Właściwości farmakodynamiczne leku ALLERTEC FEXO

Feksofenadyny chlorowodorek, substancja czynna zawarta w preparacie ALLERTEC FEXO, należy do grupy farmakoterapeutycznej leków przeciwhistaminowych do stosowania ogólnego (kod ATC: R06AX26). Jest to lek przeciwhistaminowy blokujący receptory H1, charakteryzujący się brakiem działania sedatywnego. Warto zaznaczyć, że feksofenadyna stanowi farmakologicznie czynny metabolit terfenadyny. ¹

Mechanizm działania i profil farmakodynamiczny

Badania na modelu reakcji skórnej wywołanej przez histaminę u ludzi wykazały, że działanie przeciwhistaminowe feksofenadyny rozpoczyna się w ciągu godziny od podania, osiąga maksimum po 6 godzinach i utrzymuje się przez 24 godziny. Istotne jest, że nawet po 28 dniach regularnego stosowania nie zaobserwowano rozwoju tolerancji na lek. ²

Zależność między dawką a odpowiedzią kliniczną została udokumentowana przy dawkach doustnych od 10 mg do 130 mg, gdzie wykazano pozytywną korelację. W modelu działania przeciwhistaminowego stwierdzono, że dla uzyskania stałego efektu terapeutycznego utrzymującego się przez 24 godziny niezbędne jest stosowanie dawek wynoszących co najmniej 130 mg. Maksymalne zahamowanie objawów skórnych (pęcherzy i zaczerwienienia) przekraczało 80%. Badania kliniczne przeprowadzone u pacjentów z sezonowym alergicznym zapaleniem błony śluzowej nosa potwierdziły, że dawka 120 mg jest wystarczająca do zapewnienia skuteczności przez całą dobę. ³

Wpływ na przewodnictwo sercowe

Feksofenadyna w badaniach klinicznych wykazała korzystny profil bezpieczeństwa kardiologicznego. U pacjentów z sezonowym alergicznym zapaleniem błony śluzowej nosa, którym podawano feksofenadyny chlorowodorek w dawkach do 240 mg dwa razy na dobę przez 2 tygodnie, nie stwierdzono, w porównaniu z placebo, istotnych zmian odstępu QTc. Podobnie, nie odnotowano istotnych zmian odstępu QTc u zdrowych ochotników, którzy otrzymywali lek w następujących schematach dawkowania: 60 mg dwa razy na dobę przez 6 miesięcy, 400 mg dwa razy na dobę przez 6,5 dnia oraz 240 mg raz na dobę przez rok. ⁴

Na poziomie molekularnym wykazano, że feksofenadyna, nawet w stężeniach 32-krotnie wyższych niż stężenia terapeutyczne u ludzi, nie wpływa na wolne kanały potasowe sklonowane z komórek mięśnia sercowego człowieka. ⁵

Dodatkowe właściwości farmakodynamiczne

W badaniach przedklinicznych, feksofenadyny chlorowodorek podawany doustnie w dawce 5-10 mg/kg hamował indukowany antygenem skurcz oskrzeli u uczulonych świnek morskich. Ponadto, w stężeniach przekraczających poziomy terapeutyczne (10-100 μM) feksofenadyna hamowała uwalnianie histaminy z otrzewnowych komórek tucznych. ⁶

Właściwości farmakokinetyczne

Wchłanianie

Chlorowodorek feksofenadyny charakteryzuje się szybkim wchłanianiem po podaniu doustnym. Czas osiągnięcia maksymalnego stężenia w osoczu (Tmax) wynosi około 1-3 godziny po przyjęciu leku. Przy podawaniu dawki 120 mg raz na dobę średnia wartość maksymalnego stężenia w osoczu (Cmax) osiąga około 427 ng/ml. ⁷

Dystrybucja

Feksofenadyna wiąże się z białkami osocza w zakresie 60-70%. ⁸

Metabolizm i eliminacja

Feksofenadyna podlega metabolizmowi w minimalnym stopniu, zarówno w wątrobie, jak i poza nią. Jest jedynym związkiem stwierdzanym w moczu i kale u zwierząt i ludzi. Stężenia feksofenadyny w osoczu zmniejszają się w sposób dwuwykładniczy, z okresem półtrwania w końcowej fazie eliminacji wynoszącym od 11 do 15 godzin po podaniu wielokrotnym. ⁹

Farmakokinetyka feksofenadyny wykazuje liniowość zarówno po podaniu jednorazowym, jak i wielokrotnym w zakresie dawek do 120 mg dwa razy na dobę. Dawka 240 mg stosowana dwa razy na dobę powoduje niewielkie (o 8,8%) odchylenie od liniowości, prowadząc do nieco większego niż proporcjonalne zwiększenie pola pod krzywą AUC w stanie stacjonarnym. To świadczy o tym, że w zakresie dawek dobowych od 40 do 240 mg farmakokinetyka feksofenadyny zachowuje praktycznie charakter liniowy. ¹⁰

Głównym szlakiem eliminacji feksofenadyny jest wydalanie z żółcią, natomiast do 10% podanej dawki jest wydalane w postaci niezmienionej z moczem. ¹¹

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie

Badania toksykologiczne

W długoterminowych badaniach prowadzonych na psach, którym podawano feksofenadynę w dawce 450 mg/kg masy ciała dwa razy na dobę przez 6 miesięcy, nie stwierdzono znaczących objawów toksyczności, z wyjątkiem sporadycznie występujących wymiotów. Również w badaniach po podaniu pojedynczej dawki psom i gryzoniom nie zaobserwowano w badaniu sekcyjnym istotnych zmian patologicznych, które mogłyby mieć związek ze stosowaniem produktu. ¹²

Badania dystrybucji tkankowej przy użyciu znakowanego izotopem radioaktywnym chlorowodorku feksofenadyny u szczurów wykazały, że feksofenadyna nie przenika przez barierę krew-mózg. ¹³

Potencjał mutagenny i kancerogenny

W rozlicznych testach mutagenności przeprowadzonych zarówno w warunkach in vitro, jak i in vivo, nie wykazano właściwości mutagennych feksofenadyny. ¹⁴

Potencjalne działanie rakotwórcze feksofenadyny chlorowodorku było badane pośrednio poprzez ocenę ekspozycji na feksofenadynę (wartość AUC w osoczu) po podaniu terfenadyny. U szczurów i myszy, którym podawano terfenadynę w dawkach sięgających 150 mg/kg masy ciała na dobę, nie stwierdzono działania kancerogennego. ¹⁵

Toksyczność reprodukcyjna

W badaniach toksycznego wpływu na reprodukcję przeprowadzonych na myszach wykazano, że feksofenadyny chlorowodorek nie zaburzał płodności, nie wykazywał działania teratogennego ani nie wpływał negatywnie na rozwój przed- i pourodzeniowy. ¹⁶