Działania niepożądane
Furaginum Hasco 50 mg/5 ml

Furaginum Hasco (zawiesina doustna 50 mg/5 ml) zawiera furazydynę, pochodną nitrofuranu, która może wywoływać szerokie spektrum działań niepożądanych. Do najpoważniejszych należą reakcje nadwrażliwości, takie jak anafilaksja i obrzęk naczynioruchowy (rzadko), a także zaburzenia hematologiczne, w tym methemoglobinemia i niedokrwistość megaloblastyczna lub hemolityczna, szczególnie u pacjentów z niedoborem dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej (częstość nieznana). Neurologiczne działania niepożądane obejmują ból głowy (często) oraz zawroty głowy, senność, zaburzenia widzenia i neuropatię obwodową (częstość nieznana), z tą ostatnią mającą potencjał do ostrego lub nieodwracalnego przebiegu, zwłaszcza u pacjentów z niewydolnością nerek, niedokrwistością, cukrzycą, zaburzeniami elektrolitowymi lub niedoborem witaminy B.

Działania niepożądane furazydyny – charakterystyka kliniczna

Produkt leczniczy Furaginum Hasco (zawiesina doustna 50 mg/5 ml) zawiera jako substancję czynną furazydynę (poprzednio stosowana nazwa: furagina). Jest ona pochodną nitrofuranu, która wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych zidentyfikowanych w trakcie stosowania klinicznego. Niniejsze opracowanie stanowi kompleksowy przegląd działań niepożądanych, jakie mogą wystąpić podczas leczenia tym preparatem.1

Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych

Działania niepożądane zostały sklasyfikowane według częstości występowania z wykorzystaniem następujących kategorii:

  • Często (≥1/100 do <1/10)
  • Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000)
  • Częstość nieznana (nie może być określona na podstawie dostępnych danych)

2

Zaburzenia układu immunologicznego

Stosowanie furazydyny może prowadzić do wystąpienia reakcji nadwrażliwości o różnym stopniu nasilenia. Wśród nich rozpoznano:

  • Reakcje rzadkie: anafilaksja, obrzęk naczynioruchowy – stany zagrażające życiu wymagające natychmiastowej interwencji medycznej
  • Reakcje o nieznanej częstości: świąd, pokrzywka, wysypka – manifestacje skórne reakcji nadwrażliwości

3

Zaburzenia krwi i układu chłonnego

Furazydyna może indukować istotne zaburzenia hematologiczne, szczególnie niebezpieczne u predysponowanych pacjentów:

  • Sinica – będąca konsekwencją methemoglobinemii
  • Niedokrwistość megaloblastyczna lub hemolityczna – szczególnie u pacjentów z niedoborem dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej (G6PD)

Wszystkie powyższe zaburzenia hematologiczne występują z częstością nieznaną.4

Zaburzenia układu nerwowego

W zakresie układu nerwowego obserwuje się różnorodne zaburzenia o zróżnicowanej częstości:

  • Często: ból głowy
  • Częstość nieznana: zawroty głowy, senność, zaburzenia widzenia, neuropatia obwodowa

Szczególną uwagę należy zwrócić na neuropatię obwodową, która może mieć ostry lub nieodwracalny przebieg. Czynniki predysponujące do jej wystąpienia obejmują:

  • Niewydolność nerek
  • Niedokrwistość
  • Cukrzycę
  • Zaburzenia elektrolitowe
  • Niedobór witaminy B

5

Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia

Stosowanie furazydyny wiąże się z ryzykiem wystąpienia poważnych reakcji ze strony układu oddechowego o częstości nieznanej:

  • Reakcja astmatyczna – szczególnie u pacjentów z astmą w wywiadzie
  • Ostre reakcje z nadwrażliwości – objawiające się gorączką, dreszczami, kaszlem, bólami w klatce piersiowej, dusznością, wysiękiem do jamy opłucnowej, zmianami w obrazie radiologicznym płuc i eozynofilią; zwykle szybko ustępują po odstawieniu leku
  • Podostre reakcje z nadwrażliwości
  • Przewlekłe reakcje z nadwrażliwości – występujące u pacjentów przyjmujących lek przez co najmniej 6 miesięcy, manifestujące się m.in. jako zwłóknienie płuc i rozsiane śródmiąższowe zapalenie płuc, szczególnie u pacjentów w podeszłym wieku

6

W przypadku przewlekłych reakcji płucnych stopień nasilenia objawów i ich odwracalność po zaprzestaniu leczenia zależą od czasu kontynuacji terapii po wystąpieniu pierwszych objawów niepożądanych. Kluczowe znaczenie ma szybkie rozpoznanie działania niepożądanego i natychmiastowe odstawienie leku. Należy pamiętać, że upośledzenie czynności płuc może mieć charakter nieodwracalny.7

Zaburzenia żołądka i jelit

Furazydyna często wywołuje działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego:

  • Często: nudności, nadmierne oddawanie gazów
  • Częstość nieznana: wymioty, zaparcia, biegunka, objawy dyspeptyczne, bóle brzucha, utrata łaknienia, zapalenie ślinianek, zapalenie trzustki, rzekomobłoniaste zapalenie jelit

8

Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych

Rzadko obserwowane, ale potencjalnie poważne zaburzenia wątroby obejmują:

  • Objawy polekowego zapalenia wątroby
  • Żółtaczkę cholestatyczną
  • Martwicę miąższu wątroby – stan zagrażający życiu

9

Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej

Furazydyna może powodować następujące reakcje skórne:

  • Rzadko: złuszczające zapalenie skóry, rumień wielopostaciowy, zespół Stevensa-Johnsona – ciężkie, potencjalnie zagrażające życiu reakcje skórne
  • Częstość nieznana: łysienie (przemijające)

10

Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania

Z nieznaną częstością mogą wystąpić:

  • Zakażenia drobnoustrojami opornymi na pochodne nitrofuranu – najczęściej pałeczkami z rodzaju Pseudomonas lub grzybami z rodzaju Candida
  • Gorączka
  • Dreszcze
  • Złe samopoczucie

11

Szczegółowa tabela działań niepożądanych furazydyny

Układ/narząd Działanie niepożądane Częstość występowania Charakterystyka kliniczna i czynniki ryzyka
Układ immunologiczny Anafilaksja Rzadko Stan zagrażający życiu, wymagający natychmiastowej interwencji
Obrzęk naczynioruchowy Rzadko Stan zagrażający życiu, obrzęk tkanki podskórnej i/lub podśluzówkowej
Świąd, pokrzywka, wysypka Częstość nieznana Manifestacje skórne reakcji nadwrażliwości
Krew i układ chłonny Sinica wskutek methemoglobinemii Częstość nieznana Sinica obwodowa, objawy niedotlenienia
Niedokrwistość megaloblastyczna lub hemolityczna Częstość nieznana Występuje głównie u osób z niedoborem dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej
Układ nerwowy Ból głowy Często Najczęstsze neurologiczne działanie niepożądane
Zawroty głowy, senność, zaburzenia widzenia Częstość nieznana Mogą wpływać na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn
Neuropatia obwodowa Częstość nieznana Może mieć ostry lub nieodwracalny przebieg. Czynniki ryzyka: niewydolność nerek, niedokrwistość, cukrzyca, zaburzenia elektrolitowe, niedobór witaminy B
Układ oddechowy Reakcja astmatyczna Częstość nieznana Występuje głównie u pacjentów z astmą w wywiadzie
Ostre reakcje z nadwrażliwości Częstość nieznana Objawy: gorączka, dreszcze, kaszel, bóle w klatce piersiowej, duszność, wysięk do jamy opłucnowej, zmiany w RTG płuc, eozynofilia; zwykle ustępują po odstawieniu leku
Podostre reakcje z nadwrażliwości Częstość nieznana Pośrednie nasilenie między ostrymi a przewlekłymi reakcjami
Przewlekłe reakcje z nadwrażliwości Częstość nieznana Występują po ≥6 miesiącach leczenia; obejmują zwłóknienie płuc i rozsiane śródmiąższowe zapalenie płuc; częstsze u osób starszych; możliwe nieodwracalne upośledzenie czynności płuc
Układ pokarmowy Nudności Często Najczęstsze gastryczne działanie niepożądane
Nadmierne oddawanie gazów Często Często współwystępuje z nudnościami
Wymioty Częstość nieznana Może prowadzić do zaburzeń wodno-elektrolitowych
Zaparcia Częstość nieznana Szczególnie istotne u pacjentów w podeszłym wieku
Biegunka Częstość nieznana Może być znacząca klinicznie, prowadząc do odwodnienia
Objawy dyspeptyczne, bóle brzucha, utrata łaknienia Częstość nieznana Obniżają jakość życia i mogą prowadzić do przerwania leczenia
Zapalenie ślinianek, zapalenie trzustki Częstość nieznana Poważne działania niepożądane wymagające odstawienia leku
Rzekomobłoniaste zapalenie jelit Częstość nieznana Ciężkie powikłanie związane z zakażeniem Clostridioides difficile
Wątroba i drogi żółciowe Objawy polekowego zapalenia wątroby Rzadko Obejmują podwyższenie enzymów wątrobowych, ból w prawym podżebrzu
Żółtaczka cholestatyczna Rzadko Zażółcenie powłok skórnych i białkówek oczu, ciemny mocz, odbarwiony stolec
Martwica miąższu wątroby Rzadko Stan zagrażający życiu, wymagający natychmiastowego odstawienia leku
Skóra i tkanka podskórna Złuszczające zapalenie skóry Rzadko Ciężka reakcja skórna z rozległym złuszczaniem naskórka
Rumień wielopostaciowy Rzadko Reakcja skórna z charakterystycznymi zmianami tarczowatymi
Zespół Stevensa-Johnsona Rzadko Zagrażająca życiu reakcja z tworzeniem pęcherzy i nadżerek na błonach śluzowych
Łysienie Częstość nieznana Przemijające, ustępuje po odstawieniu leku
Zaburzenia ogólne Zakażenia drobnoustrojami opornymi Częstość nieznana Najczęściej pałeczkami z rodzaju Pseudomonas lub grzybami z rodzaju Candida
Gorączka Częstość nieznana Może być objawem reakcji nadwrażliwości lub zakażenia wtórnego
Dreszcze Częstość nieznana Często towarzyszą gorączce
Złe samopoczucie Częstość nieznana Niespecyficzny objaw mogący towarzyszyć różnym działaniom niepożądanym

System monitorowania działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.12

Dane kontaktowe do zgłaszania działań niepożądanych:

  • Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
  • Tel.: + 48 22 49 21 301
  • Faks: + 48 22 49 21 309
  • Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl

Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.13

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl