Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Sukralfat
Stosowanie sukralfatu, zwłaszcza u pacjentów z niewydolnością nerek, wymaga szczególnej ostrożności ze względu na zmniejszone wydalanie glinu i ryzyko jego kumulacji, co może prowadzić do osteodystrofii, osteomalacji oraz encefalopatii. U chorych dializowanych sukralfat powinien być stosowany jedynie w sytuacjach bezwzględnej konieczności i przez krótki czas, z regularnym monitorowaniem stężenia glinu i fosforanów w surowicy. Należy unikać jednoczesnego stosowania innych leków zawierających glin oraz zachować odstęp czasowy 30 minut między sukralfatem a lekami zobojętniającymi kwas solny, aby nie obniżyć skuteczności terapii. W praktyce klinicznej istotne jest także monitorowanie ryzyka powstawania bezoarów, zwłaszcza u pacjentów ciężko chorych, z zaburzeniami motoryki przewodu pokarmowego lub żywionych dojelitowo. Produkt leczniczy Ulgastran zawiera 85,9 mg sorbitolu w 5 ml zawiesiny, co może wpływać na biodostępność innych leków oraz wywoływać działania niepożądane u pacjentów z nietolerancją fruktozy, u których stosowanie jest przeciwwskazane. Ponadto, obecne w preparacie konserwanty – metylu parahydroksybenzoesan (5,7 mg/5 ml) i propylu parahydroksybenzoesan (2,8 mg/5 ml) – mogą indukować reakcje alergiczne, w tym opóźnione. Lek zawiera mniej niż 1 mmol (23 mg) sodu na 40 ml, co klasyfikuje go jako preparat „wolny od sodu”. Ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności, stosowanie sukralfatu u dzieci i młodzieży poniżej 14 lat, a także u noworodków, nie jest zalecane, głównie z powodu ryzyka powstawania bezoarów.
Sukralfat – specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania
Stosowanie sukralfatu wymaga szczególnej uwagi u określonych grup pacjentów oraz w niektórych sytuacjach klinicznych. Poniżej przedstawiono najważniejsze ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania tej substancji w praktyce klinicznej.1
Pacjenci z niewydolnością nerek
U pacjentów z niewydolnością nerek należy zachować szczególną ostrożność podczas stosowania sukralfatu. W tej grupie chorych dochodzi do zmniejszenia wydalania glinu przez nerki. Ze względu na wiązanie z albuminami osocza, glin słabo przenika przez błony dializacyjne. U pacjentów poddawanych dializoterapii Ulgastran powinien być stosowany wyłącznie w przypadku bezwzględnej konieczności i przez krótki okres czasu.2
W trakcie terapii sukralfatem u pacjentów z niewydolnością nerek należy regularnie kontrolować stężenie glinu i fosforanów w surowicy. Po zakończeniu leczenia wskazana jest ocena, czy nie występują objawy kumulacji glinu, takie jak:3
- Osteodystrofia – zaburzenie mineralizacji kości
- Osteomalacja – rozmiękanie kości
- Encefalopatia – zaburzenie funkcji mózgu
4
Interakcje z innymi produktami leczniczymi
Podczas terapii sukralfatem należy zwrócić uwagę na potencjalne interakcje z innymi produktami leczniczymi. Leki zobojętniające kwas solny powinny być stosowane 30 minut przed podaniem lub po podaniu sukralfatu, aby uniknąć zmniejszenia jego skuteczności.5
Nie zaleca się jednoczesnego stosowania innych produktów leczniczych zawierających glin ze względu na możliwość zwiększonego wchłaniania tego pierwiastka i związane z tym ryzyko działania toksycznego.6
Ryzyko powstawania bezoarów
W literaturze medycznej notowano przypadki powstawania bezoarów (skomplikowanych złogów w przewodzie pokarmowym) po podaniu sukralfatu. Zjawisko to obserwowano głównie u ciężko chorych pacjentów przebywających w oddziałach intensywnej terapii.7
Czynniki predysponujące do powstania bezoarów obejmują:8
- Opóźnione opróżnianie żołądka wynikające ze stosowania niektórych leków
- Zabiegi chirurgiczne zmniejszające motorykę przewodu pokarmowego
- Choroby podstawowe ograniczające perystaltykę
- Odżywianie za pomocą zgłębnika dojelitowego
9
Substancje pomocnicze o znanym działaniu
Ulgastran, zawierający sukralfat w formie zawiesiny doustnej, zawiera substancje pomocnicze, które mogą wywoływać działania niepożądane u niektórych pacjentów.10
Sorbitol
Produkt leczniczy Ulgastran zawiera 85,9 mg sorbitolu w 5 ml zawiesiny. Należy uwzględnić addytywne działanie podawanych jednocześnie produktów zawierających fruktozę (lub sorbitol) oraz pokarmu zawierającego te substancje. Obecność sorbitolu w produkcie może wpływać na biodostępność innych, podawanych równocześnie drogą doustną, produktów leczniczych.11
Przeciwwskazanie: pacjenci z dziedziczną nietolerancją fruktozy nie mogą przyjmować Ulgastranu.12
Parabeny
Ulgastran zawiera:13
- Metylu parahydroksybenzoesan – 5,7 mg w 5 ml zawiesiny
- Propylu parahydroksybenzoesan – 2,8 mg w 5 ml zawiesiny
14
Oba te konserwanty mogą powodować reakcje alergiczne, w tym reakcje typu późnego.15
Sód
Ulgastran zawiera mniej niż 1 mmol (23 mg) sodu na 40 ml zawiesiny, co oznacza, że lek uznaje się za „wolny od sodu”.16
Stosowanie u dzieci i młodzieży
Nie zaleca się stosowania Ulgastranu u dzieci i młodzieży w wieku poniżej 14 lat. Przyczyną tego ograniczenia jest brak wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności stosowania sukralfatu w tej grupie wiekowej.17
Należy podkreślić, że w przypadku noworodków, podobnie jak u innych pacjentów, sukralfat może predysponować do powstawania bezoarów, dlatego w tej grupie wiekowej jego stosowanie nie jest zalecane.18
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje
- Przeciwwskazania stosowania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania