Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania agomelatyny

Monitorowanie czynności wątroby – kluczowy element bezpieczeństwa terapii

Terapia agomelatyną wymaga szczególnego nadzoru nad funkcją wątroby ze względu na raportowane po wprowadzeniu leku do obrotu przypadki jej uszkodzenia. Odnotowano przypadki niewydolności wątroby (w tym kilka przypadków zakończonych zgonem lub wymagających przeszczepienia wątroby u pacjentów z czynnikami ryzyka), znaczące zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych (powyżej 10-krotnej wartości górnej granicy normy), zapalenie wątroby oraz żółtaczkę. Większość tych incydentów występowała w pierwszych miesiącach leczenia, a uszkodzenie dotyczyło głównie hepatocytów. Po odstawieniu agomelatyny aktywność aminotransferaz zwykle wraca do wartości prawidłowych.¹

Ocena funkcji wątroby przed rozpoczęciem leczenia

Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z czynnikami ryzyka uszkodzenia wątroby, takimi jak:

• Otyłość lub nadwaga
• Niealkoholowa choroba stłuszczeniowa wątroby
• Cukrzyca
• Zaburzenia spowodowane spożywaniem alkoholu i/lub przyjmowanie znacznych ilości alkoholu
• Jednoczesne stosowanie innych leków potencjalnie hepatotoksycznych

W tych przypadkach terapię agomelatyną można zalecić wyłącznie po dokładnym rozważeniu stosunku korzyści do ryzyka.²

Przed włączeniem leczenia konieczne jest wykonanie badań czynności wątroby u wszystkich pacjentów. Leczenia nie należy rozpoczynać, jeśli wartości AlAT i/lub AspAT przekraczają 3-krotność górnej granicy prawidłowego zakresu. Należy zachować ostrożność u pacjentów z wyjściowo podwyższoną aktywnością aminotransferaz (>wartości górnej granicy prawidłowego zakresu i ≤3-krotnej wartości górnej granicy prawidłowego zakresu).^{Schemat monitorowania czynności wątroby podczas terapii}

Schemat ten należy bezwzględnie przestrzegać. W przypadku zwiększenia aktywności aminotransferaz w surowicy, badania powinny zostać powtórzone w ciągu 48 godzin.⁴

Wskazania do natychmiastowego przerwania leczenia

Leczenie produktem Agolek należy natychmiast przerwać w następujących sytuacjach:

1. Wystąpienie objawów przedmiotowych lub podmiotowych potencjalnego uszkodzenia wątroby, takich jak:
   • Ciemno zabarwiony mocz
   • Jasny kał
   • Zażółcenie skóry lub oczu (żółtaczka)
   • Ból w prawej górnej części brzucha
   • Utrzymujące się i niewyjaśnione zmęczenie
2. Wzrost aktywności aminotransferaz w surowicy powyżej 3-krotności górnej granicy normy

Po przerwaniu leczenia należy regularnie powtarzać badania czynności wątroby aż do momentu normalizacji aktywności aminotransferaz.⁵

Stosowanie w populacjach szczególnych

Dzieci i młodzież

Nie zaleca się stosowania agomelatyny u pacjentów poniżej 18. roku życia z uwagi na brak danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności w tej grupie wiekowej. Należy podkreślić, że w badaniach klinicznych innych leków przeciwdepresyjnych u dzieci i młodzieży częściej obserwowano zachowania związane z samobójstwem (próby samobójcze, myśli samobójcze) oraz wrogość (głównie agresja, sprzeciw i gniew) w porównaniu z grupą otrzymującą placebo.⁶

Pacjenci w podeszłym wieku

Nie zaleca się stosowania agomelatyny u pacjentów w wieku ≥75 lat z powodu braku wystarczających danych dotyczących skuteczności leku w tej grupie wiekowej. Dodatkowo, produkt nie powinien być stosowany w leczeniu dużych epizodów depresyjnych u pacjentów w podeszłym wieku z otępieniem, ponieważ nie ustalono u nich profilu bezpieczeństwa i skuteczności.⁷

Choroba afektywna dwubiegunowa

Należy zachować szczególną ostrożność podczas stosowania agomelatyny u pacjentów z chorobą afektywną dwubiegunową, manią lub hipomanią w wywiadzie. W przypadku wystąpienia objawów maniakalnych leczenie produktem Agolek powinno zostać natychmiast przerwane.⁸

Ryzyko samobójstwa u pacjentów z depresją

Depresja wiąże się ze zwiększonym ryzykiem myśli samobójczych, samookaleczeń i samobójstw. Ryzyko to utrzymuje się do czasu osiągnięcia znaczącej remisji objawów. Ponieważ poprawa może nie nastąpić w ciągu pierwszych kilku tygodni leczenia lub nawet dłużej, pacjenci powinni pozostawać pod ścisłą obserwacją do momentu uzyskania wyraźnej poprawy klinicznej. Doświadczenie kliniczne wskazuje, że ryzyko samobójstwa może wzrosnąć we wczesnych etapach powrotu do zdrowia.⁹

Szczególnie uważnego monitorowania wymagają pacjenci:

• Z zachowaniami samobójczymi w wywiadzie
• Przejawiający przed rozpoczęciem leczenia znaczące skłonności samobójcze
• W wieku poniżej 25 lat (u których metaanalizy kontrolowanych placebo badań klinicznych wykazały zwiększone ryzyko zachowań samobójczych w porównaniu z placebo)

Należy poinformować pacjentów i ich opiekunów o konieczności monitorowania wszelkich objawów klinicznego pogorszenia stanu, zachowań lub myśli samobójczych oraz niezwykłych zmian w zachowaniu. W przypadku pojawienia się tych objawów zalecany jest natychmiastowy kontakt z lekarzem.¹⁰

Interakcje lekowe istotne dla bezpieczeństwa terapii

Zachowanie ostrożności jest konieczne przy jednoczesnym stosowaniu agomelatyny z umiarkowanymi inhibitorami enzymu CYP1A2 (np. propranololem, enoksacyną). Połączenie to może prowadzić do zwiększonej ekspozycji na agomelatynę, co może wpływać na jej profil bezpieczeństwa.¹¹

Zawartość sodu w preparacie

Produkt Agolek zawiera mniej niż 1 mmol sodu (23 mg) w jednej tabletce, co oznacza, że lek uznaje się za „wolny od sodu”. Jest to istotna informacja dla pacjentów na diecie z kontrolowaną zawartością sodu.¹²