leczenie zakrzepica żył głębokich
Wskazanie

Zakrzepica żył głębokich (ZŻG) to stan chorobowy polegający na tworzeniu się skrzeplin w układzie żył głębokich, najczęściej w obrębie kończyn dolnych. Do głównych objawów ZŻG należą: obrzęk kończyny, ból, zaczerwienienie, zwiększona temperatura miejscowa oraz często widoczne poszerzenie żył powierzchownych. Najpoważniejszym powikłaniem zakrzepicy żył głębokich jest zator tętnicy płucnej, który może stanowić bezpośrednie zagrożenie życia.

W leczeniu zakrzepicy żył głębokich stosuje się przede wszystkim leki przeciwzakrzepowe. W Polsce dostępnych jest kilka grup leków. W początkowej fazie leczenia stosowane są heparyny drobnocząsteczkowe podawane podskórnie, takie jak: Clexane (enoksaparyna), Fraxiparine (nadroparyna), Fragmin (dalteparyna). Równolegle lub w następnym etapie włącza się doustne antykoagulanty – dawniej głównie antagonistów witaminy K, jak Warfin (warfaryna) czy Sintrom (acenokumarol), a obecnie coraz częściej bezpośrednie doustne antykoagulanty (DOAC), takie jak: Xarelto (rywaroksaban), Pradaxa (dabigatran), Eliquis (apiksaban) czy Lixiana (edoksaban).

Największym wyzwaniem w leczeniu zakrzepicy żył głębokich jest właściwe zbalansowanie efektu przeciwzakrzepowego z ryzykiem krwawienia. Zbyt słabe działanie przeciwzakrzepowe może prowadzić do progresji zakrzepicy lub jej nawrotu, natomiast zbyt intensywne leczenie zwiększa ryzyko poważnych krwawień. Dodatkową trudność stanowi indywidualizacja leczenia – u pacjentów z chorobami towarzyszącymi (np. niewydolność nerek, choroby wątroby) konieczne jest dostosowanie dawek leków lub wybór konkretnej grupy leków przeciwzakrzepowych.

Istotnym elementem leczenia ZŻG jest również terapia uciskowa (kompresjoterapia), która zmniejsza obrzęk, ból i ryzyko rozwoju zespołu pozakrzepowego. U pacjentów z masywną zakrzepicą proksymalną można rozważyć leczenie trombolityczne, a w szczególnych przypadkach interwencje zabiegowe (trombektomia, filtr do żyły głównej dolnej). Czas trwania leczenia przeciwzakrzepowego zależy od przyczyny zakrzepicy, jej lokalizacji i czynników ryzyka nawrotu – najczęściej wynosi od 3 miesięcy do leczenia bezterminowego.