Właściwości farmakodynamiczne
Doxazosin Aurovitas 4 mg

Doksazosyna jest selektywnym, kompetycyjnym antagonistą postsynaptycznych receptorów alfa-1-adrenergicznych, stosowanym w leczeniu nadciśnienia tętniczego oraz łagodnego rozrostu gruczołu krokowego (BPH). Lek obniża ciśnienie tętnicze poprzez zmniejszenie obwodowego oporu naczyniowego, z maksymalnym efektem po 2-6 godzinach od podania i działaniem utrzymującym się przez 24 godziny. W terapii nadciśnienia doksazosyna wykazuje korzystny profil metaboliczny, poprawiając wrażliwość na insulinę i metabolizm glukozy, nie wpływając negatywnie na metabolizm puryn, co czyni ją odpowiednią dla pacjentów z cukrzycą, insulinoopornością oraz dną moczanową. Ponadto, lek nie powoduje tachyfilaksji, rzadko wywołuje tachykardię i zwiększenie aktywności reninowej osocza, a także sprzyja ustępowaniu przerostu lewej komory serca oraz hamuje agregację płytek krwi.

Właściwości farmakodynamiczne doksazosyny

Doksazosyna stanowi selektywnego, kompetycyjnego antagonistę postsynaptycznych receptorów alfa-1-adrenergicznych. Przez swoją aktywność farmakologiczną, preparat przypisywany jest do grupy farmakoterapeutycznej antagonistów receptorów alfa-adrenergicznych o kodzie ATC: C02CA04.1

Wpływ na ciśnienie tętnicze krwi

Doksazosyna wywołuje znaczące obniżenie ciśnienia krwi poprzez zmniejszenie obwodowego oporu naczyniowego. Podawanie pojedynczej dawki dobowej skutkuje istotnym klinicznie spadkiem ciśnienia tętniczego, utrzymującym się przez pełne 24 godziny. Charakterystyczną cechą działania leku jest stopniowy spadek ciśnienia, z maksymalnym efektem obserwowanym po okresie od 2 do 6 godzin od przyjęcia dawki. Należy zaznaczyć, że u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym wartości ciśnienia podczas terapii doksazosyną są porównywalne zarówno w pozycji stojącej, jak i leżącej.2

W fazie początkowej leczenia istnieje ryzyko wystąpienia zaburzeń ortostatycznych, co jest związane z mechanizmem działania leku i stopniowym obniżaniem ciśnienia krwi.3

Właściwości metaboliczne

Doksazosyna wykazuje korzystny profil metaboliczny, nie wywierając niekorzystnych skutków w zakresie metabolizmu, co czyni ją odpowiednią do stosowania u pacjentów z współistniejącymi schorzeniami, takimi jak:

Doksazosyna jest również odpowiednia do stosowania u pacjentów z astmą, przerostem lewej komory oraz u pacjentów w podeszłym wieku.7

Wpływ na profil lipidowy

W badaniach klinicznych stwierdzono, że doksazosyna prowadzi do niewielkiego obniżenia stężenia triglicerydów, cholesterolu całkowitego i frakcji LDL w osoczu. Zaobserwowano również niewielki wzrost stosunku HDL do cholesterolu całkowitego (około 4 do 13% wartości początkowej), chociaż znaczenie kliniczne tych efektów nie zostało jednoznacznie określone.8

Doksazosyna ma przewagę nad lekami moczopędnymi i beta-adrenolitykami, które mogą wpływać niekorzystnie na parametry lipidowe. Jednoczesne korzystne działanie doksazosyny na nadciśnienie tętnicze oraz profil lipidowy może przyczyniać się do zmniejszenia ryzyka rozwoju choroby wieńcowej.9

Właściwości przeciwutleniające

Badania in vitro wykazały właściwości przeciwutleniające dla 6′ i 7′ hydroksymetabolitów doksazosyny w stężeniach 5 mikromolowych.10

Wpływ na układ sercowo-naczyniowy

Długotrwałe podawanie doksazosyny, w przeciwieństwie do nieselektywnych substancji blokujących receptory alfa-adrenergiczne, nie powoduje tachyfilaksji. W terapii podtrzymującej rzadko obserwowano zwiększenie aktywności reninowej osocza oraz wystąpienie tachykardii.11

Podczas leczenia doksazosyną obserwowano:

Bezpieczeństwo sercowo-naczyniowe

Analiza pośrednia badania ALLHAT (Antihypertensive and Lipid Lowering Treatment to Prevent Heart Attack Trial) wykazała, że u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym i co najmniej jednym dodatkowym głównym czynnikiem ryzyka choroby wieńcowej (CHD) leczonych doksazosyną, w porównaniu z pacjentami przyjmującymi chlortalidon, występowało:

W konsekwencji tych ustaleń zrezygnowano z grupy doksazosyny w badaniu ALLHAT. Należy jednak podkreślić, że nie stwierdzono różnic w śmiertelności między porównywanymi grupami. Wyniki mogły być zaburzone przez różne czynniki, w tym różnice w działaniu na ciśnienie skurczowe krwi oraz odstawienie leków moczopędnych w grupie leczonej doksazosyną przed rozpoczęciem leczenia.14

Działanie w łagodnym rozroście gruczołu krokowego (BPH)

Podawanie doksazosyny u pacjentów z objawowym łagodnym rozrostem gruczołu krokowego (BPH) prowadzi do poprawy wyników badań urodynamicznych. Efekt ten wynika z selektywnego blokowania receptorów alfa-adrenergicznych zlokalizowanych w mięśniach gładkich następujących struktur:

  • Szyi pęcherza moczowego
  • Pęcherza moczowego
  • Torebki gruczołu krokowego
  • Cewki moczowej15

Doksazosyna skutecznie blokuje podtyp 1A adrenoreceptora alfa1, który stanowi ponad 70% wszystkich podtypów receptorów alfa występujących w gruczole krokowym. Ta selektywność wobec określonego podtypu receptora wyjaśnia skuteczność działania doksazosyny u pacjentów z łagodnym rozrostem gruczołu krokowego.16

Badania kliniczne potwierdziły stałą skuteczność i bezpieczeństwo doksazosyny w długotrwałym leczeniu łagodnego rozrostu gruczołu krokowego.17

Wpływ na funkcje seksualne

Kontrolowane badania kliniczne przeprowadzone u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym wykazały związek między podawaniem doksazosyny a poprawą zaburzeń erekcji. Co więcej, w porównaniu z pacjentami leczonymi innymi lekami przeciwnadciśnieniowymi, pacjenci otrzymujący doksazosynę zgłaszali mniej nowych przypadków zaburzeń erekcji.18

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl