Dawkowanie i sposób podawania
Topotekan
Topotekan jest cytotoksycznym lekiem przeciwnowotworowym stosowanym wyłącznie w wyspecjalizowanych ośrodkach onkologicznych pod nadzorem doświadczonego lekarza. W monoterapii raka jajnika i drobnokomórkowego raka płuca zalecana dawka początkowa wynosi 1,5 mg/m² powierzchni ciała na dobę, podawana w 30-minutowym wlewie dożylnym przez 5 kolejnych dni co 3 tygodnie. W terapii skojarzonej z cisplatyną w raku szyjki macicy dawka topotekanu wynosi 0,75 mg/m² pc./dobę podawana w dniach 1-3 cyklu, a cisplatyna 50 mg/m² pc. w dniu 1. Przed rozpoczęciem leczenia konieczne jest spełnienie kryteriów hematologicznych: granulocyty ≥ 1,5 x 10⁹/l, płytki ≥ 100 x 10⁹/l, hemoglobina ≥ 9 g/dl (po ewentualnym przetoczeniu). Wznowienie terapii wymaga utrzymania granulocytów ≥ 1 x 10⁹/l (lub ≥ 1,5 x 10⁹/l w raku szyjki macicy), płytek ≥ 100 x 10⁹/l oraz hemoglobiny ≥ 9 g/dl. W przypadku ciężkiej neutropenii (< 0,5 x 10⁹/l) trwającej ≥ 7 dni lub z gorączką/infeckją, dawkę topotekanu należy zmniejszyć odpowiednio do 1,25 mg/m² lub 0,60 mg/m² pc./dobę, z dalszymi redukcjami w razie potrzeby. Podobne zasady dotyczą spadku liczby płytek poniżej 25 x 10⁹/l.
Dawkowanie i sposób podawania topotekanu
Topotekan to lek przeciwnowotworowy, który należy stosować wyłącznie w wyspecjalizowanych ośrodkach onkologicznych prowadzących chemioterapię cytotoksyczną. Podawanie leku musi odbywać się pod nadzorem lekarza posiadającego doświadczenie w prowadzeniu chemioterapii przeciwnowotworowej.12
Warunki rozpoczęcia terapii topotekanem
Przed rozpoczęciem pierwszego kursu leczenia topotekanem muszą zostać spełnione następujące kryteria hematologiczne:12
- Liczba granulocytów obojętnochłonnych ≥ 1,5 x 109/l
- Liczba płytek krwi ≥ 100 x 109/l
- Stężenie hemoglobiny ≥ 9 g/dl (po przetoczeniu krwi, jeżeli jest to konieczne)
1
Jeśli stosowana jest terapia skojarzona z cisplatyną, niezbędne jest zapoznanie się z pełną informacją dotyczącą tego leku.12
Dawkowanie w raku jajnika i drobnokomórkowym raku płuca
Dawka początkowa (monoterapia)
W leczeniu raka jajnika i drobnokomórkowego raka płuca zalecana początkowa dawka topotekanu wynosi 1,5 mg/m² powierzchni ciała na dobę. Lek podaje się w postaci 30-minutowego wlewu dożylnego, codziennie przez 5 kolejnych dni, co 3 tygodnie licząc od pierwszego dnia cyklu. Jeżeli leczenie jest dobrze tolerowane przez pacjenta, może być kontynuowane aż do wystąpienia progresji choroby.12
Kolejne dawki – modyfikacja dawkowania
Nie należy ponownie podawać topotekanu do momentu, kiedy parametry hematologiczne osiągną następujące wartości:12
- Liczba granulocytów obojętnochłonnych ≥ 1 x 109/l
- Liczba płytek krwi ≥ 100 x 109/l
- Stężenie hemoglobiny ≥ 9 g/dl (po przetoczeniu krwi, jeżeli jest to konieczne)
1
W przypadku neutropenii postępowanie zgodne ze standardową praktyką onkologiczną obejmuje albo dodatkowe podawanie innych produktów leczniczych (np. G-CSF), albo zmniejszenie dawki topotekanu w celu utrzymania odpowiedniej liczby granulocytów obojętnochłonnych.12
Jeśli wybrano zmniejszenie dawki u pacjentów z ciężką neutropenią (liczba granulocytów obojętnochłonnych < 0,5 x 109/l) trwającą siedem dni lub dłużej, lub ciężką neutropenią z gorączką lub infekcją, bądź u pacjentów, u których opóźniono leczenie z powodu neutropenii, należy zmniejszyć dawkę o 0,25 mg/m² pc./dobę do dawki 1,25 mg/m² pc./dobę (lub, jeżeli to konieczne, zmniejszyć kolejną dawkę do 1,0 mg/m² pc./dobę).<sup data-drug="Topotecan medac" data-section="Dawkowanie i sposób podawania" title="Jeśli wybrano zmniejszenie dawki u pacjentów z ciężką neutropenią (liczba granulocytów obojętnochłonnych 1<sup data-drug="Topotecanum Accord" data-section="Dawkowanie i sposób podawania" title="Jeśli wybrano zmniejszenie dawki u pacjentów z ciężką neutropenią (liczba granulocytów obojętnochłonnych 2
Podobnie należy zmniejszyć dawki topotekanu, jeżeli liczba płytek krwi spada poniżej 25 x 109/l. W badaniach klinicznych podawanie topotekanu było przerywane w sytuacji, kiedy zmniejszono dawkę do 1,0 mg/m² pc./dobę i konieczne było dalsze zmniejszanie dawki z powodu działań niepożądanych.12
Dawkowanie w raku szyjki macicy
Dawka początkowa (terapia skojarzona)
W leczeniu raka szyjki macicy zalecana dawka topotekanu wynosi 0,75 mg/m² pc./dobę podawana w 30-minutowym wlewie dożylnym w dniach 1., 2. i 3. cyklu. Cisplatynę podaje się we wlewie dożylnym w dniu 1. w dawce 50 mg/m² pc./dobę, po podaniu topotekanu. Powyższy schemat leczenia powtarza się co 21 dni przez sześć kursów lub do wystąpienia progresji choroby.12
Kolejne dawki – modyfikacja dawkowania
Nie należy ponownie podawać topotekanu do momentu, kiedy parametry hematologiczne osiągną następujące wartości:12
- Liczba granulocytów obojętnochłonnych ≥ 1,5 x 109/l
- Liczba płytek krwi ≥ 100 x 109/l
- Stężenie hemoglobiny ≥ 9 g/dl (po przetoczeniu krwi, jeżeli jest to konieczne)
1
W przypadku neutropenii postępowanie zgodne ze standardową praktyką onkologiczną obejmuje albo dodatkowe podawanie innych produktów leczniczych (np. G-CSF), albo zmniejszenie dawki topotekanu w celu utrzymania odpowiedniej liczby granulocytów obojętnochłonnych.12
Jeśli wybrano zmniejszenie dawki u pacjentek z ciężką neutropenią (liczba granulocytów obojętnochłonnych < 0,5 x 109/l) trwającą siedem dni lub dłużej, lub ciężką neutropenią z gorączką lub infekcją, bądź u pacjentek, u których opóźniono leczenie z powodu neutropenii, należy zmniejszyć dawkę o 20% do 0,60 mg/m² pc./dobę w kolejnych cyklach terapii (lub, jeżeli to konieczne, zmniejszyć kolejną dawkę do 0,45 mg/m² pc./dobę).<sup data-drug="Topotecan medac" data-section="Dawkowanie i sposób podawania" title="Jeśli wybrano zmniejszenie dawki u pacjentek z ciężką neutropenią (liczba granulocytów obojętnochłonnych 12
Podobnie należy zmniejszyć dawki topotekanu, jeżeli liczba płytek krwi spada poniżej 25 x 109/l.12
Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów
Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek
Monoterapia (rak jajnika i drobnokomórkowy rak płuca):
Brak jest wystarczających danych dotyczących stosowania topotekanu u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny < 20 ml/min). Nie zaleca się stosowania topotekanu w tej grupie pacjentów.<sup data-drug="Topotecan medac" data-section="Dawkowanie i sposób podawania" title="Nie ma wystarczających danych dotyczących stosowania topotekanu u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny 1<sup data-drug="Topotecanum Accord" data-section="Dawkowanie i sposób podawania" title="Nie ma wystarczających danych dotyczących stosowania topotekanu u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny 2
Ograniczone dane wskazują, że u pacjentów z umiarkowanym zaburzeniem czynności nerek należy zmniejszyć dawkę topotekanu. Zalecana dawka topotekanu w monoterapii raka jajnika lub drobnokomórkowego raka płuca u pacjentów z klirensem kreatyniny pomiędzy 20 a 39 ml/min wynosi 0,75 mg/m² pc./dobę przez pięć kolejnych dni.12
Terapia skojarzona (rak szyjki macicy):
Podczas badań klinicznych z zastosowaniem terapii skojarzonej topotekanem i cisplatyną w leczeniu raka szyjki macicy, leczenie rozpoczynano jedynie wówczas, gdy stężenie kreatyniny w surowicy wynosiło ≤ 1,5 mg/dl. Jeżeli podczas leczenia schematem topotekan + cisplatyna stężenie kreatyniny przekroczy wartość 1,5 mg/dl, zaleca się sprawdzenie pełnej informacji dotyczącej cisplatyny w odniesieniu do zmniejszenia dawki i (lub) kontynuacji terapii.12
Brak jest wystarczających danych dotyczących kontynuacji monoterapii topotekanem u pacjentek z rakiem szyjki macicy po przerwaniu podawania cisplatyny.12
Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby
U niewielkiej grupy pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby (stężenie bilirubiny w surowicy w zakresie od 1,5 do 10 mg/dl) stosowano topotekan dożylnie w dawce 1,5 mg/m² pc./dobę przez pięć dni co trzy tygodnie. Obserwowano zmniejszenie klirensu topotekanu, jednak nie ma wystarczających danych pozwalających na określenie zaleceń dotyczących dawkowania dla tej grupy pacjentów.12
Dane dotyczące stosowania topotekanu u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby wywołanymi marskością (stężenie bilirubiny w surowicy ≥ 10 mg/dl) są niewystarczające. Nie zaleca się stosowania topotekanu w tej grupie pacjentów.12
Dzieci i młodzież
Aktualne dane dotyczące stosowania topotekanu u dzieci i młodzieży są dostępne w charakterystyce produktu leczniczego, jednak brak jest zaleceń dotyczących dawkowania dla tej grupy pacjentów.12
Sposób podawania
Topotekan przed podaniem musi zostać rozcieńczony. Przygotowany roztwór podaje się w postaci wlewu dożylnego, zgodnie z instrukcją zawartą w charakterystyce produktu leczniczego.12
Szczegółowa tabela dawkowania topotekanu
| Wskazanie | Dawka początkowa | Schemat podawania | Warunki wznowienia leczenia | Modyfikacja dawki przy toksyczności |
|---|---|---|---|---|
| Rak jajnika i drobnokomórkowy rak płuca (monoterapia) | 1,5 mg/m² pc./dobę | 30-minutowy wlew dożylny, codziennie przez 5 kolejnych dni, co 3 tygodnie |
|
|
| Rak szyjki macicy (terapia skojarzona z cisplatyną) | 0,75 mg/m² pc./dobę | 30-minutowy wlew dożylny w dniach 1., 2. i 3.; cisplatyna 50 mg/m² pc. w dniu 1., po podaniu topotekanu; powtarzane co 21 dni przez 6 kursów lub do progresji |
|
|
| Pacjenci z umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny 20-39 ml/min) – monoterapia | 0,75 mg/m² pc./dobę | 30-minutowy wlew dożylny, codziennie przez 5 kolejnych dni, co 3 tygodnie | Jak dla standardowej monoterapii | Jak dla standardowej monoterapii |
| Pacjenci z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny < 20 ml/min) | Nie zaleca się stosowania topotekanu | |||
| Pacjenci z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby (bilirubina ≥ 10 mg/dl) | Nie zaleca się stosowania topotekanu | |||
Ważne informacje dla pacjenta podczas wywiadu medycznego
Podczas zbierania wywiadu medycznego przed rozpoczęciem leczenia topotekanem należy zwrócić szczególną uwagę na następujące aspekty:12
- Parametry hematologiczne – konieczne jest ustalenie wyjściowych wartości morfologii krwi (liczby granulocytów obojętnochłonnych, płytek krwi oraz stężenia hemoglobiny) przed rozpoczęciem leczenia
- Funkcja nerek – u pacjentów z umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny 20-39 ml/min) konieczne jest zmniejszenie dawki, a u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny < 20 ml/min) topotekan nie jest zalecany
- Funkcja wątroby – należy ocenić czynność wątroby, ze szczególnym uwzględnieniem stężenia bilirubiny; u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby topotekan nie jest zalecany
- Wcześniejsze leczenie – istotne jest uzyskanie informacji o wcześniejszej chemioterapii, szczególnie o lekach powodujących mielosupresję
- Stan ogólny pacjenta – podczas terapii topotekanem może wystąpić znacząca toksyczność hematologiczna, dlatego ważne jest określenie stanu ogólnego pacjenta i jego zdolności do tolerowania potencjalnych działań niepożądanych
12
Podczas każdej wizyty kontrolnej pacjenta w trakcie leczenia topotekanem należy monitorować parametry hematologiczne, aby odpowiednio dostosować dawkę lub przerwać leczenie w przypadku wystąpienia ciężkiej mielosupresji. Standardowa praktyka onkologiczna w przypadku neutropenii obejmuje albo podawanie czynników wzrostu (np. G-CSF), albo redukcję dawki topotekanu.12
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje
- Przeciwwskazania stosowania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania