zatrucie lekami
Wskazanie

Zatrucie lekami to stan nagłego zagrożenia zdrowia lub życia, spowodowany przyjęciem zbyt dużej dawki substancji leczniczej, co prowadzi do wystąpienia objawów toksycznych. Może być wynikiem celowego przedawkowania (np. próby samobójcze), przypadkowego przyjęcia zbyt dużej dawki lub interakcji między różnymi lekami. Zatrucia lekami stanowią jedną z najczęstszych przyczyn hospitalizacji na oddziałach toksykologicznych i ratunkowych.

Objawy zatrucia zależą od rodzaju substancji, przyjętej dawki oraz indywidualnych cech pacjenta. Najczęściej obserwuje się zaburzenia świadomości, oddychania, krążenia, zaburzenia rytmu serca, drgawki, wymioty, biegunkę lub zaburzenia funkcji wątroby i nerek. Szczególnie niebezpieczne są zatrucia paracetamolem, lekami nasennymi, przeciwdepresyjnymi, przeciwpsychotycznymi oraz opioidowymi.

W leczeniu zatruć lekami stosuje się przede wszystkim postępowanie objawowe oraz próby eliminacji toksyny. Stosuje się węgiel aktywowany (Carbo Medicinalis), który adsorbuje toksyny w przewodzie pokarmowym, oraz płukanie żołądka (w określonych przypadkach). W ciężkich zatruciach wykorzystuje się specyficzne antidota, takie jak N-acetylocysteina (Acetylcysteinum, Fluimucil) przy zatruciu paracetamolem, nalokson (Naloxonum WZF) przy zatruciu opioidami, czy flumazenil (Flumazenil Kabi) przy zatruciu benzodiazepinami.

Największą trudnością w leczeniu zatruć lekami jest często niepełna wiedza o przyjętych substancjach i ich dawkach, co utrudnia właściwe ukierunkowanie terapii. Dodatkowym wyzwaniem jest opóźnione zgłoszenie się pacjenta do szpitala, co zmniejsza skuteczność działań eliminujących toksyny. W przypadku ciężkich zatruć lekami wielokrotnie konieczne jest prowadzenie zaawansowanych metod podtrzymywania funkcji życiowych, włącznie z wentylacją mechaniczną, hemodializą czy pozaustrojowym natlenianiem krwi (ECMO), szczególnie w zatruciach kardiotoksycznych.

Ważnym elementem postępowania jest także dalsza opieka psychologiczna i psychiatryczna, zwłaszcza w przypadku zatruć będących próbami samobójczymi. W Polsce pacjenci z zatruciami lekami najczęściej trafiają na oddziały toksykologii klinicznej lub szpitalne oddziały ratunkowe, gdzie wdrażane jest kompleksowe leczenie pod nadzorem specjalistów.

Lista leków z tym wskazaniem

  1. 15.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl