Działania niepożądane
Demezon 8 mg/ml

Demezon, zawierający 8,74 mg deksametazonu sodu fosforanu (odpowiadającego 8 mg deksametazonu fosforanu) w formie roztworu do wstrzykiwań, wiąże się z ryzykiem licznych działań niepożądanych, których częstość i nasilenie zależą od dawki oraz czasu trwania terapii. Krótkotrwałe stosowanie cechuje się relatywnie niskim ryzykiem, jednak podawanie pozajelitowe dużych dawek wymaga ścisłego monitorowania zaburzeń elektrolitowych (szczególnie sodu i potasu), obrzęków, wzrostu ciśnienia tętniczego, niewydolności i zaburzeń rytmu serca oraz ryzyka drgawek. Należy także uwzględnić możliwość maskowania i nasilenia infekcji, w tym reaktywacji latentnych patogenów, oraz monitorować tolerancję glukozy i ryzyko powstawania wrzodów żołądka i dwunastnicy, które mogą przebiegać z mniej wyraźnymi objawami pod wpływem kortykosteroidów. Przewlekłe przedawkowanie zwiększa ryzyko powikłań endokrynologicznych, metabolicznych i elektrolitowych. W trakcie terapii obserwuje się szeroki zakres działań niepożądanych obejmujących układy: immunologiczny, nerwowy, okulistyczny, sercowo-naczyniowy, mięśniowo-szkieletowy, skórny oraz rozrodczy, a także zaburzenia psychiczne i opóźnione gojenie ran.

Pobierz ChPL PDF Demezon – Roztwór do wstrzykiwań – 8 mg/ml
  1. Działania niepożądane leku Demezon
    1. Objawy przedawkowania
    2. Najważniejsze grupy działań niepożądanych
    3. Szczególne uwagi dotyczące monitorowania działań niepożądanych
    4. Obserwacja pacjentów w grupach ryzyka
    5. Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
    6. Kolejne rozdziały
Wskazania
  1. COVID-19
  2. obrzęk mózgu wywołany guzem mózgu
  3. profilaktyka pourazowego płuca wstrząsowego
  4. wstrząs anafilaktyczny
  5. wstrząs pourazowy
Substancja czynna
  1. deksametazon
Kategoria leku
  1. glikokortykosteroidy
  2. leki immunosupresyjne
  3. leki przeciwzapalne

Działania niepożądane leku Demezon

Demezon, zawierający 8,74 mg deksametazonu sodu fosforanu (co odpowiada 8 mg deksametazonu fosforanu) w postaci roztworu do wstrzykiwań, może wywoływać szereg działań niepożądanych, które są ściśle związane z dawką oraz czasem trwania terapii. 1

Podczas krótkotrwałego leczenia deksametazonem ryzyko wystąpienia działań niepożądanych jest relatywnie niewielkie. Szczególnej uwagi wymaga jednak pozajelitowe podawanie dużych dawek preparatu, które wiąże się z koniecznością monitorowania potencjalnych zaburzeń elektrolitowych, powstawania obrzęków, możliwego wzrostu ciśnienia tętniczego, niewydolności serca, zaburzeń rytmu serca oraz drgawek. Istotne jest również, że nawet w przypadku krótkotrwałej terapii należy spodziewać się klinicznego obrazu infekcji. 2

W trakcie terapii deksametazonem niezbędne jest monitorowanie tolerancji glukozy oraz potencjalnego rozwoju wrzodów żołądka i dwunastnicy, szczególnie tych związanych ze stresem, które na skutek działania kortykosteroidów mogą manifestować się w mniejszym nasileniu. 3

Objawy przedawkowania

Nie odnotowano przypadków ostrego zatrucia deksametazonem. W sytuacji przewlekłego przedawkowania można spodziewać się nasilenia częstości i intensywności działań niepożądanych, szczególnie dotyczących układu endokrynologicznego, metabolizmu oraz równowagi elektrolitowej. 4

Najważniejsze grupy działań niepożądanych

Poniżej przedstawiono szczegółowy wykaz działań niepożądanych obserwowanych podczas leczenia preparatem Demezon, z podziałem na układy narządów. Ze względu na istotną zależność między występowaniem działań niepożądanych a dawką i czasem trwania leczenia, precyzyjne określenie częstości ich występowania nie jest możliwe. 5

Układ narządów Działania niepożądane Opis i istotne informacje kliniczne
Zakażenia i zarażenia pasożytnicze Maskowanie zakażeń, nasilenie infekcji, aktywacja patogenów oportunistycznych Obejmuje zakażenia wirusowe, grzybicze, bakteryjne i pasożytnicze. Możliwa aktywacja strongyloidozy. Efekt immunosupresyjny deksametazonu może prowadzić do reaktywacji latentnych infekcji.
Zaburzenia krwi i układu chłonnego Zmiany w morfologii krwi Umiarkowana leukocytoza, limfopenia, eozynopenia, policytemia. Zaburzenia te mogą wpływać na odpowiedź immunologiczną organizmu.
Zaburzenia układu immunologicznego Reakcje nadwrażliwości, ciężkie reakcje anafilaktyczne Mogą objawiać się jako wysypka polekowa, zaburzenia rytmu serca, skurcz oskrzeli, wahania ciśnienia tętniczego, zapaść krążeniowa, zatrzymanie akcji serca. Osłabienie układu odpornościowego zwiększa podatność na infekcje.
Zaburzenia endokrynologiczne Zahamowanie czynności nadnerczy, zespół Cushinga Typowe objawy zespołu Cushinga to twarz księżycowata, otyłość tułowia i nadmiar płynów ustrojowych. Supresja osi podwzgórze-przysadka-nadnercza może utrzymywać się długo po zakończeniu terapii.
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania Zaburzenia elektrolitowe, metaboliczne i lipidowe Obejmują zatrzymanie sodu z obrzękami, zwiększone wydalanie potasu (ryzyko arytmii), wzrost masy ciała, obniżenie tolerancji glukozy, cukrzycę, hipercholesterolemię, hipertriglicerydemię oraz zwiększenie apetytu.
Zaburzenia psychiczne Szerokie spektrum zaburzeń nastroju i zachowania Depresja, drażliwość, euforia, zwiększenie napędu, psychoza, mania, omamy, wahania nastroju, lęk, zaburzenia snu i myśli samobójcze. Zaburzenia te mogą wymagać interwencji psychiatrycznej.
Zaburzenia układu nerwowego Rzekomy guz mózgu, zaburzenia padaczkowe Może dojść do ujawnienia objawów ukrytej padaczki lub zwiększenia skłonności do drgawek u pacjentów z rozpoznaną padaczką.
Zaburzenia oka Szereg powikłań okulistycznych Zaćma (szczególnie zaćma tylna podtorebkowa), jaskra, pogorszenie objawów wrzodu rogówki, nasilenie infekcji oka, pogorszenie bakteryjnego zapalenia rogówki, opadanie powieki, rozszerzenie źrenicy, obrzęk spojówek, jatrogenna perforacja twardówki, centralna retinopatia surowicza, rzadko odwracalny wytrzeszcz, nieostre widzenie.
Zaburzenia serca Kardiomiopatia przerostowa u wcześniaków Szczególnie istotne powikłanie u niemowląt przedwcześnie urodzonych, wymagające regularnego monitorowania kardiologicznego.
Zaburzenia naczyniowe Nadciśnienie tętnicze, zaburzenia naczyniowe Zwiększone ryzyko miażdżycy i zakrzepicy, zapalenie naczyń (także jako zespół odstawienia po długotrwałym leczeniu), zwiększona łamliwość naczyń włosowatych.
Zaburzenia układu oddechowego Czkawka Uporczywa czkawka może być uciążliwym objawem towarzyszącym terapii deksametazonem.
Zaburzenia żołądka i jelit Powikłania gastroenterologiczne Wrzody żołądka i jelit, krwawienie z przewodu pokarmowego, zapalenie trzustki, dolegliwości w nadbrzuszu. Wymagają monitorowania i profilaktyki.
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Zmiany dermatologiczne Rozstępy, zanik skóry, teleangiektazje, wybroczyny, wylewy krwi, nadmierne owłosienie, trądzik steroidowy, zapalenie skóry podobne do trądziku różowatego (okołoustne), zmiany pigmentacji skóry.
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe Powikłania mięśniowe i kostne Miopatia, zanik i osłabienie mięśni, osteoporoza (możliwa nawet przy krótkotrwałym leczeniu), jałowe martwice kości, zaburzenia ścięgien (zapalenie, zerwanie), tłuszczakowatość nadtwardówkowa, zahamowanie wzrostu u dzieci.
Zaburzenia układu rozrodczego Zaburzenia hormonalne Nieprawidłowości wydzielania hormonów płciowych prowadzące do nieregularnych miesiączek (włącznie z brakiem miesiączki), hirsutyzmu, impotencji.
Zaburzenia ogólne Opóźnione gojenie ran Istotne powikłanie u pacjentów poddawanych zabiegom chirurgicznym lub z ranami pourazowymi.

Szczególne uwagi dotyczące monitorowania działań niepożądanych

Podczas stosowania leku Demezon należy zwrócić szczególną uwagę na monitorowanie następujących parametrów: 6

  • Zaburzenia elektrolitowe – szczególnie stężenie sodu i potasu wymaga regularnej kontroli, zwłaszcza przy pozajelitowym podawaniu dużych dawek leku
  • Obrzęki – związane z retencją sodu i wody, mogące prowadzić do niewydolności serca u predysponowanych pacjentów
  • Ciśnienie tętnicze krwi – wzrost wartości może prowadzić do powikłań sercowo-naczyniowych
  • Zaburzenia rytmu serca – szczególnie u pacjentów z chorobami kardiologicznymi w wywiadzie
  • Tolerancja glukozy – deksametazon może indukować hiperglikemię lub ujawnić cukrzycę
  • Objawy zakażeń – które mogą być maskowane przez działanie przeciwzapalne glikokortykosteroidów
  • Objawy wrzodów żołądka i dwunastnicy – które mogą być słabiej wyrażone w trakcie terapii

Obserwacja pacjentów w grupach ryzyka

Szczególnej obserwacji wymagają pacjenci należący do następujących grup ryzyka: 7

  • Pacjenci z cukrzycą lub upośledzoną tolerancją glukozy
  • Osoby z chorobą wrzodową żołądka i dwunastnicy w wywiadzie
  • Pacjenci z nadciśnieniem tętniczym lub niewydolnością serca
  • Chorzy z osteoporozą lub czynnikami ryzyka jej rozwoju
  • Pacjenci z zaburzeniami psychicznymi w wywiadzie
  • Osoby z jaskrą lub zaćmą
  • Wcześniaki (ze względu na ryzyko kardiomiopatii przerostowej)
  • Dzieci i młodzież (ze względu na możliwe zahamowanie wzrostu)

Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych

Po wprowadzeniu produktu leczniczego do obrotu niezwykle istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to stały monitoring stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji i Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych. 8

Działania niepożądane można zgłaszać pod adresem:

  • Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
  • Tel.: + 48 22 49 21 301
  • Faks: + 48 22 49 21 309
  • Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl

Działania niepożądane można również zgłaszać bezpośrednio podmiotowi odpowiedzialnemu za wprowadzenie produktu leczniczego do obrotu. 9

Kolejne rozdziały

Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.

Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl