Właściwości farmakodynamiczne
Grypolek 325 mg + 200 mg + 30 mg + 15 mg

Grypolek to lek złożony zawierający cztery substancje aktywne: paracetamol (325 mg), pseudoefedrynę (30 mg), dekstrometorfan (15 mg) oraz gwajafenezynę (200 mg), które działają synergistycznie na objawy infekcji górnych dróg oddechowych. Paracetamol wykazuje działanie przeciwbólowe, przeciwgorączkowe i słabo przeciwzapalne poprzez hamowanie cyklooksygenazy 1 i 2, co zmniejsza syntezę prostaglandyn w OUN i tkankach obwodowych; efekt pojawia się po około 30 minutach i utrzymuje 4-6 godzin. Pseudoefedryna, agonista receptorów α-adrenergicznych, powoduje obkurczenie naczyń błony śluzowej nosa, redukując przekrwienie i obrzęk, z szybkim początkiem działania (15-30 minut) i czasem trwania 3-4 godzin. Dekstrometorfan, ośrodkowy lek przeciwkaszlowy i antagonista receptorów NMDA, działa w ciągu 15-30 minut, utrzymując efekt przez 5-6 godzin. Gwajafenezyna pełni funkcję wykrztuśną, pobudzając produkcję śluzu i rozrzedzając wydzielinę oskrzelową, co ułatwia jej odkrztuszanie.

Właściwości farmakodynamiczne leku Grypolek

Grypolek jest złożonym produktem leczniczym zawierającym cztery substancje aktywne o zróżnicowanych mechanizmach działania. Sklasyfikowany jest w grupie farmakoterapeutycznej jako lek stosowany w kaszlu i przeziębieniu, w kategorii innych leków złożonych (kod ATC: R 05 X).1

Paracetamol – właściwości i mechanizm działania

Paracetamol charakteryzuje się trzema głównymi działaniami farmakologicznymi: przeciwbólowym, przeciwgorączkowym oraz słabym przeciwzapalnym. Po podaniu doustnym, działanie przeciwbólowe pojawia się po około 30 minutach i utrzymuje się przez 4-6 godzin. Mechanizm działania paracetamolu opiera się przede wszystkim na hamowaniu aktywności cyklooksygenazy 2 i 1, co prowadzi do zmniejszenia syntezy prostaglandyn głównie w ośrodkowym układzie nerwowym, a w mniejszym stopniu w tkankach obwodowych. Zmniejszona synteza prostaglandyn w podwzgórzu odpowiada za efekt przeciwgorączkowy. Rozważa się również inne potencjalne mechanizmy działania paracetamolu, takie jak hamowanie powstawania impulsów nocyceptywnych w obrębie obwodowych chemoreceptorów oraz antagonistyczne działanie wobec kwasu N-metylo-D-asparaginowego (NMDA) i substancji P w rdzeniu kręgowym. Istotną cechą farmakodynamiczną paracetamolu jest brak wpływu na agregację płytek krwi.2

Pseudoefedryna – właściwości i mechanizm działania

Chlorowodorek pseudoefedryny jest izomerem efedryny, jednak charakteryzuje się około czterokrotnie słabszym działaniem stymulującym w porównaniu z efedryną. Przy podobnym działaniu obkurczającym naczynia krwionośne, jej działanie rozszerzające oskrzela jest o połowę słabsze od efedryny. Pseudoefedryna działa jako agonista receptorów α-adrenergicznych, powodując skurcz drobnych tętniczek błony śluzowej nosa, co prowadzi do zmniejszenia przekrwienia i obrzęku. Efekt farmakologiczny pojawia się stosunkowo szybko, bo w ciągu 15-30 minut po podaniu doustnym, osiągając maksimum po 30-60 minutach. Działanie terapeutyczne utrzymuje się przez okres 3-4 godzin.3

Dekstrometorfan – właściwości i mechanizm działania

Bromowodorek dekstrometorfanu jest pochodną morfiny, która wykazuje ośrodkowe działanie przeciwkaszlowe. Co istotne, dekstrometorfan pełni również funkcję antagonisty receptora NMDA w obrębie ośrodkowego układu nerwowego, dzięki czemu wykazuje dodatkowe, choć niewielkie, działanie przeciwbólowe. Początek działania przeciwkaszlowego następuje w ciągu 15-30 minut po podaniu doustnym, a efekt terapeutyczny utrzymuje się przez dłuższy okres, wynoszący 5-6 godzin.4

Gwajafenezyna – właściwości i mechanizm działania

Gwajafenezyna jest składnikiem o działaniu wykrztuśnym. Jej mechanizm działania polega na pobudzaniu błony śluzowej oskrzeli do zwiększonej produkcji śluzu. Dodatkowo powoduje rozrzedzenie i upłynnienie wydzieliny oskrzelowej, co znacząco ułatwia jej odkrztuszanie. Te właściwości sprawiają, że jest skutecznym składnikiem w preparatach stosowanych przy nieproduktywnym kaszlu z zalegającą, gęstą wydzieliną.5

Zestawienie właściwości farmakodynamicznych składników preparatu Grypolek

Substancja czynna Główne działanie Mechanizm działania Czas wystąpienia efektu Czas działania
Paracetamol (325 mg) Przeciwbólowe, przeciwgorączkowe, słabe przeciwzapalne Hamowanie aktywności cyklooksygenazy 2 i 1, zmniejszenie syntezy prostaglandyn ~30 minut 4-6 godzin
Pseudoefedryna (30 mg) Obkurczające naczynia błony śluzowej nosa Agonista receptorów α-adrenergicznych 15-30 minut 3-4 godziny
Dekstrometorfan (15 mg) Przeciwkaszlowe, niewielkie przeciwbólowe Ośrodkowe działanie przeciwkaszlowe, antagonista receptora NMDA 15-30 minut 5-6 godzin
Gwajafenezyna (200 mg) Wykrztuśne Pobudzanie produkcji śluzu, rozrzedzanie i upłynnianie wydzieliny

Synergia działania czterech substancji aktywnych w preparacie Grypolek zapewnia wielokierunkowe oddziaływanie na różne objawy infekcji górnych dróg oddechowych, obejmujące: zwalczanie gorączki, łagodzenie bólu, zmniejszanie przekrwienia błony śluzowej nosa, hamowanie nieproduktywnego kaszlu oraz ułatwianie odkrztuszania wydzieliny oskrzelowej.6

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl