Przedawkowanie
Clemastinum WZF 1 mg/ml

Przedawkowanie klemastyny prowadzi do dwufazowego zaburzenia czynności ośrodkowego układu nerwowego, początkowo manifestującego się pobudzeniem psychoruchowym, omamami (wzrokowymi i słuchowymi), ataksją, drżeniami mięśniowymi oraz atetozy, a następnie przechodzącego w ciężkie objawy depresji OUN, takie jak drgawki, hiperrefleksja, a w skrajnych przypadkach zatrzymanie krążenia i oddychania. Objawy ogólnoustrojowe obejmują hipertermię, sinicę, suchość w jamie ustnej, rozszerzenie źrenic (mydriaza) oraz zaczerwienienie twarzy. U dorosłych przedawkowanie częściej skutkuje hamowaniem OUN z nasilonymi objawami senności i ryzykiem śpiączki oraz zapaścią sercowo-naczyniową, stanowiącą bezpośrednie zagrożenie życia.

Przedawkowanie leku Clemastinum WZF (1 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań)

Przedawkowanie klemastyny może prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych, związanych z nadmiernym wpływem substancji przeciwhistaminowej na organizm. Objawy przedawkowania wynikają zarówno z pobudzenia, jak i hamowania czynności ośrodkowego układu nerwowego, co może prowadzić do potencjalnie zagrażających życiu stanów klinicznych.1

Objawy neurologiczne przedawkowania

Wpływ nadmiernej dawki klemastyny na układ nerwowy może objawiać się dwufazowo. W pierwszej fazie często występuje pobudzenie ośrodkowego układu nerwowego, które może manifestować się jako:

  • Pobudzenie psychoruchowe – pacjent może wykazywać wzmożoną aktywność ruchową i niepokój
  • Omamy – zarówno wzrokowe jak i słuchowe
  • Ataksja – zaburzenia koordynacji ruchowej
  • Zaburzenia koordynacji ruchowej – trudności w wykonywaniu precyzyjnych ruchów
  • Drżenia mięśniowe – mimowolne skurcze mięśni
  • Atetozy – powolne, wijące ruchy mimowolne

2

W cięższych przypadkach przedawkowania lub w późniejszej fazie mogą wystąpić:

  • Drgawki – napady drgawkowe mogą poprzedzać stan depresji ośrodkowego układu nerwowego
  • Hiperrefleksja – wzmożone odruchy, które mogą przechodzić w poudarową depresję
  • Depresja ośrodkowego układu nerwowego – prowadząca do zatrzymania krążenia i oddychania

3

Objawy ogólnoustrojowe

Oprócz objawów neurologicznych, przedawkowanie klemastyny może powodować szereg objawów ogólnoustrojowych:

  • Hipertermia – podwyższenie temperatury ciała
  • Sinica – sine zabarwienie skóry i błon śluzowych
  • Suchość w jamie ustnej – efekt antycholinergiczny
  • Rozszerzenie źrenic – mydriaza
  • Zaczerwienienie twarzy – objaw naczynioruchowy

4

Różnice w objawach u dorosłych i dzieci

Istnieją znaczące różnice w obrazie klinicznym przedawkowania klemastyny u dorosłych i dzieci. U pacjentów dorosłych częściej niż u dzieci występuje hamowanie czynności ośrodkowego układu nerwowego. Objawia się to nasiloną sennością, która może prowadzić nawet do śpiączki. Ponadto, u dorosłych większe jest ryzyko zapaści sercowo-naczyniowej, która stanowi bezpośrednie zagrożenie życia.5

Postępowanie w przypadku przedawkowania

Leczenie przedawkowania klemastyny wymaga kompleksowego podejścia i często hospitalizacji na oddziale intensywnej terapii:

  1. Pacjenci nieprzytomni lub w śpiączce – wymagają intensywnej opieki medycznej z ciągłym monitorowaniem funkcji życiowych
  2. Zaburzenia oddychania – konieczne może być wspomaganie oddychania lub intubacja
  3. Hypotensja – obniżenie ciśnienia tętniczego może być wczesnym objawem zapaści sercowo-naczyniowej, co wymaga natychmiastowej interwencji
  4. Leczenie zapaści sercowo-naczyniowej – oprócz standardowego postępowania może być konieczne dożylne podanie leku wazokonstrykcyjnego w celu przywrócenia prawidłowego ciśnienia tętniczego
  5. Przeciwwskazania – nie należy stosować produktów pobudzających ośrodkowy układ nerwowy

6

W przypadku drgawek należy podać diazepam lub krótko działający barbituran. Jeżeli jednorazowa dawka nie przyniesie efektu, można ją powtórzyć. W celu obniżenia gorączki zaleca się stosowanie zimnych okładów. Warto zaznaczyć, że metody przyspieszonej eliminacji leku, takie jak hemodializa czy hemoperfuzja, są nieskuteczne w przypadku przedawkowania klemastyny.7

Tabela objawów przedawkowania

Objawy przedawkowania Opis Układ/narząd docelowy
Pobudzenie psychoruchowe Wzmożona aktywność ruchowa, niepokój, nadmierna pobudliwość Ośrodkowy układ nerwowy
Omamy Zaburzenia percepcji o charakterze halucynacji Ośrodkowy układ nerwowy
Ataksja Zaburzenia koordynacji ruchowej Ośrodkowy układ nerwowy
Drżenia mięśniowe Mimowolne skurcze mięśni o charakterze rytmicznym Układ mięśniowy
Atetozy Powolne, wijące ruchy mimowolne, głównie kończyn Układ mięśniowy
Hipertermia Podwyższenie temperatury ciała Termoregulacja
Sinica Sine zabarwienie skóry i błon śluzowych Układ krążenia/oddechowy
Drgawki Napady drgawkowe, mogą poprzedzać depresję OUN Ośrodkowy układ nerwowy
Hiperrefleksja Wzmożone odruchy, przechodzące w poudarową depresję Ośrodkowy układ nerwowy
Zatrzymanie krążenia i oddychania Stan zagrożenia życia Układ krążenia/oddechowy
Suchość w jamie ustnej Efekt działania antycholinergicznego Błony śluzowe
Rozszerzenie źrenic Mydriaza Narząd wzroku
Zaczerwienienie twarzy Objaw naczynioruchowy Skóra/naczynia krwionośne
Senność/śpiączka Częściej u dorosłych – hamowanie OUN Ośrodkowy układ nerwowy
Zapaść sercowo-naczyniowa Ostra niewydolność krążenia, zagrożenie życia Układ krążenia
Obniżenie ciśnienia tętniczego Wczesny objaw zapaści sercowo-naczyniowej Układ krążenia
  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl