Wpływ fluorocholiny (FCH) na płodność, ciążę i laktację

Stosowanie radiofarmaceutyków, w tym fluorocholiny (18F), wymaga szczególnych środków ostrożności, gdy pacjentką jest kobieta w wieku rozrodczym, będąca w ciąży lub karmiąca piersią. Poniżej przedstawiono kluczowe informacje, które lekarz musi przekazać pacjentce w kontekście wpływu FCH na płodność, ciążę oraz laktację.¹

Kobiety w wieku rozrodczym

Przed zastosowaniem fluorocholiny (18F) u kobiety w wieku rozrodczym, kluczowe jest dokładne ustalenie, czy pacjentka nie jest w ciąży. Należy przyjąć zasadę, że każda kobieta, u której nie wystąpiła spodziewana miesiączka, powinna być traktowana jako potencjalnie ciężarna do momentu jednoznacznego wykluczenia ciąży.²

W sytuacjach budzących wątpliwości odnośnie statusu ciąży (np. brak miesiączki, bardzo nieregularny cykl menstruacyjny), lekarz powinien rozważyć i zaproponować pacjentce alternatywne metody diagnostyczne, które nie wykorzystują promieniowania jonizującego – o ile takie metody są dostępne i adekwatne do potrzeb diagnostycznych.³

Stosowanie w ciąży

Fluorocholina (18F) jest bezwzględnie przeciwwskazana do stosowania u kobiet w ciąży. Lekarz musi jednoznacznie poinformować pacjentkę, że podanie tego radiofarmaceutyku w okresie ciąży jest niedopuszczalne ze względu na ryzyko związane z ekspozycją płodu na promieniowanie jonizujące.⁴

Należy podkreślić, że brak jest danych klinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania FCH w okresie ciąży. Co więcej, nie przeprowadzono badań oceniających wpływ tego preparatu na reprodukcję u zwierząt, co dodatkowo uzasadnia restrykcyjne podejście do tego przeciwwskazania.⁵

Lekarz powinien wyjaśnić pacjentce, że zastosowanie jakichkolwiek nuklidów promieniotwórczych, w tym fluorocholiny (18F), u kobiet ciężarnych wiąże się z pochłonięciem dawki promieniowania przez rozwijający się płód, co może mieć potencjalnie szkodliwy wpływ na jego rozwój.⁶

Karmienie piersią

Przed podaniem fluorocholiny (18F) kobiecie karmiącej piersią, lekarz ma obowiązek rozważyć następujące kwestie:

• Czy możliwe jest przełożenie badania z wykorzystaniem radiofarmaceutyku do czasu zakończenia przez pacjentkę karmienia piersią
• Czy dokonano wyboru najbardziej odpowiedniego radiofarmaceutyku, uwzględniając potencjalne ryzyko wydzielania radioaktywności do mleka matki

Jeżeli podanie fluorocholiny (18F) jest konieczne ze względów medycznych, lekarz musi przekazać pacjentce następujące zalecenia:⁷

1. Konieczne jest przerwanie karmienia piersią na co najmniej 8 godzin po wstrzyknięciu preparatu
2. Mleko odciągnięte w tym czasie należy zniszczyć, nie może być ono wykorzystane do karmienia dziecka
3. W okresie 8 godzin po podaniu radiofarmaceutyku należy ograniczyć bliski kontakt matki z niemowlęciem ze względu na emitowane promieniowanie

Lekarz powinien dokładnie wyjaśnić pacjentce, że zalecenia te mają na celu ochronę dziecka przed ekspozycją na promieniowanie jonizujące, które mogłoby zostać przekazane poprzez mleko matki lub bezpośredni kontakt z matką.⁸

Charakterystyka radiologiczna FCH

Przy udzielaniu informacji na temat bezpieczeństwa, lekarz powinien uwzględnić charakterystykę radiologiczną fluorocholiny (18F):

• Radionuklid fluoru (18F) ma okres półtrwania wynoszący 109,8 minut
• Emituje promieniowanie pozytonowe o maksymalnej energii 0,633 MeV
• W wyniku anihilacji powstaje promieniowanie gamma o energii 0,511 MeV

Te właściwości radiologiczne mają bezpośredni wpływ na zalecenia dotyczące bezpieczeństwa, zwłaszcza w odniesieniu do czasu przerwy w karmieniu piersią oraz ograniczenia kontaktu z niemowlętami.⁹