Przeciwwskazania stosowania
Wyciąg z owoców głogu

Przeciwwskazania stosowania wyciągu z owoców głogu

Wyciąg z owoców głogu (Crataegi fructus extractum fluidum) jest składnikiem aktywnym wielu preparatów leczniczych stosowanych w medycynie. W kontekście przeciwwskazań do jego stosowania, personel medyczny powinien być świadomy sytuacji, w których należy odradzić pacjentowi stosowanie produktów zawierających tę substancję. Na przykładzie produktu Doppelherz Energovital Tonik K, który zawiera wyciąg płynny z owoców głogu w dwóch różnych stężeniach (400 mg wyciągu natywnego DER 1:1 ekstrahowanego 50% m/m etanolem oraz 220 mg wyciągu natywnego DER 1:2 ekstrahowanego 60% V/V etanolem), można określić główne przeciwwskazania do stosowania tej substancji.¹

Nadwrażliwość na składniki aktywne

Podstawowym przeciwwskazaniem do stosowania wyciągu z owoców głogu jest nadwrażliwość na tę substancję czynną. Pacjenci, u których w przeszłości wystąpiły reakcje alergiczne lub inne objawy nietolerancji po zastosowaniu produktów zawierających wyciąg z owoców głogu, nie powinni przyjmować preparatów takich jak Doppelherz Energovital Tonik K. Reakcje nadwrażliwości mogą objawiać się wysypką, świądem, obrzękiem, dusznością lub innymi objawami alergicznymi.²

Nadwrażliwość na substancje pomocnicze

Oprócz nadwrażliwości na sam wyciąg z owoców głogu, przeciwwskazaniem do stosowania produktów zawierających tę substancję jest również nadwrażliwość na którykolwiek ze składników pomocniczych preparatu. W przypadku Doppelherz Energovital Tonik K, należy zwrócić uwagę na zawartość takich składników pomocniczych jak:³

• Miód (100 mg)
• Cukier inwertowany 70% (900 mg)
• Glicerol 85% (1 060 mg)
• Wino słodkie (18 010 mg)

⁴

Przeciwwskazania związane z zawartością etanolu

Szczególnie istotnym czynnikiem, który należy uwzględnić przy rozważaniu stosowania wyciągu z owoców głogu w preparacie Doppelherz Energovital Tonik K, jest zawartość alkoholu etylowego. Preparat ten zawiera 17% objętościowych etanolu, co stanowi istotne przeciwwskazanie w wielu grupach pacjentów.⁵

Przeciwwskazania związane z zawartością etanolu dotyczą następujących grup pacjentów:

• Osoby z chorobą alkoholową
• Pacjenci z chorobami wątroby
• Pacjenci z padaczką
• Pacjenci z uszkodzeniami mózgu
• Kobiety w ciąży i karmiące piersią
• Dzieci

⁶

Przeciwwskazania związane z obecnością cukru

Obecność cukru inwertowanego (900 mg w dawce 20 ml) oraz miodu (100 mg) w produkcie Doppelherz Energovital Tonik K stanowi przeciwwskazanie do stosowania u pacjentów z:⁷

• Cukrzycą – ze względu na potencjalny wpływ na poziom glukozy we krwi
• Nietolerancją fruktozy
• Zaburzeniami wchłaniania glukozy-galaktozy

⁸

Przeciwwskazania związane z interakcjami z innymi lekami

Wyciąg z owoców głogu, obecny w preparacie Doppelherz Energovital Tonik K, może wchodzić w interakcje z niektórymi lekami, co może stanowić względne przeciwwskazanie do jego stosowania. Dotyczy to szczególnie interakcji z:

• Lekami stosowanymi w chorobach układu sercowo-naczyniowego, zwłaszcza glikozydami nasercowymi
• Lekami przeciwnadciśnieniowymi
• Lekami przeciwarytmicznymi

Przeciwwskazania związane z innymi składnikami aktywnymi

Należy pamiętać, że preparat Doppelherz Energovital Tonik K zawiera również inne wyciągi roślinne, które mogą mieć swoje specyficzne przeciwwskazania:⁹

• Wyciąg z liści melisy (100 mg) – może być przeciwwskazany u osób z nadwrażliwością na rośliny z rodziny jasnotowatych
• Wyciąg z liści rozmarynu (100 mg) – przeciwwskazany u osób z kamicą żółciową, niedrożnością dróg żółciowych, chorobami wątroby
• Wyciąg z korzenia kozłka lekarskiego (100 mg) – może wchodzić w interakcje z lekami działającymi na centralny układ nerwowy

¹⁰

Sytuacje kliniczne wymagające odradzenia stosowania wyciągu z owoców głogu

Zaburzenia czynności wątroby

Pacjentom z zaburzeniami czynności wątroby należy odradzić stosowanie preparatów zawierających wyciąg z owoców głogu, szczególnie tych, które jak Doppelherz Energovital Tonik K zawierają znaczne ilości etanolu (17% obj.). Alkohol może nasilać istniejące uszkodzenia wątroby oraz interferować z metabolizmem innych leków, zwiększając ryzyko hepatotoksyczności.¹¹

Zaburzenia czynności nerek

Pacjenci z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek powinni unikać stosowania preparatów zawierających wyciąg z owoców głogu ze względu na potencjalne trudności w eliminacji metabolitów oraz ryzyko kumulacji substancji czynnych i pomocniczych.

Ciąża i laktacja

Ze względu na zawartość alkoholu oraz brak wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa stosowania wyciągu z owoców głogu u kobiet w ciąży i karmiących piersią, preparaty takie jak Doppelherz Energovital Tonik K są przeciwwskazane w tych grupach pacjentek. Alkohol zawarty w preparacie (17% obj.) może mieć negatywny wpływ na rozwój płodu i noworodka.¹²

Wiek pediatryczny

Stosowanie preparatów zawierających wyciąg z owoców głogu, a zwłaszcza tych zawierających alkohol, jest przeciwwskazane u dzieci. Doppelherz Energovital Tonik K zawiera 17% obj. etanolu, co stanowi istotne przeciwwskazanie do stosowania w tej grupie wiekowej.¹³

Zaburzenia rytmu serca

U pacjentów z ciężkimi zaburzeniami rytmu serca należy zachować szczególną ostrożność przy stosowaniu wyciągu z owoców głogu lub odradzić jego stosowanie, zwłaszcza jeśli pacjent przyjmuje leki antyarytmiczne, ze względu na potencjalne interakcje i możliwe nasilenie działania tych leków.

Prowadzenie pojazdów i obsługa maszyn

Z uwagi na zawartość etanolu (17% obj.) w preparacie Doppelherz Energovital Tonik K, pacjentom którzy zamierzają prowadzić pojazdy mechaniczne lub obsługiwać urządzenia mechaniczne w ruchu należy odradzić stosowanie tego preparatu przed takimi czynnościami. Alkohol może upośledzać zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn.¹⁴

Nadciśnienie tętnicze i przewlekła niewydolność serca

Pacjenci z nadciśnieniem tętniczym i przewlekłą niewydolnością serca powinni konsultować stosowanie preparatów zawierających wyciąg z owoców głogu z lekarzem prowadzącym. Preparaty te mogą wchodzić w interakcje z lekami stosowanymi w terapii tych chorób, co może prowadzić do nasilenia działania farmakologicznego lub wystąpienia działań niepożądanych.

Zaburzenia zagęszczenia krwi

Pacjenci stosujący leki przeciwzakrzepowe lub przeciwpłytkowe powinni unikać stosowania wyciągu z owoców głogu ze względu na potencjalne interakcje i ryzyko zaburzenia krzepnięcia krwi.