Właściwości farmakodynamiczne
Elvanse 20 mg
Elvanse, zawierający lisdeksamfetaminy dimezylan, jest sympatykomimetykiem o działaniu ośrodkowym, stosowanym w leczeniu ADHD. Lisdeksamfetamina działa jako prolek, który po doustnym podaniu ulega szybkiemu wchłanianiu i hydrolizie głównie w erytrocytach do aktywnej deksamfetaminy. Mechanizm terapeutyczny obejmuje blokadę wychwytu zwrotnego noradrenaliny i dopaminy oraz zwiększenie ich uwalniania w przestrzeni synaptycznej. Działanie kliniczne utrzymuje się przez około 13 godzin u dzieci i 14 godzin u dorosłych. Skuteczność leku potwierdzono w licznych kontrolowanych badaniach klinicznych, obejmujących dzieci, młodzież i dorosłych z ADHD, z dawkowaniem raz na dobę, podawanym rano.
Właściwości farmakodynamiczne
Lek Elvanse należy do grupy farmakoterapeutycznej sympatykomimetyków o działaniu ośrodkowym (kod ATC: N06 BA12). Jest to preparat zawierający lisdeksamfetaminy dimezylan, który działa jako prolek o szczególnych właściwościach farmakokinetycznych, zapewniających przedłużone działanie terapeutyczne.1
Mechanizm działania
Lisdeksamfetaminy dimezylan jako substancja nieaktywna farmakologicznie, po podaniu doustnym ulega szybkiemu wchłanianiu z przewodu pokarmowego. Następnie zachodzi proces hydrolizy, głównie w erytrocytach, w wyniku którego powstaje deksamfetamina – związek odpowiedzialny za efekt farmakologiczny preparatu.2
Amfetaminy, do których należy deksamfetamina, są klasyfikowane jako niekatecholaminowe aminy sympatykomimetyczne wywierające działanie pobudzające na ośrodkowy układ nerwowy. Chociaż pełny mechanizm działania amfetaminy w leczeniu zespołu nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi (ADHD) nie został w pełni wyjaśniony, przyjmuje się, że kluczową rolę odgrywa:3
- Blokada wychwytu zwrotnego noradrenaliny i dopaminy w przestrzeni presynaptycznej
- Zwiększenie wydzielania obu neurotransmiterów do przestrzeni postsynaptycznej
Co istotne, lisdeksamfetamina jako prolek nie wykazuje w badaniach in vitro zdolności wiązania się z miejscami receptorowymi odpowiedzialnymi za wychwyt zwrotny noradrenaliny i dopaminy.4
Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo stosowania
Efektywność terapeutyczna lisdeksamfetaminy dimezylanu w leczeniu ADHD została potwierdzona w szeregu kontrolowanych badań klinicznych obejmujących różne grupy wiekowe:5
- Trzy kontrolowane badania kliniczne u dzieci w wieku 6-12 lat
- Trzy kontrolowane badania kliniczne u młodzieży w wieku 13-17 lat
- Trzy kontrolowane badania kliniczne u dzieci i młodzieży w wieku 6-17 lat
- Cztery kontrolowane badania kliniczne u dorosłych spełniających kryteria ADHD według DSM-IV TR
W protokołach badań klinicznych zarówno dla dzieci, jak i dorosłych zastosowano schemat dawkowania raz na dobę, z podaniem leku rano. Istotnym aspektem farmakodynamicznym jest długość działania klinicznego lisdeksamfetaminy dimezylanu, które utrzymywało się przez 13 godzin od podania u dzieci oraz 14 godzin od podania u dorosłych.6
Badania kliniczne w populacji pediatrycznej
Szczególnie istotne dowody potwierdzające skuteczność lisdeksamfetaminy dimezylanu w porównaniu z placebo uzyskano w kluczowym europejskim badaniu fazy III oznaczonym jako SPD489325. Było to badanie o następującej charakterystyce:7
- Prowadzone z optymalizowaną dawką
- Obejmujące grupę 336 pacjentów w wieku 6-17 lat
- Czas trwania: 7 tygodni
- Metodologia: podwójnie ślepa próba, randomizacja
- Grupy kontrolne: placebo oraz aktywny komparator
Do oceny nasilenia głównych objawów ADHD w badaniu wykorzystano Skalę nasilenia objawów ADHD (ADHD-RS-IV). Leczenie lisdeksamfetaminy dimezylanem spowodowało istotne statystycznie zmniejszenie średniego wyniku w skali ADHD-RS-IV o 18,6 punktu (p<0,001) w porównaniu z wartościami wyjściowymi, po uwzględnieniu efektu placebo.<sup data-drug="Elvanse" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="Skala nasilenia objawów ADHD (ADHD-RS-IV) jest stosowana do oceny nasilenia głównych objawów zaburzenia. Leczenie lisdeksamfetaminy dimezylanem umożliwiło zmniejszenie średniego wyniku w skali ADHD-RS-IV o 18,6 (p8
Ponadto, w grupie pacjentów otrzymujących lisdeksamfetaminy dimezylan w porównaniu z grupą placebo zaobserwowano znacząco wyższy odsetek pacjentów (p<0,001) spełniających ustalone kryteria odpowiedzi klinicznej. Kryteria te definiowano jako:<sup data-drug="Elvanse" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="W grupie leczonej lisdeksamfetaminy dimezylanem w porównaniu z grupą otrzymującą placebo obserwowano istotnie większy (p9
- Zmniejszenie łącznego wyniku ADHD-RS-IV o ≥30% od wartości wyjściowych
- Wynik w skali ogólnej oceny poprawy klinicznej (CGI-I) równy 1 lub 2
Co istotne, ta przewaga leczenia aktywnego nad placebo była obserwowana konsekwentnie na każdej wizycie podczas leczenia oraz na wizycie w celu oceny punktu końcowego badania.<sup data-drug="Elvanse" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="W grupie leczonej lisdeksamfetaminy dimezylanem w porównaniu z grupą otrzymującą placebo obserwowano istotnie większy (p10
| Moc produktu Elvanse | Zawartość lisdeksamfetaminy dimezylanu | Ekwiwalent deksamfetaminy |
|---|---|---|
| Kapsułki 20 mg | 20 mg | 5,9 mg |
| Kapsułki 30 mg | 30 mg | 8,9 mg |
| Kapsułki 40 mg | 40 mg | 11,9 mg |
| Kapsułki 50 mg | 50 mg | 14,8 mg |
| Kapsułki 60 mg | 60 mg | 17,8 mg |
| Kapsułki 70 mg | 70 mg | 20,8 mg |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania