zwichnięcie stawu kolanowego
Zwichnięcie stawu kolanowego (luxatio genus) to poważny uraz ortopedyczny, w którym dochodzi do całkowitej utraty kontaktu powierzchni stawowych kości udowej i piszczelowej. Stan ten wymaga natychmiastowej interwencji medycznej ze względu na ryzyko uszkodzenia struktur naczyniowo-nerwowych, zwłaszcza tętnicy podkolanowej.
W mechanizmie urazu najczęściej dochodzi do zwichnięcia piszczeli względem uda ku tyłowi (70% przypadków), rzadziej ku przodowi, przyśrodkowo lub bocznie. Zwichnięciu zwykle towarzyszą uszkodzenia więzadeł krzyżowych, pobocznych oraz łąkotek. Szczególnie niebezpieczne są zwichnięcia przednie, które mogą prowadzić do rozerwania tętnicy podkolanowej.
Diagnostyka obejmuje badanie kliniczne (zniekształcenie stawu, ograniczenie ruchomości, obrzęk) oraz obrazowanie radiologiczne. Kluczowa jest ocena stanu naczyniowo-nerwowego kończyny. Leczenie polega na pilnej repozycji zwichnięcia (często w znieczuleniu ogólnym), unieruchomieniu, a następnie zazwyczaj rekonstrukcji uszkodzonych struktur stawowych.
Rehabilitacja po zwichnięciu stawu kolanowego jest długotrwała i wymaga specjalistycznego podejścia. Powikłania mogą obejmować niestabilność stawu, zaburzenia czucia, niedokrwienie kończyny oraz wczesne zmiany zwyrodnieniowe stawu. U pacjentów po zwichnięciu stawu kolanowego konieczne są regularne kontrole ortopedyczne.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Rozdarciu menisku (uszkodzenie chrząstki kolanowej) – Etiologia i przyczyny
Rozdarcie menisku, będące jednym z najczęstszych urazów kolana, występuje zarówno w wyniku ostrych urazów mechanicznych, jak i zmian degeneracyjnych związanych z wiekiem. Ostre uszkodzenia najczęściej dotyczą sportowców wykonujących gwałtowne skręty, rotacje czy nagłe zatrzymania, a także mogą współistnieć z uszkodzeniami więzadeł ACL i MCL. Z kolei rozdarcia degeneracyjne pojawiają się u osób powyżej 40. roku życia, często bez wyraźnego urazu, będąc efektem kumulacji mikrourazów i zmian zwyrodnieniowych. Czynniki ryzyka obejmują wiek, osteoartrozę, otyłość, wcześniejsze urazy oraz predyspozycje anatomiczne, takie jak dyskowaty menisk. Biomechanicznie uszkodzenia powstają, gdy siły ścinające, kompresyjne i rotacyjne przekraczają wytrzymałość wiskoelastycznej tkanki meniskowej.
choroba zwyrodnieniowa stawu kolanowego, kość piszczelowa, kość udowa, łąkotka, osteoartroza, osteochondritis dissecans, rotacja kolana, rozdarcie menisku, siła kompresyjna, siła ścinająca, staw kolanowy, uraz ostry, uszkodzenie chrząstki kolanowej, więzadło krzyżowe przednie, więzadło poboczne przyśrodkowe, zmiana degeneracyjna, zwichnięcie stawu kolanowego - Leksykon chorób i schorzeń
Zwichnięcie rzepki – Epidemiologia
Zwichnięcie rzepki stanowi 2-3% wszystkich urazów stawu kolanowego, z częstością występowania w populacji ogólnej na poziomie 5,8-7,0 na 100 000 osób rocznie, a u młodzieży (10-17 lat) wzrasta do 29 na 100 000. W populacji wojskowej częstość ta sięga 69 na 100 000. Najczęściej dotyczy osób w drugiej i trzeciej dekadzie życia, z pierwszym epizodem przed 20. rokiem życia. Ryzyko nawrotu po pierwszym zwichnięciu wynosi 15-60%, z możliwością wzrostu do 54% po 15 latach. Czynniki ryzyka obejmują młody wiek, patella alta, dysplazję kłykci kości udowej, wcześniejsze zwichnięcie po stronie przeciwnej oraz wiotkość więzadeł. Zwichnięcia rzepki najczęściej wynikają z urazów skrętnych kolana w zgięciu i valgus, często bez kontaktu, szczególnie podczas aktywności sportowej takich jak koszykówka (18,2%), piłka nożna (6,9%) i futbol amerykański (6,9%).
artrogrypoza, ból rzepkowo-udowy, choroba Osgood-Schlattera, dysplazja kłykci kości udowej, jakość życia związana ze zdrowiem, nawrotowe zwichnięcie rzepki, otyłość olbrzymia, patella alta, przyśrodkowe więzadło rzepkowo-udowe, siła szpotawiąca, uraz ortopedyczny, uraz skrętny, wiotkość więzadeł, zespół Bealsa, zespół Ehlersa-Danlosa, zespół Larsena, zwichnięcie rzepki, zwichnięcie stawu kolanowego