Właściwości farmakokinetyczne leku Co-Amlessa

Co-Amlessa to preparat złożony zawierający trzy substancje czynne: peryndopryl z tert-butyloaminą, amlodypinę (w postaci bezylanu) oraz indapamid. Każda z tych substancji charakteryzuje się określonymi właściwościami farmakokinetycznymi, które determinują ich działanie terapeutyczne w organizmie pacjenta. Poniżej przedstawiono szczegółową charakterystykę farmakokinetyczną poszczególnych składników leku Co-Amlessa.¹

Farmakokinetyka peryndoprylu

Wchłanianie

Peryndopryl po podaniu doustnym wykazuje bardzo szybki proces wchłaniania, osiągając maksymalne stężenie w osoczu już w ciągu godziny od zażycia. Średni okres półtrwania peryndoprylu w surowicy wynosi 1 godzinę. Należy zauważyć, że przyjmowanie posiłków znacząco wpływa na proces wchłaniania, hamując konwersję do peryndoprylatu (aktywnego metabolitu), co bezpośrednio obniża biodostępność substancji. Z tego względu zaleca się przyjmowanie peryndoprylu doustnie w pojedynczej dawce dobowej, rano przed posiłkiem.²

Dystrybucja

Objętość dystrybucji dla niezwiązanego peryndoprylatu wynosi około 0,2 l/kg. Wiązanie peryndoprylatu z białkami osocza osiąga poziom 20%, głównie z konwertazą angiotensyny, a stopień tego wiązania nie jest zależny od stężenia substancji.³

Metabolizm

Peryndopryl funkcjonuje jako prolek, co oznacza, że dopiero po przemianie metabolicznej wykazuje aktywność terapeutyczną. Do krwioobiegu przedostaje się 27% podanego peryndoprylu w postaci aktywnego metabolitu – peryndoprylatu. Oprócz tego aktywnego związku, peryndopryl tworzy 5 dodatkowych metabolitów, które nie wykazują aktywności farmakologicznej. Maksymalne stężenie peryndoprylatu w osoczu jest osiągane w przedziale czasowym od 3 do 4 godzin po podaniu.⁴

Eliminacja

Peryndoprylat jest eliminowany z organizmu drogą nerkową. Okres półtrwania frakcji niezwiązanej wynosi około 17 godzin, a stan stacjonarny uzyskiwany jest w ciągu 4 dni regularnego stosowania leku.⁵

Liniowość lub nieliniowość

Badania farmakokinetyczne wykazały liniową zależność pomiędzy dawką peryndoprylu a uzyskiwanym stężeniem substancji w osoczu.⁶

Farmakokinetyka w szczególnych grupach pacjentów

Pacjenci w podeszłym wieku: U osób starszych, podobnie jak u pacjentów z niewydolnością serca lub nerek, obserwuje się obniżoną eliminację peryndoprylatu.⁷

Zaburzenia czynności nerek: W przypadku niewydolności nerek zalecane jest odpowiednie dostosowanie dawki, które powinno być uzależnione od stopnia upośledzenia czynności nerek, określanego za pomocą klirensu kreatyniny.⁸

Dializoterapia: Klirens peryndoprylatu podczas dializy wynosi 70 ml/min.⁹

Marskość wątroby: U pacjentów z marskością wątroby właściwości farmakokinetyczne peryndoprylu ulegają zmianie. Klirens wątrobowy cząsteczki macierzystej jest zmniejszony o około 50%. Jednakże ilość powstającego aktywnego metabolitu – peryndoprylatu – nie ulega redukcji, co sprawia, że modyfikacja dawkowania u tych pacjentów nie jest konieczna.¹⁰

Farmakokinetyka indapamidu

Wchłanianie

Indapamid charakteryzuje się szybkim i całkowitym wchłanianiem z przewodu pokarmowego. Stężenie maksymalne w osoczu po podaniu doustnym osiągane jest w ciągu około 1 godziny.¹¹

Dystrybucja

Indapamid wykazuje wysoki stopień wiązania z białkami osocza, wynoszący 79%.¹²

Metabolizm i eliminacja

Okres półtrwania indapamidu w fazie eliminacji mieści się w przedziale od 14 do 24 godzin, ze średnią wynoszącą 18 godzin. Wielokrotne podawanie leku nie prowadzi do jego akumulacji w organizmie. Wydalanie indapamidu odbywa się głównie przez nerki, z moczem (70% dawki), oraz z kałem (22% dawki) w postaci nieaktywnych metabolitów.¹³

Farmakokinetyka w szczególnych grupach pacjentów

Zaburzenia czynności nerek: Właściwości farmakokinetyczne indapamidu nie ulegają zmianie u pacjentów z niewydolnością nerek.¹⁴

Farmakokinetyka amlodypiny

Wchłanianie i dystrybucja

Amlodypina po podaniu doustnym w dawkach terapeutycznych jest dobrze wchłaniana, osiągając maksymalne stężenie we krwi w czasie 6-12 godzin od podania dawki. Bezwzględna biodostępność tego leku szacowana jest na poziomie od 64% do 80%. Objętość dystrybucji wynosi około 21 l/kg. Co istotne, biodostępność amlodypiny nie ulega zmianie pod wpływem spożywania posiłków. Badania in vitro wykazały, że około 97,5% krążącej we krwi amlodypiny ulega związaniu z białkami osocza.¹⁵

Metabolizm i eliminacja

Okres półtrwania amlodypiny w końcowej fazie eliminacji wynosi około 35-50 godzin, co uzasadnia jej dawkowanie raz na dobę. Amlodypina jest w znacznym stopniu metabolizowana w wątrobie, gdzie powstają nieaktywne metabolity. Około 60% podanej dawki ulega wydaleniu z moczem, z czego 10% w postaci niezmienionej.¹⁶

Farmakokinetyka w szczególnych grupach pacjentów

Osoby w podeszłym wieku: Czas niezbędny do uzyskania maksymalnego stężenia amlodypiny w osoczu jest zbliżony zarówno u pacjentów w podeszłym wieku, jak i u osób młodszych. U osób starszych klirens amlodypiny wykazuje tendencję spadkową, co prowadzi do zwiększenia wartości AUC (pola pod krzywą stężenia leku w czasie) oraz wydłużenia okresu półtrwania w fazie eliminacji. Zalecany schemat dawkowania u pacjentów geriatrycznych pozostaje taki sam jak w populacji ogólnej, jednak zwiększanie dawki powinno być prowadzone przy zachowaniu szczególnej ostrożności.¹⁷

Zaburzenia czynności nerek: Farmakokinetyka indapamidu nie wykazuje istotnych różnic u pacjentów z niewydolnością nerek.¹⁸

Zaburzenia czynności wątroby: Parametry kinetyczne peryndoprylu ulegają modyfikacji u pacjentów z marskością wątroby – klirens wątrobowy cząsteczki macierzystej jest zmniejszony o połowę. Ilość powstającego peryndoprylatu nie ulega jednak obniżeniu, co nie wymaga modyfikacji dawki leku. W przypadku amlodypiny, podobnie jak przy innych antagonistach wapnia, jej okres półtrwania ulega znaczącemu wydłużeniu u pacjentów z niewydolnością wątroby.¹⁹

Farmakokinetyka w populacji pediatrycznej

Przeprowadzono badanie farmakokinetyczne na grupie 74 dzieci z nadciśnieniem tętniczym w wieku od 12 miesięcy do 17 lat (34 pacjentów w wieku 6-12 lat i 28 pacjentów w wieku 13-17 lat), którym podawano amlodypinę w dawkach od 1,25 do 20 mg raz lub dwa razy na dobę. Zaobserwowano, że u dzieci w wieku 6-12 lat typowy klirens po podaniu doustnym (CL/F) wynosił 22,5 l/godz. u chłopców i 16,4 l/godz. u dziewcząt. U młodzieży w wieku 13-17 lat wartości te wynosiły odpowiednio 27,4 l/godz. u osób płci męskiej oraz 21,3 l/godz. u osób płci żeńskiej. Badania wykazały znaczną zmienność w ekspozycji na lek między poszczególnymi pacjentami. Należy podkreślić, że dostępne dane dotyczące farmakokinetyki amlodypiny u dzieci poniżej 6. roku życia są ograniczone.²⁰