Działania niepożądane
Cardioxane 500 mg

Cardioxane (deksrazoksan) stosowany jest jako lek osłonowy w terapii antracyklinami, jednak jego profil działań niepożądanych jest złożony ze względu na nakładanie się toksyczności z chemioterapią. Najczęściej obserwowane działania niepożądane dotyczą układu krwiotwórczego i przewodu pokarmowego, w tym bardzo często występująca niedokrwistość i leukopenia, często neutropenia, małopłytkowość oraz neutropenia z gorączką, co wymaga regularnego monitorowania morfologii krwi. W zakresie objawów gastroenterologicznych dominują nudności, wymioty i zapalenie jamy ustnej (częstość bardzo częsta), a także biegunka, zaparcia i ból brzucha. Deksrazoksan może wywoływać mielosupresję, która sumuje się z działaniem antracyklin, zwiększając ryzyko infekcji i krwawień. Ponadto, po wprowadzeniu leku do obrotu zgłaszano niezbyt często przypadki ostrej białaczki szpikowej (AML) oraz innych drugich nowotworów, zwłaszcza u pacjentów pediatrycznych, co wymaga dalszej obserwacji i badań.

Profil bezpieczeństwa leku Cardioxane

Cardioxane (deksrazoksan) jest produktem leczniczym stosowanym w skojarzeniu z chemioterapią antracyklinami, co sprawia, że względny udział antracyklin i Cardioxane w występowaniu działań niepożądanych może być niejasny. Najczęściej występującymi działaniami niepożądanymi są reakcje hematologiczne i gastroenterologiczne, w tym niedokrwistość, leukopenia, nudności, wymioty, zapalenie jamy ustnej oraz osłabienie i łysienie. Należy zwrócić uwagę, że działanie mielosupresyjne Cardioxane może występować dodatkowo z działaniami wywołanymi przez chemioterapię.1

Klasyfikacja działań niepożądanych

Działania niepożądane leku Cardioxane zostały sklasyfikowane według częstości ich występowania jako: bardzo często (≥ 1/10), często (≥ 1/100 do < 1/10), niezbyt często (≥ 1/1 000 do < 1/100) oraz o częstości nieznanej (nie może być określona na podstawie dostępnych danych). Dane te pochodzą zarówno z badań klinicznych, jak i ze zgłoszeń po wprowadzeniu produktu do obrotu.2

Szczegółowa tabela działań niepożądanych

Klasyfikacja układów i narządów Częstość Działanie niepożądane Opis
Zakażenia i zarażenia pasożytnicze Niezbyt często Zakażenie Różne infekcje o charakterze ogólnoustrojowym
Niezbyt często Posocznica Ciężka reakcja ogólnoustrojowa na zakażenie, zagrażająca życiu
Nowotwory łagodne, złośliwe i nieokreślone Niezbyt często Ostra białaczka szpikowa Stwierdzano przypadki wtórnej AML w okresie porejestracyjnym
Zaburzenia krwi i układu chłonnego Bardzo często Niedokrwistość Obniżenie stężenia hemoglobiny i liczby erytrocytów
Bardzo często Leukopenia Zmniejszenie liczby białych krwinek
Często Neutropenia Obniżenie liczby neutrofilów, co zwiększa ryzyko infekcji
Często Małopłytkowość Obniżenie liczby płytek krwi, co może powodować krwawienia
Często Neutropenia z gorączką Potencjalnie zagrażający życiu stan wymagający natychmiastowej interwencji
Często Granulocytopenia, aplazja szpiku kostnego z gorączką, zmniejszenie liczby białych krwinek Zespół objawów wskazujących na upośledzenie czynności szpiku kostnego
Zaburzenia układu immunologicznego Nieznana Reakcja anafilaktyczna, nadwrażliwość Potencjalnie zagrażające życiu reakcje o różnym nasileniu
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania Często Brak apetytu Zmniejszone przyjmowanie pokarmów
Zaburzenia układu nerwowego Często Parestezje Nieprawidłowe odczucia skórne (mrowienie, drętwienie)
Często Zawroty głowy, ból głowy Objawy mogące wskazywać na toksyczność neurologiczną
Często Neuropatia obwodowa Uszkodzenie nerwów obwodowych
Zaburzenia serca Często Zmniejszenie frakcji wyrzutowej Parametr wskazujący na zaburzenie funkcji lewej komory serca
Często Tachykardia Przyspieszenie rytmu serca
Zaburzenia naczyniowe Często Zapalenie żył Stan zapalny ściany naczynia żylnego
Niezbyt często Zakrzepica żył, obrzęk limfatyczny Formowanie skrzeplin i zaburzenia drenażu limfatycznego
Nieznana Zator Nagłe zamknięcie naczynia przez materiał zatorowy
Zaburzenia układu oddechowego Często Duszności Subiektywne uczucie braku powietrza
Często Kaszel, zapalenie gardła, zakażenia układu oddechowego Objawy podrażnienia lub infekcji dróg oddechowych
Nieznana Zatorowość płucna Potencjalnie zagrażający życiu stan nagłego zamknięcia tętnicy płucnej
Zaburzenia żołądka i jelit Bardzo często Nudności, wymioty Częste objawy gastroenterologiczne w trakcie terapii
Bardzo często Zapalenie jamy ustnej Stan zapalny błony śluzowej jamy ustnej
Często Biegunka, zaparcie Zaburzenia rytmu wypróżnień
Często Ból brzucha, niestrawność Objawy dyspeptyczne związane z drażnieniem przewodu pokarmowego
Niezbyt często Zapalenie dziąseł, kandydoza jamy ustnej Infekcje jamy ustnej, zakażenia grzybicze
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych Często Zwiększenie aktywności aminotransferaz Laboratoryjne wskaźniki uszkodzenia hepatocytów
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Bardzo często Wypadanie włosów Łysienie (alopecja)
Często Zaburzenia paznokci, rumień Zmiany w strukturze paznokci oraz zaczerwienienie skóry
Niezbyt często Zapalenie tkanki łącznej Stan zapalny tkanki podskórnej
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Bardzo często Osłabienie Uczucie osłabienia lub wyczerpania
Często Zapalenie błony śluzowej, gorączka, uczucie zmęczenia, złe samopoczucie Objawy ogólnoustrojowej reakcji na leczenie
Często Reakcje w miejscu wstrzyknięcia Ból, obrzęk, pieczenie, zaczerwienienie, świąd, zakrzepica w miejscu iniekcji
Często Obrzęk Gromadzenie się płynu w tkankach

Szczegółowa charakterystyka działań niepożądanych

Zaburzenia hematologiczne

Najczęstszymi działaniami niepożądanymi w tej grupie są niedokrwistość i leukopenia, występujące bardzo często. Często obserwuje się także neutropenię, małopłytkowość, neutropenię z gorączką oraz granulocytopenię. Zaburzenia hematologiczne są szczególnie istotne z uwagi na potencjalne ryzyko infekcji i krwawień, dlatego wymagają regularnego monitorowania parametrów morfologii krwi.3

Należy pamiętać, że działanie mielosupresyjne Cardioxane może nakładać się na podobne działanie chemioterapii przeciwnowotworowej, co zwiększa ryzyko toksyczności hematologicznej.4

Zaburzenia żołądkowo-jelitowe

Wśród działań niepożądanych dotyczących przewodu pokarmowego bardzo często obserwuje się nudności, wymioty i zapalenie jamy ustnej. Często występują również biegunka, zaparcie, ból brzucha i niestrawność. Rzadziej obserwuje się zapalenie dziąseł i kandydozę jamy ustnej.5

Objawy ze strony przewodu pokarmowego mogą znacząco wpływać na jakość życia pacjentów i często wymagają odpowiedniego leczenia objawowego.

Wtórne nowotwory

Po wprowadzeniu Cardioxane do obrotu zgłaszano niezbyt często występowanie ostrej białaczki szpikowej (AML) u dorosłych pacjentów z rakiem piersi. W badaniach klinicznych z udziałem dzieci i młodzieży obserwowano występowanie drugich pierwotnych nowotworów, w tym AML i zespołu mielodysplastycznego (MDS), zarówno w grupach przyjmujących deksrazoksan, jak i w grupach kontrolnych. Mimo że liczba drugich pierwotnych nowotworów była wyższa w grupach deksrazoksanu, między grupami nie wystąpiła różnica statystyczna.6

Należy podkreślić, że długotrwałe skutki działania deksrazoksanu na drugie pierwotne nowotwory nie są znane i nie mogą być oszacowane z dostępnych danych.

Reakcje w miejscu podania

Często obserwowanymi działaniami niepożądanymi są reakcje w miejscu wstrzyknięcia leku, obejmujące ból, obrzęk, uczucie pieczenia, zaczerwienienie, świąd i zakrzepicę.7

Reakcje nadwrażliwości

Z częstością nieznaną (nie może być określona na podstawie dostępnych danych) zgłaszano przypadki reakcji anafilaktycznej i innych objawów nadwrażliwości. Reakcje te stanowią potencjalne zagrożenie życia i wymagają natychmiastowej interwencji medycznej.8

Bezpieczeństwo po zastosowaniu maksymalnej tolerowanej dawki

Po podaniu Cardioxane w dawkach zbliżonych do maksymalnej tolerowanej dawki (MTD) obserwowano następujące działania niepożądane: neutropenię, małopłytkowość, nudności, wymioty i zwiększenie wartości parametrów czynnościowych wątroby. Innymi objawami toksyczności były: złe samopoczucie, niewielka gorączka, zwiększony klirens wydzielania żelaza i cynku z moczem, niedokrwistość, zaburzenia krzepnięcia, przemijające zwiększenie stężenia trójglicerydów i amylazy w surowicy oraz przemijające zmniejszenie stężenia wapnia w surowicy.9

Warto zaznaczyć, że MTD deksrazoksanu zależy od dawki oraz schematu dawkowania i waha się od 3750 mg/m² pc. przy krótkotrwałych infuzjach dawek podzielonych w ciągu 3 dni do 7420 mg/m² pc. w przypadku cotygodniowego podawania przez 4 tygodnie. Zdarzeniami ograniczającymi dawkę była mielosupresja i nieprawidłowe wyniki prób czynnościowych wątroby.10

Dzieci i młodzież

Doświadczenie dotyczące bezpieczeństwa stosowania Cardioxane u dzieci opiera się głównie na zgłoszeniach literaturowych z badań klinicznych nad ostrą białaczką limfoblastyczną, chłoniakiem nieziarniczym, ziarnicą złośliwą i kostniakomięsakiem oraz na danych ze stosowania produktu leczniczego po wprowadzeniu do obrotu.11

Szczególną uwagę należy zwrócić na potencjalne ryzyko rozwoju wtórnych nowotworów u dzieci i młodzieży, które wymaga dalszego badania.

Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.12

Dane kontaktowe do zgłaszania działań niepożądanych:

  • Departament Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych URPL
  • Al. Jerozolimskie 181C, PL-02 222 Warszawa
  • Tel.: + 48 22 49 21 301
  • Faks: + 48 22 49 21 309
  • e-mail: [email protected]

Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.13

  1. 16.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl