Działania niepożądane
Glatiramer acetate Teva 40 mg/ml

Octan glatirameru, stosowany w leczeniu stwardnienia rozsianego, wykazuje profil bezpieczeństwa oparty na danych z pięciu kontrolowanych badań placebo, obejmujących dawki 20 mg/ml podawane codziennie oraz 40 mg/ml podawane trzy razy w tygodniu. Najczęstszymi działaniami niepożądanymi są reakcje miejscowe w miejscu wstrzyknięcia, występujące u 70% pacjentów przyjmujących 20 mg/ml, w porównaniu do 37% w grupie placebo. Objawy te obejmują rumień, ból, stwardnienie tkanek, świąd, obrzęk, zapalenie oraz nadwrażliwość. Ponadto, u 31% pacjentów obserwowano reakcje ogólnoustrojowe bezpośrednio po iniekcji, takie jak uderzenia gorąca, ból w klatce piersiowej, duszność, kołatanie serca i częstoskurcz, które ustępują samoistnie w ciągu kilku minut. Dane kliniczne pochodzą z badań obejmujących łącznie ponad 1000 pacjentów leczonych przez okres do 36 miesięcy, z uwzględnieniem zarówno nawracającej postaci SM, jak i pacjentów z wysokim ryzykiem rozwoju choroby.

Działania niepożądane leku Glatiramer acetate Teva 40 mg/ml

Octan glatirameru jest substancją czynną stosowaną w leczeniu stwardnienia rozsianego. Jak każdy lek, również Glatiramer acetate Teva może powodować działania niepożądane, choć nie u każdego one wystąpią. Poniżej przedstawiono szczegółową analizę profilu bezpieczeństwa tego preparatu, z uwzględnieniem częstości występowania poszczególnych działań niepożądanych oraz ich charakterystyki klinicznej.1

Źródła danych dotyczących bezpieczeństwa

Dane dotyczące bezpieczeństwa stosowania octanu glatirameru pochodzą z następujących źródeł:2

  • Cztery kontrolowane placebo badania z zastosowaniem octanu glatirameru 20 mg/ml podawanego raz na dobę
  • Jedno kontrolowane placebo badanie z zastosowaniem octanu glatirameru 40 mg/ml podawanego trzy razy w tygodniu

Należy podkreślić, że nie przeprowadzono bezpośredniego porównania profilu bezpieczeństwa między schematami dawkowania 20 mg/ml (podawanym codziennie) a 40 mg/ml (podawanym trzy razy w tygodniu) w tym samym badaniu.3

Najczęstsze działania niepożądane

Największa liczba działań niepożądanych dotyczy reakcji w miejscu wstrzyknięcia, które były najczęstszymi reakcjami zgłaszanymi przez większość pacjentów przyjmujących octan glatirameru. W badaniach z grupą kontrolną liczba pacjentów zgłaszających te reakcje co najmniej raz była większa wśród pacjentów przyjmujących octan glatirameru 20 mg/ml (70%) w porównaniu do grupy placebo (37%).4

Do najczęstszych miejscowych reakcji obserwowanych u pacjentów stosujących octan glatirameru należą:5

  • Rumień – zaczerwienienie skóry w miejscu wstrzyknięcia
  • Ból – dolegliwości bólowe w miejscu podania
  • Stwardnienie tkanek – zwiększona spoistość tkanek w miejscu iniekcji
  • Świąd – uczucie swędzenia w miejscu podania
  • Obrzęk – miejscowe gromadzenie się płynu w tkankach
  • Zapalenie – reakcja zapalna w miejscu wstrzyknięcia
  • Nadwrażliwość – zwiększona wrażliwość na dotyk w miejscu iniekcji

Reakcje po wstrzyknięciu leku

Drugim istotnym typem działań niepożądanych są reakcje ogólnoustrojowe pojawiające się bezpośrednio po wstrzyknięciu leku. Takie reakcje mogą wystąpić w ciągu kilku minut po podaniu octanu glatirameru i obejmują co najmniej jeden z wymienionych objawów:6

Wystąpienie co najmniej jednego z powyższych objawów bezpośrednio po wstrzyknięciu zgłaszało co najmniej raz 31% pacjentów przyjmujących octan glatirameru 20 mg/ml, w porównaniu do 13% pacjentów w grupie placebo.7

Tabela działań niepożądanych leku Glatiramer acetate Teva

Poniżej przedstawiono tabelaryczne zestawienie działań niepożądanych zgłaszanych w badaniach klinicznych oraz po wprowadzeniu produktu do obrotu. Dane kliniczne pochodzą z czterech kluczowych badań z podwójnie ślepą próbą, obejmujących 512 pacjentów leczonych octanem glatirameru 20 mg/dobę i 509 pacjentów przyjmujących placebo przez okres do 36 miesięcy.8

Trzy badania koncentrowały się na nawracającej postaci stwardnienia rozsianego (RRMS) i objęły 269 pacjentów leczonych octanem glatirameru 20 mg/dobę oraz 271 pacjentów przyjmujących placebo przez okres do 35 miesięcy. Czwarte badanie dotyczyło pacjentów po pierwszym klinicznym epizodzie, znajdujących się w grupie wysokiego ryzyka rozwoju klinicznie jawnej postaci stwardnienia rozsianego (CDMS) i objęło 243 pacjentów leczonych octanem glatirameru 20 mg/dobę oraz 238 pacjentów przyjmujących placebo przez okres do 36 miesięcy.9

Klasyfikacja układów i narządów Bardzo często (≥1/10) Często (≥1/100 do <1/10) Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) Nieznana (częstość nie może być określona)
Zakażenia i zarażenia pasożytnicze Zakażenia, grypa Zapalenie oskrzeli, zapalenie żołądka i jelit, opryszczka zwykła, zapalenie ucha środkowego, nieżyt nosa, ropień zęba, kandydoza pochwy Ropień, zapalenie tkanki łącznej, czyrak, półpasiec, odmiedniczkowe zapalenie nerek
Nowotwory łagodne, złośliwe i nieokreślone Nowotwór łagodny skóry, nowotwór Rak skóry
Zaburzenia krwi i układu chłonnego Limfadenopatia Leukocytoza, leukopenia, splenomegalia, trombocytopenia, nieprawidłowa morfologia limfocytów
Zaburzenia układu immunologicznego Nadwrażliwość Reakcja anafilaktyczna
Zaburzenia endokrynologiczne Wole, nadczynność tarczycy
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania Jadłowstręt, zwiększenie masy ciała Nietolerancja alkoholu, dna moczanowa, hiperlipidemia, zwiększenie stężenia sodu we krwi, zmniejszenie stężenia transferyny
Zaburzenia psychiczne Lęk, depresja Nerwowość
Zaburzenia układu nerwowego Ból głowy Dysgeuzja, wzmożone napięcie mięśni, migrena, zaburzenia mowy, omdlenia, drżenie Zespół cieśni nadgarstka, zaburzenia poznawcze, drgawki, dysleksja, dyspepsja, zaburzenia pozapiramidowe, porażenie, porażenie strzałkowe, stupor, zaburzenia pola widzenia
Zaburzenia oka Podwójne widzenie, zaburzenia oka Zaćma, zmiany rogówki, suchość oka, krwotok do gałki ocznej, opadanie powieki, rozszerzenie źrenicy, zanik nerwu wzrokowego
Zaburzenia ucha i błędnika Zaburzenia ucha
Zaburzenia serca Kołatanie serca, tachykardia Dodatkowe skurcze komorowe Bradykardia, niemiarowość zatokowa
Zaburzenia naczyniowe Rozszerzenie naczyń Żylaki
Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia Duszność Kaszel, sezonowy nieżyt nosa Bezdech, krwawienie z nosa, hiperwentylacja, skurcz krtani, zaburzenia płuc, uczucie dławienia
Zaburzenia żołądka i jelit Nudności Zaburzenia odbytu, zaparcia, próchnica zębów, dyspepsja, trudności w połykaniu, nietrzymanie stolca, wymioty Zapalenie okrężnicy, polipy okrężnicy, zapalenie jelita grubego, odbijanie, owrzodzenie przełyku, zapalenie dziąseł, krwotok z odbytu, powiększenie gruczołów ślinowych, owrzodzenie jamy ustnej, ból zęba
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych Nieprawidłowe wyniki testów czynności wątroby Kamica żółciowa, powiększenie wątroby Toksyczne uszkodzenie wątroby, uszkodzenie wątroby Niewydolność wątroby
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Wysypka Siniaki, nadmierne pocenie się, świąd, zaburzenia skóry, pokrzywka Obrzęk naczynioruchowy, kontaktowe zapalenie skóry, rumień guzowaty, guzki skórne
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej Ból stawów, ból pleców Ból szyi Zapalenie stawów, zapalenie kaletki, ból boku, zanik mięśni, bóle mięśniowo-szkieletowe, napięcie mięśni, bóle mięśni, zapalenie ścięgna
Zaburzenia nerek i dróg moczowych Częstomocz, nietrzymanie moczu, parcie na mocz Krwiomocz, kamica nerkowa, zaburzenia dróg moczowych, nieprawidłowości w badaniu moczu
Zaburzenia układu rozrodczego i piersi Migrena miesiączkowa, krwotoczne zaburzenia miesiączkowania, obrzęk prącia, nieprawidłowości ejakulacji, zaburzenia erekcji, opadanie narządów miednicy mniejszej, zapalenie gruczołu krokowego, nieprawidłowy wymaz z szyjki macicy, zaburzenia jąder, krwawienie z pochwy, zaburzenia sromu i pochwy
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Astenia, ból w klatce piersiowej, reakcje w miejscu wstrzyknięcia, ból, objawy grypopodobne Dreszcze, obrzęk twarzy, zanik tkanek w miejscu wstrzyknięcia, odczyn miejscowy, obrzęk obwodowy, obrzęk, gorączka Torbiel, kac, hipotermia, zapalenie, martwica w miejscu wstrzyknięcia, zaburzenia błon śluzowych
Urazy, zatrucia i powikłania po zabiegach Zespół pogrypowy

Szczegółowe ryzyko związane z działaniami niepożądanymi

Reakcje miejscowe

Reakcje w miejscu wstrzyknięcia stanowią najczęstszy profil działań niepożądanych leku Glatiramer acetate Teva. Te miejscowe reakcje są zazwyczaj łagodne i samoograniczające się, ale u niektórych pacjentów mogą utrzymywać się dłużej i powodować dyskomfort. Istotne jest, aby pacjenci byli świadomi możliwości wystąpienia takich reakcji i znali techniki minimalizujące ich nasilenie, takie jak:10

  • Rotacja miejsc wstrzyknięcia
  • Unikanie iniekcji w miejsca bolesne, zaczerwienione lub stwardniałe
  • Stosowanie zimnych okładów przed i po wstrzyknięciu
  • Upewnienie się, że roztwór ogrzał się do temperatury pokojowej przed podaniem

Reakcje ogólnoustrojowe

Reakcje bezpośrednio po wstrzyknięciu mogą być niepokojące dla pacjentów ze względu na ich nagły charakter i symulowanie objawów kardiologicznych. Kluczowe znaczenie ma fakt, że reakcje te są zwykle krótkotrwałe i ustępują samoistnie w ciągu kilku minut bez żadnych długotrwałych konsekwencji. Nie wymagają one specyficznego leczenia, jednak pacjenci powinni być poinformowani o możliwości ich wystąpienia, aby uniknąć niepokoju.11

Rzadkie, ale poważne działania niepożądane

Szczególną uwagę należy zwrócić na rzadkie, ale potencjalnie poważne działania niepożądane, takie jak:

  • Reakcje anafilaktyczne – natychmiastowe reakcje alergiczne wymagające natychmiastowej pomocy medycznej
  • Toksyczne uszkodzenie wątroby – objawiające się podwyższeniem enzymów wątrobowych i możliwymi zaburzeniami funkcji wątroby
  • Uszkodzenie wątroby – mogące prowadzić w skrajnych przypadkach do niewydolności wątroby

Podsumowanie profilu bezpieczeństwa

Glatiramer acetate Teva 40 mg/ml wykazuje przewidywalny profil bezpieczeństwa, z dobrze udokumentowanymi działaniami niepożądanymi. Większość działań niepożądanych ma charakter łagodny lub umiarkowany, a najczęściej zgłaszane to reakcje w miejscu wstrzyknięcia oraz przejściowe reakcje ogólnoustrojowe bezpośrednio po podaniu leku.12

Ciężkie działania niepożądane występują rzadko, jednakże wymagają natychmiastowej interwencji medycznej. Regularne monitorowanie pacjentów, szczególnie w początkowym okresie leczenia, pozwala na wczesne wykrycie potencjalnych działań niepożądanych i odpowiednie postępowanie.

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl