Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Tyrozyna

Tyrozyna, endogenny aminokwas obecny w organizmie ludzkim, jest składnikiem mieszanin aminokwasów stosowanych w żywieniu pozajelitowym oraz dializie otrzewnowej. W produktach leczniczych jej stężenia wahają się, np. w Aminoplasmal 15% wynosi 0,500 mg/ml (0,500 g/l), a w Aminoplasmal B. Braun 10% – 0,40 mg/ml (0,40 g/l). Nie przeprowadzono specyficznych badań przedklinicznych dotyczących samej tyrozyny, a bezpieczeństwo jej stosowania oceniane jest w kontekście całych mieszanin aminokwasów. Toksyczność pojedynczych aminokwasów, w tym tyrozyny, jest związana głównie z zaburzeniami równowagi aminokwasowej, a przy prawidłowym stosowaniu produktów nie oczekuje się działań toksycznych. Dane dotyczące toksyczności ostrej czy LD50 dla pojedynczych aminokwasów nie są bezpośrednio przenoszalne na mieszaniny aminokwasów w roztworach do żywienia.

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania tyrozyny

Tyrozyna to aminokwas wykorzystywany w żywieniu pozajelitowym i dializie otrzewnowej, występujący w roztworach aminokwasów stosowanych w lecznictwie. Poniżej przedstawiono szczegółowe dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania tej substancji, na podstawie charakterystyk produktów leczniczych zawierających tyrozynę.1

Naturalne występowanie tyrozyny w organizmie

Tyrozyna jest endogennym aminokwasem naturalnie występującym w organizmie ludzkim. Jako składnik białek strukturalnych i funkcjonalnych, tyrozyna jest niezbędna do prawidłowego funkcjonowania organizmu. W produktach medycznych występuje zarówno w formie czystej, jak i w postaci pochodnej – N-acetylo-L-tyrozyny, która następnie jest metabolizowana do L-tyrozyny w organizmie.2 3

W produktach leczniczych tyrozyna występuje w różnych stężeniach, przykładowo w preparacie Aminoplasmal 15% wynosi 0,500 mg/ml (0,500 g/l), natomiast w Aminoplasmal B. Braun 10% – 0,40 mg/ml (0,40 g/l).4 5

Badania toksyczności tyrozyny

Dla większości produktów zawierających tyrozynę jako składnik mieszanin aminokwasów nie przeprowadzono specyficznych badań nieklinicznych ukierunkowanych wyłącznie na ten aminokwas. Bezpieczeństwo stosowania tyrozyny oceniane jest w kontekście całej mieszaniny aminokwasów stosowanej w konkretnym produkcie.6

Warto podkreślić, że w przypadku preparatów zawierających tyrozynę w mieszaninach aminokwasów, nie oczekuje się wystąpienia reakcji toksycznych, pod warunkiem właściwego przestrzegania wskazań, przeciwwskazań i zaleceń dotyczących dawkowania.7

Toksyczność tyrozyny w kontekście mieszanin aminokwasów

Jak podkreślono w charakterystyce produktu Aminoven Infant 10%, toksyczność pojedynczych aminokwasów zależy głównie od zaburzeń równowagi względem innych aminokwasów. Działania toksyczne rzadko występują w przypadku mieszanin zawierających wszystkie niezbędne fizjologiczne aminokwasy, obecne np. w białkach lub roztworach aminokwasów do żywienia.8

Z tego powodu dane dotyczące dawek LD50, toksyczności ostrej lub podostrej, które są dostępne w odniesieniu do pojedynczych aminokwasów (w tym tyrozyny), nie mogą być bezpośrednio przenoszone na mieszaniny aminokwasów w roztworach.9

Brak specyficznych badań przedklinicznych dla tyrozyny w preparatach

Dla większości produktów leczniczych zawierających tyrozynę nie przeprowadzono specyficznych badań przedklinicznych. Przykładowo:

  • Dla produktu Olimel N12E nie przeprowadzono badań przedklinicznych, jednak badania roztworów aminokwasów oraz glukozy w różnych składach i stężeniach nie wykazały szczególnych właściwości toksycznych.10
  • Podobnie, dla produktu Clinimix nie przeprowadzano badań przedklinicznych, jednak badania roztworów aminokwasów i glukozy o innych składach jakościowych i stężeniach nie wykazały specyficznej toksyczności.11

Bezpieczeństwo tyrozyny w kontekście roztworu aminokwasów

W przypadku produktu Aminoplasmal Paed 10%, który zawiera N-acetylotyrozynę w ilości 1,30 mg/ml (1,06 mg/ml tyrozyny), nie przeprowadzono badań nieklinicznych. Producent podkreśla jednak, że aminokwasy zawarte w tym produkcie są substancjami naturalnie występującymi w organizmie, więc nie należy spodziewać się działań toksycznych przy należytym przestrzeganiu wskazań, przeciwwskazań i zaleceń dotyczących dawkowania.12

Badania produktów żywienia pozajelitowego zawierających tyrozynę

W przypadku produktów do żywienia pozajelitowego, takich jak Kabiven i Kabiven Peripheral, które zawierają tyrozynę jako składnik mieszaniny aminokwasów, nie przeprowadzono specyficznych badań bezpieczeństwa. Badania niekliniczne bezpieczeństwa stosowania roztworów aminokwasów oraz roztworów glukozy o różnych składach i stężeniach potwierdziły jednak dobrą tolerancję tych mieszanin.13

Badania dla pacjentów szczególnych populacji

W przypadku produktu Nephrotect, przeznaczonego dla pacjentów z niewydolnością nerek, który zawiera tyrozynę w ilości 0,60 g/l oraz N-glicylo-L-tyrozynę w ilości 3,16 g/l (co odpowiada 2,40 g/l tyrozyny), dane niekliniczne uzyskane z konwencjonalnych badań farmakologicznych dotyczących toksyczności po podaniu jednorazowym i wielokrotnym, badań tolerancji miejscowej, a także badań z zastosowaniem zbliżonych roztworów aminokwasów, dotyczących bezpieczeństwa stosowania, genotoksyczności i potencjalnego działania rakotwórczego, nie ujawniły żadnego szczególnego zagrożenia dla człowieka.14

Badania pediatryczne

W przypadku produktów pediatrycznych, takich jak Pediaven, które zawierają tyrozynę (np. Pediaven G20 zawiera 0,15 g tyrozyny/1000 ml), nie przeprowadzono nieklinicznych badań toksyczności. Dane literaturowe dotyczące aminokwasów oraz roztworów glukozy w różnych mieszaninach i stężeniach nie ujawniają żadnego szczególnego zagrożenia dla człowieka.15

W przypadku produktu Numeta, przeznaczonego dla wcześniaków (Numeta G13%E Preterm) i zawierającego tyrozynę w ilości 0,07 g/300 ml, przedkliniczne badania składników zawartych w trójkomorowym worku wykazały brak dodatkowego ryzyka niż opisane w innych punktach Charakterystyki Produktu Leczniczego.16

Badania dla emulsji do infuzji

W przypadku produktu Finomel, będącego emulsją do infuzji i zawierającego tyrozynę w ilości 0,37 g/1820 ml, nie przeprowadzono konwencjonalnych badań farmakologicznych dotyczących bezpieczeństwa, badań toksyczności po podaniu wielokrotnym, genotoksyczności, rakotwórczości oraz toksycznego wpływu na rozród i rozwój potomstwa.17

Bezpieczeństwo stosowania w kontekscie produktu do dializy otrzewnowej

W przypadku produktu Nutrineal PD4, który jest roztworem do dializy otrzewnowej i zawiera tyrozynę w ilości 300 mg/l, brak jest nieklinicznych danych uważanych za istotne dla bezpieczeństwa klinicznego, innych niż dane zawarte w innych punktach charakterystyki produktu leczniczego.18

Podsumowanie danych przedklinicznych o bezpieczeństwie stosowania tyrozyny

Na podstawie przeanalizowanych charakterystyk produktów leczniczych zawierających tyrozynę można stwierdzić, że:

  1. Tyrozyna jest aminokwasem naturalnie występującym w organizmie człowieka.
  2. Nie przeprowadzono specyficznych badań przedklinicznych dotyczących samej tyrozyny w kontekście produktów leczniczych.
  3. Bezpieczeństwo tyrozyny oceniane jest w ramach mieszanin aminokwasów stosowanych w produktach do żywienia pozajelitowego i dializy otrzewnowej.
  4. Toksyczność pojedynczych aminokwasów, w tym tyrozyny, zależy głównie od zaburzeń równowagi względem innych aminokwasów.
  5. Nie oczekuje się wystąpienia reakcji toksycznych przy właściwym przestrzeganiu wskazań, przeciwwskazań i zaleceń dotyczących dawkowania produktów zawierających tyrozynę.
  6. Dane literaturowe dotyczące aminokwasów w różnych mieszaninach i stężeniach nie ujawniają szczególnego zagrożenia dla człowieka.

Podsumowując, dostępne dane przedkliniczne wskazują na brak specyficznych zagrożeń związanych ze stosowaniem tyrozyny jako składnika mieszanin aminokwasów w produktach leczniczych, pod warunkiem przestrzegania zalecanego dawkowania i wskazań terapeutycznych.19

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl