przełom w chorobie Addisona
Wskazanie

Przełom nadnerczowy (przełom w chorobie Addisona) to stan bezpośredniego zagrożenia życia, będący najcięższym objawem niewydolności kory nadnerczy. Charakteryzuje się gwałtownym pogorszeniem stanu pacjenta z objawami takimi jak znaczne osłabienie, nudności, wymioty, bóle brzucha, gorączka, hipotensja, a w skrajnych przypadkach wstrząs. Przełom może wystąpić u pacjentów z nierozpoznaną chorobą Addisona lub u tych, którzy nie dostosowali dawki glikokortykosteroidów w sytuacjach zwiększonego zapotrzebowania (np. infekcja, uraz, zabieg operacyjny).

Leczenie przełomu nadnerczowego wymaga natychmiastowej interwencji i obejmuje dożylne podawanie glikokortykosteroidów, najczęściej hydrokortyzonu (np. Hydrocortison WZF, Solu-Medrol), w początkowej dawce 100 mg, a następnie 50-100 mg co 6-8 godzin. Konieczne jest również intensywne nawadnianie pacjenta 0,9% roztworem NaCl oraz korygowanie zaburzeń elektrolitowych, zwłaszcza hiponatremii i hiperkaliemii. W przypadku hipoglikemii stosuje się dożylny wlew glukozy.

Po ustabilizowaniu stanu pacjenta należy przejść na leczenie doustne preparatami hydrokortyzonu (np. Hydrocortison, Cortef) oraz fludrokortyzonu (Cortineff) w przypadku choroby Addisona. Niezwykle ważne jest ustalenie czynnika, który wywołał przełom nadnerczowy i jego odpowiednie leczenie, najczęściej są to infekcje wymagające antybiotykoterapii.

Największą trudnością w leczeniu przełomu nadnerczowego jest jego wczesne rozpoznanie, gdyż objawy mogą naśladować inne stany nagłe, jak wstrząs septyczny czy ostry brzuch. Opóźnienie we wdrożeniu właściwego leczenia znacząco zwiększa śmiertelność. Kolejnym wyzwaniem jest odpowiednie dostosowanie dawek steroidów oraz monitorowanie stanu pacjenta, zwłaszcza parametrów hemodynamicznych i równowagi elektrolitowej. Edukacja pacjentów z chorobą Addisona na temat zapobiegania przełomom poprzez zwiększanie dawek leków w sytuacjach stresowych jest kluczowa dla długoterminowego zarządzania chorobą.