Działania niepożądane leku Candepres HCT

Kandepres HCT jest produktem leczniczym zawierającym dwie substancje czynne: kandesartan cyleksetylu (32 mg) oraz hydrochlorotiazyd (w dawkach 12,5 mg lub 25 mg). Podczas stosowania leku mogą wystąpić różnorodne działania niepożądane o zróżnicowanym nasileniu i częstości występowania. Znajomość tych działań jest kluczowa dla bezpiecznego prowadzenia terapii.¹

Charakterystyka ogólna działań niepożądanych

Działania niepożądane obserwowane podczas badań klinicznych z zastosowaniem kombinacji kandesartanu cyleksetylu z hydrochlorotiazydem były zazwyczaj łagodne i przemijające. Częstość przerwania leczenia spowodowana działaniami niepożądanymi była porównywalna między grupą otrzymującą lek (2,3-3,3%) a grupą placebo (2,7-4,3%). Obserwowane działania niepożądane pokrywały się z tymi, które wcześniej notowano podczas monoterapii kandesartanem cyleksetylu i/lub hydrochlorotiazydem.²

Klasyfikacja częstości występowania

W analizie działań niepożądanych stosuje się następującą klasyfikację częstości:³

• Bardzo często: występuje u ≥1/10 pacjentów (≥10%)
• Często: występuje u ≥1/100 do <1/10 pacjentów (1-10%)
• Niezbyt często: występuje u ≥1/1000 do <1/100 pacjentów (0,1-1%)
• Rzadko: występuje u ≥1/10 000 do <1/1000 pacjentów (0,01-0,1%)
• Bardzo rzadko: występuje u <1/10 000 pacjentów (<0,01%)
• Częstość nieznana: nie może być określona na podstawie dostępnych danych

Działania niepożądane kandesartanu cyleksetylu

Poniżej przedstawiono działania niepożądane związane z kandesartanem cyleksetylu, zgłaszane podczas badań klinicznych oraz w okresie po wprowadzeniu produktu do obrotu. W analizie zbiorczej danych z badań klinicznych u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym, działania niepożądane zostały określone na podstawie częstości występowania w grupie otrzymującej kandesartan cyleksetylu, która była o co najmniej 1% większa niż w grupie placebo.⁴

Działania niepożądane hydrochlorotiazydu

Hydrochlorotiazyd, jako druga substancja czynna leku Candepres HCT, może wywoływać szereg działań niepożądanych, zwłaszcza przy stosowaniu w dawkach 25 mg lub większych. Poniższa tabela przedstawia działania niepożądane charakterystyczne dla monoterapii hydrochlorotiazydem.⁵

Szczegółowe zagrożenia związane z poszczególnymi działaniami niepożądanymi

Zaburzenia hematologiczne

Zarówno kandesartan cyleksetylu, jak i hydrochlorotiazyd mogą powodować zaburzenia hematologiczne, jednak o różnej częstości występowania. W przypadku kandesartanu cyleksetylu bardzo rzadko (mniej niż 1 na 10 000 pacjentów) obserwowano leukopenię, neutropenię i agranulocytozę.⁶ Natomiast hydrochlorotiazyd może rzadko powodować szerszy zakres zaburzeń hematologicznych, w tym leukopenię, neutropenię/agranulocytozę, małopłytkowość, niedokrwistość aplastyczną, zahamowanie czynności szpiku kostnego oraz niedokrwistość hemolityczną.⁷ Zaburzenia te mogą stanowić poważne zagrożenie dla pacjenta i wymagają regularnego monitorowania parametrów morfologii krwi, zwłaszcza u osób z grupy podwyższonego ryzyka.

Zaburzenia metaboliczne i elektrolitowe

Zaburzenia równowagi elektrolitowej stanowią istotne ryzyko, szczególnie w przypadku stosowania hydrochlorotiazydu. Często występują hiperglikemia, hiperurykemia oraz zaburzenia równowagi elektrolitowej, w tym hiponatremia i hipokaliemia.⁸ Kandesartan cyleksetylu bardzo rzadko może powodować hiperkaliemię i hiponatremię.⁹ Szczególnie niebezpieczne mogą być zaburzenia elektrolitowe u pacjentów z chorobami serca, ponieważ mogą zwiększać ryzyko zaburzeń rytmu serca.

Zaburzenia sercowo-naczyniowe

W kontekście działań niepożądanych dotyczących układu sercowo-naczyniowego, hydrochlorotiazyd może rzadko powodować zaburzenia rytmu serca,¹⁰ a niezbyt często niedociśnienie ortostatyczne.¹¹ Rzadkim, ale poważnym powikłaniem jest martwicze zapalenie naczyń (zapalenie naczyń, zapalenie naczyń skóry).¹² Pacjenci z chorobami układu krążenia wymagają szczególnej uwagi podczas terapii lekiem Candepres HCT.

Zaburzenia wątrobowe

Kandesartan cyleksetylu bardzo rzadko może powodować zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych, nieprawidłową czynność wątroby lub zapalenie wątroby.¹³ Hydrochlorotiazyd rzadko może wywoływać żółtaczkę z cholestazą wewnątrzwątrobową.¹⁴ Monitorowanie funkcji wątroby jest zalecane przy stosowaniu leku Candepres HCT, szczególnie u pacjentów z wcześniejszymi chorobami wątroby.

Zaburzenia nerkowe

Istotnym zagrożeniem są zaburzenia czynności nerek. Kandesartan cyleksetylu bardzo rzadko może powodować zaburzenia czynności nerek, włącznie z niewydolnością nerek u podatnych pacjentów.¹⁵ Hydrochlorotiazyd często wywołuje glukozurię,¹⁶ a rzadko zaburzenia czynności nerek i śródmiąższowe zapalenie nerek.¹⁷ Pacjenci z wcześniejszymi chorobami nerek lub z czynnikami ryzyka niewydolności nerek powinni być szczególnie uważnie monitorowani podczas leczenia.

Zaburzenia skórne

Lek może powodować szereg reakcji skórnych. Kandesartan cyleksetylu bardzo rzadko wywołuje obrzęk naczynioruchowy, wysypkę, pokrzywkę i świąd.¹⁸ Hydrochlorotiazyd niezbyt często może powodować wysypkę, pokrzywkę, reakcje nadwrażliwości na światło,¹⁹ a rzadko toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka.²⁰ Dodatkowo, z częstością nieznaną, hydrochlorotiazyd może wywoływać uogólniony toczeń rumieniowaty oraz toczeń rumieniowaty skórny.²¹ Obrzęk naczynioruchowy oraz toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka stanowią stany zagrożenia życia i wymagają natychmiastowej interwencji medycznej.

Ryzyko nowotworowe

Szczególnej uwagi wymaga podwyższone ryzyko nieczerniakowych nowotworów złośliwych skóry (rak podstawnokomórkowy i rak kolczystokomórkowy skóry) związane ze stosowaniem hydrochlorotiazydu.²² Związek ten został potwierdzony na podstawie badań epidemiologicznych. Pacjentów należy poinformować o konieczności regularnej kontroli dermatologicznej, szczególnie przy długotrwałym stosowaniu leku oraz o potrzebie ochrony skóry przed ekspozycją na promieniowanie słoneczne.

Inne istotne działania niepożądane

Hydrochlorotiazyd może rzadko wywoływać reakcje anafilaktyczne,²³ a także zaburzenia psychiczne, takie jak zaburzenia snu, depresja i niepokój.²⁴ Rzadkim, ale poważnym powikłaniem ze strony układu oddechowego jest ostra niewydolność oddechowa (w tym zapalenie pęcherzyków płucnych i obrzęk płuc),²⁵ a bardzo rzadkim zespół ostrej niewydolności oddechowej (ARDS).²⁶

Postępowanie w przypadku przedawkowania

Objawy przedawkowania

Przedawkowanie leku Candepres HCT może prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych. Na podstawie właściwości farmakologicznych przypuszcza się, że główne objawy przedawkowania kandesartanu cyleksetylu to objawowe niedociśnienie tętnicze i zawroty głowy.²⁷ W pojedynczych przypadkach przedawkowania (do 672 mg kandesartanu cyleksetylu) obserwowano pełny powrót do zdrowia bez powikłań.

Głównym objawem przedawkowania hydrochlorotiazydu jest szybka utrata płynów i elektrolitów. Mogą pojawić się również inne symptomy, takie jak: zawroty głowy, niedociśnienie tętnicze, pragnienie, tachykardia, komorowe zaburzenia rytmu, nadmierne uspokojenie, zaburzenia świadomości oraz kurcze mięśni.²⁸

Postępowanie terapeutyczne

W przypadku przedawkowania leku Candepres HCT zaleca się następujące postępowanie:²⁹

1. W przypadkach wskazanych należy rozważyć wywołanie wymiotów lub płukanie żołądka.
2. Jeśli wystąpią objawy niedociśnienia tętniczego, należy zastosować leczenie objawowe i monitorować parametry życiowe.
3. Pacjenta należy ułożyć na plecach z uniesionymi nogami.
4. Jeżeli powyższe działania są niewystarczające, należy zwiększyć objętość łożyska naczyniowego przez podanie izotonicznego roztworu chlorku sodu w infuzji dożylnej.
5. Konieczne jest zbadanie i w razie potrzeby wyrównanie stężenia elektrolitów w surowicy oraz równowagi kwasowo-zasadowej.
6. W przypadku niewystarczającej skuteczności powyższych działań można podać sympatykomimetyczne produkty lecznicze.

Warto pamiętać, że kandesartanu nie można usunąć z organizmu metodą hemodializy. Nie określono jednoznacznie, w jakim stopniu hydrochlorotiazyd jest usuwany tą metodą.³⁰

Zgłaszanie działań niepożądanych

Po wprowadzeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to stałe monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka podczas stosowania produktu. Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.³¹ Dane kontaktowe:

• Adres: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
• Telefon: + 48 22 49 21 301
• Faks: + 48 22 49 21 309
• Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl

Działania niepożądane można zgłaszać również bezpośrednio do podmiotu odpowiedzialnego za wprowadzenie leku do obrotu.³²