disodu fosforan dwunastowodny
Disodu fosforan dwunastowodny (Na₂HPO₄·12H₂O) to związek chemiczny zaliczany do fosforanów, często stosowany w medycynie i badaniach laboratoryjnych. Jest to biała, krystaliczna substancja, dobrze rozpuszczalna w wodzie, tworząca roztwory o odczynie zasadowym.
W medycynie disodu fosforan dwunastowodny znajduje zastosowanie jako składnik buforów fosforanowych, które są wykorzystywane do utrzymania stabilnego pH w preparatach farmaceutycznych, płynach infuzyjnych oraz w diagnostyce laboratoryjnej. Jest również składnikiem płynów do przygotowania jelita przed badaniami endoskopowymi i zabiegami chirurgicznymi w obrębie przewodu pokarmowego.
Związek ten odgrywa istotną rolę w badaniach biochemicznych jako składnik buforu PBS (phosphate-buffered saline), powszechnie stosowanego w procedurach laboratoryjnych, takich jak immunohistochemia, hodowle komórkowe czy techniki ELISA. W farmacji disodu fosforan dwunastowodny wykorzystuje się jako środek buforujący i stabilizujący w preparatach farmaceutycznych, zapewniając odpowiednie pH dla optymalnej aktywności substancji leczniczych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Skład i postać leku – Taptiqom (15 mcg + 5 mg)/ml
Taptiqom to krople do oczu w postaci roztworu jednodawkowego o objętości 0,3 ml, zawierające dwie substancje czynne: tafluprost (15 µg/ml) oraz tymolol (5 mg/ml, w postaci maleinianu). Każda kropla (~30 µl) dostarcza około 0,45 µg tafluprostu i 0,15 mg tymololu. Roztwór jest bezbarwny, przejrzysty, o pH 6,0-6,7 i osmolalności 290-370 mOsm/kg. Substancje pomocnicze obejmują m.in. glicerol, disodu fosforan dwunastowodny (1,3 mg/ml fosforanów), disodu edetynian, polisorbat 80 oraz wodę do wstrzykiwań. Produkt jest pakowany w pojemniki LDPE, po 10 sztuk w saszetce, dostępny w opakowaniach 30 lub 90 pojemników.
disodu edetynian, disodu fosforan dwunastowodny, fosforany, glicerol, krople do oczu, kwas solny, niezgodność farmaceutyczna, okres ważności leku, osmolalność, pH oka, pojemnik jednodawkowy, polietylen niskiej gęstości, polisorbat 80, postać farmaceutyczna, sodu wodorotlenek, substancja pomocnicza, tafluprost, tymolol, tymolol maleinian, woda do wstrzykiwań - Leksykon substancji czynnych
Sód diwodorofosforan – Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
Sód diwodorofosforan jednowodny, obecny w preparacie doodbytniczym Rectanal Enema w stężeniu 14,00 g/100 ml (wraz z 5,00 g disodu fosforanu dwunastowodnego), wykazuje istotny wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn. Mechanizmy tego działania obejmują efekt przeczyszczający, potencjalne zaburzenia wodno-elektrolitowe, dyskomfort brzuszny oraz ogólne osłabienie, co może prowadzić do obniżenia funkcji poznawczych i koordynacji ruchowej. Zaleca się, aby pacjenci nie prowadzili pojazdów mechanicznych ani nie obsługiwali maszyn przez co najmniej 12 godzin po zastosowaniu leku, co powinno być jasno zakomunikowane przez lekarza przepisującego preparat.
aplikacja preparatu, disodu fosforan dwunastowodny, dokumentacja medyczna, działanie niepożądane, działanie przeczyszczające, preparat doodbytniczy, procedura diagnostyczna, przygotowanie jelita, Rectanal Enema, roztwór doodbytniczy, sód diwodorofosforan jednowodny, substancja czynna, zaburzenie wodno-elektrolitowe - Leksykon leków
Skład i postać leku – Oftasteril 50 mg/ml
Oftasteril to krople do oczu w postaci roztworu o stężeniu 50 mg/ml, zawierające 0,5% dostępnego jodu w formie powidonu jodowanego (5 g/100 ml). Każda butelka o pojemności 4,0 ml zawiera 200 mg substancji czynnej. Preparat charakteryzuje się pH w zakresie 4,5-7,0 oraz osmolalnością 280-340 mOsmol/kg, co zapewnia izotoniczność i dobrą tolerancję przez tkanki oka. W składzie pomocniczym znajdują się m.in. disodu fosforan dwunastowodny (1,5 mg/ml), glicerol, kwas cytrynowy, polisorbat 20, chlorek sodu, potasu jodan oraz wodorotlenek sodu, które pełnią funkcje buforujące, stabilizujące i regulujące właściwości fizykochemiczne roztworu.
ciśnienie osmotyczne, disodu fosforan dwunastowodny, glicerol, izotoniczność, krople do oczu, kwas cytrynowy jednowodny, niezgodność farmaceutyczna, okres ważności, osmolalność, pH preparatu, polietylen o niskiej gęstości, polisorbat 20, powidon jodowany, sodu chlorek, sodu wodorotlenek, substancja buforująca, substancja pomocnicza, technika aseptyczna, woda oczyszczona - Leksykon substancji czynnych
Sód diwodorofosforan – Właściwości farmakokinetyczne
Sód diwodorofosforan, będący aktywnym składnikiem preparatu Rectanal Enema w stężeniu 14 g/100 ml roztworu doodbytniczego, wykazuje ograniczone wchłanianie jonów fosforanowych do krwiobiegu po podaniu doodbytniczym. Ta cecha farmakokinetyczna jest kluczowa dla działania przeczyszczającego produktu, gdyż umożliwia utrzymanie wysokiego stężenia jonów fosforanowych w świetle jelita grubego, co wywołuje efekt osmotyczny i stymuluje perystaltykę. Wchłonięta niewielka frakcja jonów fosforanowych ulega dystrybucji do przestrzeni pozanaczyniowej i śródkomórkowej, gdzie uczestniczy w procesach metabolicznych, takich jak produkcja ATP i budowa błon komórkowych. Sód diwodorofosforan nie podlega typowej biotransformacji wątrobowej, a jego eliminacja odbywa się głównie przez nerki, z udziałem mechanizmów filtracji kłębuszkowej oraz reabsorpcji i sekrecji kanalikowej, regulowanych hormonalnie przez PTH, kalcytriol i FGF-23.
aktywna reabsorpcja, ATP, biotransformacja wątrobowa, czynnik wzrostu fibroblastów 23, defekacja, disodu fosforan dwunastowodny, dystrybucja leku, działanie osmotyczne, działanie przeczyszczające, efekt osmotyczny, eliminacja leku, filtracja kłębuszkowa, homeostaza fosforanowa, jon fosforanowy, kalcytriol, parathormon, perystaltyka, przestrzeń pozanaczyniowa, przestrzeń śródkomórkowa, przestrzeń wewnątrznaczyniowa, sód diwodorofosforan, sód diwodorofosforan jednowodny, układ buforowy