Właściwości farmakokinetyczne
Wapnia węglan

Właściwości farmakokinetyczne węglanu wapnia

Węglan wapnia jest substancją powszechnie stosowaną w preparatach zobojętniających kwas solny w żołądku. Jego właściwości farmakokinetyczne charakteryzują się specyficznym mechanizmem działania i ograniczonym wchłanianiem ogólnoustrojowym.¹

Mechanizm działania i reakcja chemiczna

W środowisku kwaśnym żołądka węglan wapnia wchodzi w reakcję z kwasem solnym, tworząc rozpuszczalne sole mineralne, wodę i dwutlenek węgla według reakcji:²
CaCO3 + 2 HCl → CaCl2 + H2O + CO2

Podczas zobojętniania kwasu solnego w żołądku, węglan wapnia przekształca się w rozpuszczalny chlorek wapnia, który później może ulegać dalszym przemianom w przewodzie pokarmowym.³

Absorpcja

Węglan wapnia jest bardzo słabo wchłaniany z przewodu pokarmowego, co sprawia, że przy stosowaniu w zalecanych dawkach nie powoduje znaczącego klinicznie zwiększenia stężeń wapnia w osoczu.⁴ Absorpcja wapnia z przewodu pokarmowego wynosi około 10% podanej dawki, a stopień wchłaniania jest zależny od wielkości przyjętej dawki.^{5 6}

Pozostała część wchłoniętych chlorków (15-20%) przekształca się później w nierozpuszczalne sole, które są wydalane z organizmu wraz z kałem.⁷

Dystrybucja

Ze względu na ograniczone wchłanianie, węglan wapnia nie podlega znaczącej dystrybucji ogólnoustrojowej. Wchłonięte jony wapnia mogą być transportowane w osoczu i dystrybuowane do tkanek, jednak przy prawidłowym stosowaniu preparatów zawierających węglan wapnia, ilości te nie mają istotnego znaczenia klinicznego.⁸

Eliminacja

U pacjentów z prawidłową funkcją nerek, niewielkie ilości wapnia, które zostały wchłonięte do krążenia ogólnego, są szybko wydalane przez nerki.^{9 10}

Zasadnicza część węglanu wapnia, która nie uległa wchłonięciu oraz powstające w jelitach nierozpuszczalne sole wapnia są wydalane z organizmu wraz z kałem.^{11 12}

Farmakokinetyka w szczególnych grupach pacjentów

Pacjenci z niewydolnością nerek

U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, zwłaszcza z niewydolnością nerek, stężenie wapnia w osoczu może być zwiększone ze względu na ograniczoną zdolność wydalania tego jonu przez nerki.^{13 14} Dlatego u tych pacjentów należy zachować szczególną ostrożność przy stosowaniu preparatów zawierających węglan wapnia, zwłaszcza w przypadku długotrwałej terapii.

Interakcje farmakokinetyczne z innymi lekami

Jednoczesne podawanie węglanu wapnia z innymi lekami, takimi jak antagoniści receptora H2 (np. famotydyna), może wpływać na farmakokinetykę tych ostatnich. W przypadku famotydyny, obserwuje się niewielkie zmniejszenie wartości Cmax i AUC, a także spadek szybkości wchłaniania tego leku.¹⁵ Jednak ta zmiana biodostępności (10-15%) w większości przypadków nie ma istotnego znaczenia klinicznego.¹⁶

Należy zaznaczyć, że właściwości farmakokinetyczne famotydyny nie zmieniają się znacząco, gdy podaje się ją razem z węglanem wapnia w dawce 800 mg, co ma zastosowanie w preparacie Manti Extra.¹⁷

Zawartość węglanu wapnia w preparatach leczniczych

^{18 19 20}