pointes Bardzo wysoki Przeciwwskazane
Niektóre leki przeciwhistaminowe (terfenadyna, astemizol, mizolastyna) Addycyjne wydłużenie odstępu QT Zwiększone ryzyko zaburzeń rytmu serca typu torsade de pointes Bardzo wysoki Przeciwwskazane
Inne leki (cyzapryd, winkamina i.v., beprydyl, difemanil) Addycyjne wydłużenie odstępu QT Zwiększone ryzyko zaburzeń rytmu serca typu torsade de pointes Bardzo wysoki Przeciwwskazane
Diuretyki (pętlowe, tiazydowe) Zmniejszenie stężenia potasu Hipokaliemia zwiększająca ryzyko wydłużenia odstępu QT Wysoki Ostrożne stosowanie, monitoring poziomów potasu
Leki przeczyszczające Zmniejszenie stężenia potasu Hipokaliemia zwiększająca ryzyko wydłużenia odstępu QT Wysoki Ostrożne stosowanie, monitoring poziomów potasu
Kortykosteroidy Zmniejszenie stężenia potasu Hipokaliemia zwiększająca ryzyko wydłużenia odstępu QT Wysoki Ostrożne stosowanie, monitoring poziomów potasu
Amfoterycyna B Zmniejszenie stężenia potasu Hipokaliemia zwiększająca ryzyko wydłużenia odstępu QT Wysoki Ostrożne stosowanie, monitoring poziomów potasu
Digoksyna Zwiększenie maksymalnego stężenia digoksyny w osoczu o 30% Brak wpływu na AUC lub stężenia minimalne Niski Specjalne środki ostrożności nie są konieczne
Glibenklamid Zmniejszenie maksymalnego stężenia glibenklamidu w osoczu o 21% Możliwa lekka i przemijająca hiperglikemia Niski Specjalne środki ostrożności nie są konieczne
Doustne leki przeciwzakrzepowe Możliwe zwiększenie działania antykoagulacyjnego Zwiększone ryzyko krwawienia Wysoki Zwiększona częstość kontroli INR, ewentualne dostosowanie dawki leku przeciwzakrzepowego
Alkohol Nasilenie działania na OUN Nasilenie zawrotów głowy, senności, zaburzeń koordynacji Umiarkowany Zaleca się unikanie spożywania alkoholu podczas terapii

Powyższa tabela przedstawia najważniejsze interakcje moksyfloksacyny z różnymi grupami leków oraz alkoholem. Znajomość tych interakcji jest kluczowa dla bezpiecznego stosowania leku, a w niektórych przypadkach jednoczesne stosowanie określonych substancji jest bezwzględnie przeciwwskazane ze względu na ryzyko wystąpienia poważnych działań niepożądanych, w tym zagrażających życiu zaburzeń rytmu serca.23

  1. 18.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl